BAB 9 : CUACA ANGKASA LEPAS

BAB 9 : CUACA ANGKASA LEPAS

9.1 AKTIVITI MATAHARI YANG MEMBERI KESAN KEPADA BUMI

BY: Cikgu Farhana 😄

Matahari

• Matahari adalah sebuah bintang

• Matahari merupakan bebola gas yang membara dan terdiri daripada gas hidrogen (71%) , gas helium (27 %) dan bahan-bahan lain (2%)

• Jarak purata Matahari dari Bumi ialah 149,680,000 km

• Suhu permukaannya sekitar 6 000^oC dan suhu teras sekitar 15 juta ^oC

• Cahaya Matahari mengambil masa kira-kira 8 minit untuk sampai ke Bumi

Sruktur Luar Matahari

• Korona : Lapisan gas pada matahari yang paling luar dan membentuk lingkaran cahaya putih kebiruan mengelilingi matahari

• Kromosfera: Lapisan gas yang berada di bawah korona. Boleh dilihat semasa gerhana matahari penuh

• Fotosfera: Memancarkan haba dan cahaya ke persekitaran

Struktur dalam matahari

• Zon perolakan: Proses perolakan gas berlaku dan gas panas dari teras mengalir ke permukaan

• Zon radiasi : Tenaga yang dijana dalam bentuk foton (zarah cahaya)

• Teras: Proses pelakuran nukleus berlaku sepanjang masa di bawah tekanan dan suhu yang tinggi

FENOMENA YANG BERLAKU DI PERMUKAAN MATAHARI

• Granul

• Tompok matahari

• Semarak suria

• Nyalaan suria

• Lentingan jisim korona

• Angin suria

GRANUL

Bahagian atas zon perolakan bagi plasma yang sgt panas dengan suhu setinggi 5800°C. Granul kelihatan berbutir dalam atmosfera matahari.

TOMPOK MATAHARI

•  kawasan gelap yang kelihatan pada permukaan matahari.

• Kelihatan gelap kerana suhunya lebih rendah daripada kawasan sekitarnya yang terdiri daripada granul.

• Merupakan lokasi letusan yang amat besar di fotosfera.

• Fenomena tompok matahari boleh berlaku dalam jangkamasa seminggu.

• Selalunya wujud secara berpasangan atau berkumpulan.

SEMARAK SURIA

• Semarak suria berbentuk gelungan yang sangat besar atau jalur melengkung yang terdiri daripada gas menyala di bahagian atas tompok Matahari

• Kandungan dalam semarak suria ialah plasma, gas panas terdiri daripada hidrogen dan helium bercas elektrik

• Semarak suria yang terlampau besar boleh mengakibatkan berlakunya lentingan jisim korona 

NYALAAN SURIA

• Terdiri daripada gas bercas yang banyak meletus daripada matahari

•  Letusan gas yang kuat dan hebat dan menyemburkan zarah gas yang bercas keluar pd kelajuan tinggi ke angkasa lepas

• Cahaya dr nyalaaan suria ambil 8 min utk smpai ke bumi manakala zarah bercas mengambil masa beberapa puluh minit

• Zarah bercas bertindak balas dengan atom dan molekul gas dalam atmosfera bumi menghasilkan aurora.

LENTINGAN JISIM KORONA

• Letusan zarah gas bermagnet yang berbentuk awan yang besar dan terdiri daripada plasma yang meletus daripada matahari

• Menyemburkan zarah bermagnet pada kelajuan tinggi ke angkasa lepas

• Kelihatan seperti awan yang mengembang 

• Zarah bermagnet ambil masa 3 hari untuk sampai ke bumi dan bertindakbalas dengan atmosfera bumi menghasilkan aurora.

ANGIN SURIA

• Membebaskan zarah dalam plasma seperti elektron, proton, dan zarah alfa ke angkasa lepas dengan kelajuan tinggi 

•  Membawa medan magnet antara planet.

•  Kelajuannya adalah supersonic (250km/j – 750 km/j), kelajuan, suhu dan ketumpatannya boleh berubah ubah dalam lintasan pergerakannya.

MAGNETOSFERA BUMI 

Suatu ruang dalam angkasa lepas yang meliputi bumi. Medan magnet dalam magnetosfera bumi ialah gabungan antara medan magnet bumi (sebagai medan magnet utama) dengan medan magnet dalam ruang di angkasa lepas.

Pembentukan magnetosfera bumi

• Terbentuk daripada interaksi antara medan magnet yang dibawa oleh angin suria dengan medan magnet bumi.

• Bilangan zarah dan tenaga dalam angin suria sentiasa berubah, maka bentuk magnetosfera juga berubah ubah.

Kepentingan magnetosfera bumi

• Melindungi bumi drpd kesan buruk yang disebabkan oleh zarah yang berbahaya drpd matahari atau jasad lain dalam alam semesta.

• Sekatan biologi yang melindungi hidupan di Bumi daripada kesan buruk yang disebabkan oleh angin suria

• Menghalang zarah bercas berlebihan seperti elektron, proton dan zarah alfa dlm angin suria untuk sampai ke bumi. Bilangan zarah bercas berlebihan dlm atmosfera bumi akn menyebabkan telekomunikasi, sistem navigasi dan talian kuasa elektrik terganggu

• Mengurangkan tekanan yang dikenakan oleh fenomena angin suria terhadap atmosfera bumi

9.2 CUACA ANGKASA LEPAS

KESANNYA TERHADAP BUMI

• Definisi cuaca angkasa lepas terbahagi kepada 2, merujuk kepada fenomena yang berlaku di:

• i. Permukaan matahari seperti nyalaan suria, semarak suria (prominen), tompok matahari dan lentingan jisim korona.

• ii. Angkasa lepas seperti angina suria, ribut pancaran suria dan ribut geomagnet.

INTERPRETASI DATA CUACA ANGKASA LEPAS

• Analisis data cuaca angkasa lepas digunakan untuk:

• i.Meramal bila berlakunya lentingan jisim korona di matahari

• ii.Menentukan sebab berlakunya nyalaan suria dan lentingan jisim korona di permukaan matahari

KESAN-KESAN CUACA ANGKASA

• Kerosakan satelit buatan manusia 

• Altitud tinggi menerima sinaran mengion yang berlebihan 

• Pengaratan paip

• Tenaga yang terdapat pada zarah bercas dari Matahari boleh merosakkan kabel grid menara elektrik 

Multiple Choice

Matahari merupakan sebuah

• Planet

• Bintang

• Galaksi

Multiple Select

Matahari merupakan bebola gas yang membara terdiri daripada dua gas iaitu

• Oksigen

• Hidrogen

• Helium

• Natrium

Multiple Select

3 lapisan yang membentuk atmosfera matahari ialah

• Korona

• Teras

• Fotosfera

• Kromosfera

Multiple Choice

Apakah lapisan paling dalam dalam struktur Matahari dan menjadi sumber tenaga Matahari

• Fotosfera

• Teras

• Korona

Multiple Choice

Kawasan gelap yang kelihatan pada permukaan matahari dinamakan

• Granul

• Tompok Suria

• Semarak suria

• Lentingan jisim korona

Multiple Choice

Gelungan yang sangat besar atau jalur melengkung yang terdiri daripada gas menyala di bahagian atas tompok Matahari dinamakan

• Nyalaan suria

• Semarak suria

• Kitaran suria

• Angin suria

Multiple Choice

Gambar ini ialah

• Semarak suria

• Angin suria

• Tompok Suria

• Nyalaan suria

Fill in the Blank

Berapakah jumlah hari yang perlu diambil oleh zarah bermagnet untuk sampai ke Bumi

Multiple Choice

Magnatosfera Bumi mengelilingi Bumi dan melindungi Bumi daripada

• Angin suria

• Tarikan magnet

• Medan suria

Multiple Choice

Apakah kepentingan magnatosfera Bumi

• Melindungi bumi drpd kesan buruk yang disebabkan oleh zarah yang berbahaya drpd matahari atau jasad lain dalam alam semesta

• Menambahkan tekanan yang dikenakan oleh fenomena angin suria terhadap atmosfera bumi

Multiple Select

Pilih 3 kesan cuaca angkasa lepas terhadap bumi

• Pengaratan paip

• Kerosokan satelit buatan manusia

• kerosakkan kabel grid menara elektrik

• Manusia terhindar daripada radiasi

-TERIMA KASIH-

Semoga antum dimudahkan urusan oleh Allah dan diberikan kejayaan di dunia dan di akhirat.

From: Cg Farhana 😊