Бодисын цэвэршилтийг үнэлэх арга

Бодисын цэвэршилтийг үнэлэх арга

By Bidai Zeinep

Хайлах цэгээр бодисын бохирдолтой эсэхийг тогтоох

Аливаа химийн бодис бохирдолтой байхын хэрээр түүний хайлах цэг цэвэр бодисынхоос бага, тодорхой температурын хязгаарт хайлна.

Аливаа химийн бодис бохирдолтой байхын хэрээр түүний буцлах цэг цэвэр бодисынхоос их, тодорхой температурын хязгаарт буцална

Some text here about the topic of discussion

Дасгал

1. L бодис нь -7°С-т хайлдаг өрөөний температурт хүрэн өнгөтэй шингэн бодис. Цэвэр L бодисын буцлах цэг аль температур вэ.

А. -77°C      B. -7°Cоос +7°С      C. 59°С       D. 107°С-оос 117°С

​ 2. Гууль ямар ангилалд хамаарагдах вэ.

А. хайлш     B.Нэгдэл      

C. Элемент        D. Металл биш

Хариу: Өмнөх даалгавартай адилхан даалгавар байсан. Гууль гэдэг нь цайр ба зэсийн холимог хайлш байгаа. Иймд зөв хариулт А байсан.

​

Some text here about the topic of discussion

Холимгийг ялгах арга

Some text here about the topic of discussion

Хроматографийн арга

Холимгийн бүрэлдэхүүн бодисын уусах чанар, шингээгдэх чанар (адсорбцилогдох чанар)-ын ялгаан дээр үндэслэн холимгийг ялгаж салгах аргыг хроматографийн арга гэнэ. Хатуу бодисын гадаргууд бодисын шингээгдэх буюу наалдах чадварыг бодисын шингээгдэх чанар буюу адсорбцилогдох чанар гэнэ.

Хроматографийн аргад тогтвортой фаз ба хөдөлгөөнтэй фаз гэж нэрлэгдэх бодис материалыг ашигладаг. Тогтвортой фаз нь ихэвчлэн хатуу бодис, хатуу бодист шингэсэн шингэн бодис, харин хөдөлгөөнтэй фаз нь хий эсвэл, шингэн бодис байна. 

Some text here about the topic of discussion

Хроматографийн арга

Хроматографийн аргад хөдөлгөөнтэй фазыг тогтвортой фаз дундуур нэвтрүүлэх буюу урсгахад холимог дахь бүрэлдэхүүн бодис нь ялгаатай хурдтайгаар тогтвортой фаз дундуур нэвтэрнэ Хроматографийн аргын олон төрөл байдгаас хамгийн энгийн төрөл нь цаасан хроматографийн арга юм. Цаасан хроматографийн аргыг бэхэн дэх будаг, ургамлын пигмент, уургийн аминхүчлийн ялгаж салгах, эм болон хортон устгалын бодисыг таньж тогтоох, хүнсний бүтээгдэхүүнд хориотой бодисууд байгаа эсэхийг бүртгэх зэрэгт түгээмэл хэрэглэдэг.

Some text here about the topic of discussion

Цаасан хромагтографийн арга

Хроматографийн цаас ашиглан холимог дахь бүрэлдэхүүн бодисыг тогтоох, ялгаж салгах аргыг цаасан хроматографийн арга гэнэ. Цаасан хроматографийн аргад тогтвортой фаз нь хроматографийн цаас эвэл шүүлтүүрийн цаас, хөдөлгөөнтэй фаз нь тохирох уусгагч эсвэл, уусгагчийн холимог байдаг.

Some text here about the topic of discussion

Хромагтографийг буулгах арга

1Хроматографийн цаасыг тохирох хэмжээтэй, тэгш өнцөгт хэлбэртэй тайрч бэлтгэн, доод захаасаа 1см зайтай байхаар шулуун шугамыг харандаагаар тэмдэглэнэ. Үүнийг эхлэх шугам гэнэ.

2. Эхлэх шугам дээр дээжийг дусааж толбо тавина.

3. Хроматографийн цаасыг тохирох уусгагч бүхий шилэн саванд хананд нь хүртэлгүйгээр байрлуулна.

4. Уусгагчийн түвшин эхлэх шугамаас доор байхаар байрлуулж таглана.

Уусгагч нь хроматографийн цаасан дундуур нэвтрэхдээ холимгийн бүрэлдэхүүн бодисыг хамт зөөдөг. Уусгагч нь хроматографийн цаасан дундуур хамгийн хурдан нэвтрэх ба уусгагчийн туулсан хэсгийг уусгагчийн бариа гэнэ.

 

 

​

​

Some text here about the topic of discussion

​Хроматографийн цаасан дээр ялгаран гарсан өгнө бүхий зураглалыг хроматограмм гэнэ. 

​ Хроматограмм дээрх толбоны өнгө бүр нь тухайн цэвэр бодисыг тодорхойлох ба толбоны өнгөний тоо нь холимог хэдэн бодисоос тогтсоныг харуулдаг. Иймээс харьцуулах цэвэр бодисын хроматограммыг буулгаснаар холимог ямар бодис агуулагдаж байгааг тогтоох боломжтой юм.

 

​

​

 

​

​

​

Some text here about the topic of discussion

Multiple Choice

1. Дараахаас аль нь цэвэр бодисыг тодорхойлж байна вэ?

• A. Өөр, өөр төрлийн атомуудаас тогтсон бодис

• B. Нэг төрлийн атомуудаас тогтсон бодис

• C. Нэг төрлийн молекулуудаас тогтсон бодис

• D. Өөр, өөр төрлийн молекулуудаас тогтсон бодис

Fill in the Blanks

Уусаж нэгдсэн холимог бодисуудыг ямар ямар аргаар салгах вэ?

1. Тунгаах 2. Нэрэх 3. Талсжуулах 4. Шүүх 5. Соронздох 6. Ууршуулах

Fill in the Blanks

Дараах хольцуудаас аль нь гетероген холимог болохыг заана уу.

1. Манан 2. утаа 3. Хоолны давсны уусмал 4. Тараг 5. Хийжүүлсэн ундаа 6. Чихэртэй ус

Poll

Нягтаараа ялгаатай, усанд муу уусдаг эсвэл уусдаггүй бодисуудын холимгийг ямар аргаар салгах вэ?

• A. Нэрэх

• B. Талсжуулах

• C. Тунгаах

• D. Соронзоор үйлчлэх

• E. Шүүх

Multiple Choice

2. Дараах өгөгдлүүдээс аль нь холимог бодисыг тодорхойлж байна вэ?

• A. Өөр, өөр төрлийн атомуудаас тогтсон бодис

• B. Нэг төрлийн атомуудаас тогтсон бодис

• С. Нэг төрлийн молекулуудаас тогтсон бодис

• D. Өөр, өөр төрлийн молекулуудаас тогтсон бодис

• E. Àль нь ч биш

Multiple Choice

3. Дараах холимгуудаас нэгэн төрлийн холимгийг заана уу.

• A. Савангийн хөөс

• B. Манан

• C. Àгаар

• D. Хийжүүлсэн ундаа

• E. Утаа

Multiple Choice

Дараах холимгуудаас нэгэн төрлийн биш холимгийг заана уу

• A. Гууль

• B. Давсны уусмал

• C. Ширэм

• D. Утаа

• E. Àгаар

Fill in the Blanks

Уусдаггүй холимог бодисуудыг ямар ямар аргаар салгах вэ?

1. Тунгаах 2. Нэрэх 3. Талсжуулах4. Шүүх 5. Соронздох 6. Ууршуулах

Fill in the Blanks

Дараах хольцуудаас аль нь гомоген холимог болохыг заана уу.

1. Манан 2. Утаа 3. Хоолны давсны уусмал 4. Тараг 5. Хийжүүлсэн ундаа 6. Чихэртэй ус