PAMBANSANG KITA

PAMBANSANG KITA

By Janeth Salmeron

PAANO MO MASASABI..

​NA MAYAMAN ANG ISANG BANSA?

Some text here about the topic of discussion

BALIK - ARAL

​SUBUKAN NATING SAGUTIN ANG MGA KATANUNGAN MULA SA NAKALIPAS NA ARALIN

​By: Janeth A. Salmeron

Multiple Choice

ANONG AKTOR NG EKONOMIYA ANG NANGHIHIKAYAT NA MAG-IMPOK ANG SAMBAHAYAN AT MAGPAUTANG SA BAHAY KALAKAL

Multiple Choice

ANONG AKTOR NG EKONOMIYA ANG NAGBIBIGAY BATAS UPANG MAGING KAAYA-AYA ANG GAMPANIN NG IBA PANG AKTOR. SYA DIN ANG NAGBIBIGAY NG SERBISYONG PAMPUBLIKO

Multiple Choice

AKTOR NG EKONOMIYA NA NAGBIBIGAY PREBELIHIYO SA MGA PILIPINO NA MAKARANAS O MAKATIKIM NG PRODUKTONG GALING SA IBANG BANSA.

Multiple Choice

AKTOR NG EKONOMIYA NA NAGKAKALOOB NG LUPA, PAGGAWA, KAPITAL AT ENTREPRENUER SA BAHAY-KALAKAL.

Multiple Choice

AKTOR NG EKONOMIYA NA NAGBIBIGAY SAHOD SA MANGGAGAWA, UPA SA LUPA, AT INTEREST SA KAPITAL.

Some text here about the topic of discussion

​

​PAANO MO MASASABI NA MAYAMAN ANG ISANG BANSA

​ANO ANG IYONG SAGOT????

KAILANGAN BA NA...

ECONOMIC PERFORMANCE

• ​Tumutukoy sa pangkalahatang kalagayan ng mga gawaing pang-ekonomiya ng bansa.

• ​Pangunahing layunin ng ekonomiya ng pagtugon sa mga pangangailangan ng mga tao sa bansa

• ​Nasusukat ang economic performance ng bansa sa pamamagitan ng GNP at GDP.

MGA SEKTOR NG EKONOMIYA

AGRIKULTURA - Paglikha ng pagkain at mga hilaw na materyales.

INDUSTRIYA - Pagpoproseso sa mga hilaw na materyales, konstruksyon, pagmimina at paggawa ng mga kalakal.

PAGLILINGKOD - umaalalay sa buong yugto ng produksyon, distribusyon, kalakalan at pagkonsumo ng kalakal sa loob at labas ng bansa. Kabilang dito ang transportasyon, komunikasyon, pananalapi, kalakalan at turismo.

KAILAN MASASABING MAYAMAN ANG ISANG BANSA?

• ​Kapag MATAAS ang nakuha nitong rating sa GNP or GNI at GDP or GNI.

• ​Sinusukat ang kaunlaran ng isang bansa bago eto matawag na MAUNLAD o MAYAMAN NGA.

ANO NGA BA ANG GNP?

• GROSS NATIONAL PRODUCT O GROSS NATIONAL INCOME ay tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga produkto at serbisyo na ginawa sa loob ng isang taon sa isang bansa.

ANO NGA BA ANG GDP?

• Gross Domestic Product ay tumutukoy sa halaga ng kabuuang produkto at serbisyo kasama ang partisipasyon ng mga dayuhang negosyante sa produksyon ng bansa sa loob ng isang taon.

• ​Tinatawag din etong Gross Domestic Income

ANO ANG PAGKAKAIBA NG GNI AT GDI

SA MADALING SALITA :

​GNP - GAWA NG MGA PILIPINO

GDP - GAWA DITO SA PILIPINAS​

PARAAN NG PAGSUKAT NG GNP

​EXPENDITURE APPROACH

Batay sa halagang ginastos sa paglikha ng produkto at serbisyo​

​INCOME APPROACH

Batay sa kita na mula sa pagbebenta ng produkto at serbisyo​

INCOME APPROACH

​GNP = rent + wages + interest + profit + indirect taxes + depreciation

​

GNP = National Income + indirect taxes + depreciation​

EXPENDITURE APPROACH

​WHERE

C - Personal consumption

I - ​Gross private and domestic Investment

G - Government consumption and gross ​investment

​X - Export

M - Import​

NFIA​ - Net Factor Income from Abroad

ANO ANG NFIA

• ​KITA ng Pambansang ekonomiya mula sa Salik ng Produksyon na nasa ibang bansa. (example: OFW)

• PAMBAYAD​ SA DAYUHANG EKONOMIYA para sa angkat na mga Salik ng Produksyon (example: imported raw materials)

ANO ANG SD

​SD - STATISTICAL DISCREPANCY

mga pera na hindi maipaliwanag kung saan nanggaling o napunta​

​FORMULA SA PAG COMPUTE NG GDP

​GDP = C + G + I + X-M

​

WHERE

C = Consumption

G = G​overnment Spending

I = Investment

X = Export

M = Import​

​NOMINAL GNP

• Kilala din sa tawag na CURRENT PRICE​S o Insignificant GNP

• ​Ang mga umiiral na presyo sa nasabing taon ay ginagamit upang bigyang halaga ang produksyon ng bansa. Sa ganitong kaayusan hindi maisaalang-alang ang tunay na pagtaas ng presyong produksyon ng ekonomiya.

• Upang malaman ang pagbabago sa produksyon ay kinakailangang iayon ang GNP sa pagbabago ng presyo.

​NOMINAL GNP

• Kailangang pumili ng basehang taon. Ito ang nagiging pamantayan ng pagbabago ng presyo sa mga susunod na taon.

• Upang maiayon ang GNP sa pagbabago ng presyo kinukuha muna ang deflator. Ang formula sa deflator ay

​

deflator = presyo ng sinusuri x100

presyo ng basehang taon ​

​REAL GNP

• Ang REAL GNP ay GNP na inaayon sa pagbabago ng presyo

• Ito ay tumutukoy sa halaga ng kasalukuyang GNP kung ihahambing sa halaga ng basehang taon

​

REAL GNP = Nominal GNP x GNP deflator ng basehang taon

GNP deflator ng hinahanap na taon ​

HALIMBAWA

NOMINAL GNP ng 1986 = 3500

​GNP deflator ng basehang taon = 100

GNP deflator ng ​1986 = 120

​

​ GNP deflator ng basehang taon

REAL GNP​ = Nominal GNP x GNP deflator ng hinahanap na taon

​ 100

REAL GNP = 3500 x​ 120 = 2,917

​FORMULA SA PAG COMPUTE NG GDP

​ANTAS NG PAGLAGO (GROWTH RATE)

• Ang paglago ng GNP ay nasusukat gamit ang pormula sa ibaba

  GNP2 - GNP1

  GROWTH RATE = GNP1 X 100

• Kung saan

  GNP2 = bagong GNP

  GNP1 = lumang GNP

​HALIMBAWA

GNP2 - GNP1

• GROWTH RATE = GNP1 X 100

  4, 218, 883 - 3, 876, 603

  GNP 2001 = 3, 876, 603 GROWTH RATE = 3, 876, 603 X 100

  GNP 2002 = 4, 218, 883 342, 280

  GROWTH RATE = 3, 876, 603 X 100

  GROWTH RATE = 8.83 %

PER CAPITA GNP

• Panukat na ginagamit upang matantya ang halaga ng produksyon ng bawat Pilipino sa loob ng isang panahon.

• Ang halag ng gastos ng bawat Pilipino

  • Ang pormula ng PER CAPITA GNP ay

    GNP

    PER CAPITA GNP = POPULASYON

    Halimbawa : 1, 502, 814, 000

    GNP 2001 = 1, 502, 814, 000 PER CAPITA GNP = 76, 900, 00

    POPULASYON = 76, 900, 000 PER CAPITA GNP = 19, 542. 44

​MGA SANGAY NG PAMAHALAAN NA SUMUSURI SA PAMBANSANG KITA

• ​NATIONAL ECONOMIC DEVELOPMENT AUTHORITY (NEDA) - Opisyal na tagalabas ng tala ng Pambansang Kita.

• NATIONAL STATISTICS COORDINATION BOARD - Isang sangay ng NEDA na ang tungkulin ay magtala ng national accounts gaya ng GNI o Gross National Income at GDI o Gross Domestic Income. Ang lahat ng estastika ay tinitipon ng NSCB sa Philippine Statistics Yearbook.

​MGA SANGAY NG PAMAHALAAN NA SUMUSURI SA PAMBANSANG KITA

• ​NATIONAL ECONOMIC DEVELOPMENT AUTHORITY (NEDA) - Opisyal na tagalabas ng tala ng Pambansang Kita.

• NATIONAL STATISTICS COORDINATION BOARD - Isang sangay ng NEDA na ang tungkulin ay magtala ng national accounts gaya ng GNI o Gross National Income at GDI o Gross Domestic Income. Ang lahat ng estastika ay tinitipon ng NSCB sa Philippine Statistics Yearbook.

GNP USING

INCOME AND EXPENDITURE APPROACH​

​

AND GDP​

​Some text here about the topic of discussion.

​LET US COMPUTE FOR:

​

​SUBUKIN NATING KUMPYUTIN

​SUBUKIN NATING KUMPYUTIN

​4,866,779

GDP

​

5,343,924

GNP​