Статистикалық дерек және олардың сипаттамалары: арифметикалы

Статистикалық дерек және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медиана, құлаш

6.4.3.1

бірнеше сандардың арифметикалық ортасы, өзгеру құлашы, медианасы, модасының анықтамаларын білу;

Арифметикалық орта дегеніміз не?

Бірнеше санның арифметикалық ортасы деп сол сандардың қосындысын қосылғыштар санына бөлгенде шығатын бөліндіні айтады.

Мысалы:  Сандардың арифметикалық ортасын табыңдар: 1) 5, 7, 10, 12, 16; Ш: (5+7+10+12+16):5=50:5=10

Өзгеру құлашы дегеніміз не?

Өзгеру құлашы дегеніміз берілгендер қатарындағы ең үлкен мәні мен ең кіші мәннің айырмасы.

Мысалы: . Базарда 7 сатушы қызанақтар сатады және 1 кг үшін бағаларысәйкесінше: 63, 60, 55, 69, 65, 64, 63 . Базарда қызанақтардың 1 килограмының Өзгеру құлашы қандай? 

Шешуі: ең үлкен бағасы 69, ең кіші бағасы 55

69-55=14

Мода дегеніміз не?

Мода деп – оның берілген мәндерінің ішіндегі жиілігі ең көбі.

(Қайсыбір жағдайларда берілген шаманың модасы болмауы да мүмкін немесе біреуден артық болуы да мүмкін).       

Мысалы:        43, 60, 59, 44, 65, 44, 53       

   Модасы : 44          

Медиана дегеніміз не?

Медиана – шамалардың орташа мәнін сипаттайтын статистикалық сипттама.

Мысалы: 12; 11,5; 10; 18; 14,7: 

10;11,5; 12; 14,7; 18;

Медиана -12

Сынып жұмысы: 1221, 1222, 1223, 1191

Үй жұмысы: 1224