dthua

Ôn tập học kỳ II

Đời thừa - Nam Cao

Poll

Câu 1. Đoạn trích trên sử dụng kết hợp các phương thức biểu đạt nào?

• A. Tự sự, miêu tả, nghị luận

• B. Tự sự, biểu cảm, nghị luận

• C. Tự sự, nghị luận, thuyết minh         

• D. Tự sự, biểu cảm, thuyết minh

Multiple Choice

Câu 2. Phương án nào sau đây chỉ ra đặc điểm của ngôn ngữ kể chuyện trong đoạn trích?

• A. Đoạn trích được kể theo ngôi thứ nhất, ngôn ngữ kể chuyện là lời độc thoại của nhân vật Hộ, thể hiện quá trình tự đấu tranh để nhận thức bản thân và nhận thức chân lý.

• B. Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba, ngôn ngữ và điểm nhìn của người kể chuyện, thể hiện sự quan sát từ bên ngoài, đánh giá khách quan về nhân vật, bản chất của con người và xã hội.

• C. Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba, ngôn ngữ và điểm nhìn của tác giả, thể hiện đánh giá chủ quan về nhân vật và cuộc sống, trực tiếp tuyên ngôn cho quan điểm nghệ thuật của mình.

• D. Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba, lời của người kể chuyện, điểm nhìn của nhân vật, vừa quan sát nhân vật từ bên ngoài vừa thể hiện được những xung đột bên trong qua ngôn ngữ độc thoại nội tâm.

Multiple Choice

Câu 3. Phương án nào chỉ ra chính xác tác dụng của việc sử dụng liên tiếp các câu hỏi và câu cảm thán trong đoạn trích trên?

• A. Thể hiện tâm trạng đau đớn, dằn vặt của nhân vật khi thẳng thắn đối diện với sự tha hóa của bản thân; từ đó thể hiện bi kịch không lối thoát của những người trí thức có tài năng, tâm hồn, lí tưởng mà lại không thể sống cho cao đẹp trong một xã hội tầm thường, nặng gánh áo cơm

• B. Thể hiện thái độ hoang mang, tuyệt vọng, mặc cảm hèn mọn, nhục nhã của nhân vật Hộ trước bi kịch cơm áo gạo tiền; từ đó nhấn mạnh sự bế tắc trong cuộc đấu tranh giai cấp, giành lại công bằng trong xã hội thực dân nửa phong kiến

• C. Thể hiện niềm phẫn uất và bất lực trong cay đắng của nhân vật Hộ trước thân phận éo le ngang trái, trước một xã hội đầy rẫy bất công, chỉ chạy theo tiền bạc, danh vọng mà rẻ rúng những giá trị thực sự quý giá như tài năng, tâm huyết, tình người.

• D. Thể hiện tâm trạng thất vọng đến tột cùng của Hộ khi hắn nhận ra rằng giấc mộng văn chương chỉ là phù phiếm còn hắn chỉ là một tên nhà văn quèn ảo tưởng về tài năng của mình và ngộ nhận về sức mạnh của văn chương

Multiple Choice

Câu 4. Dưới đây là những câu văn khắc họa tâm trạng của nhân vật Hộ khi “không còn chịu nổi cái không khí bực tức ở trong nhà, hắn vùng vằng đi ra phố, vừa đi vừa nuốt nghẹn, đi lang thang, không chủ đích”:

Hắn cũng nhớ nhung một cái gì rất xa xôi... những mộng đẹp ngày xưa... một con người rất đáng yêu đã chẳng là mình nữa. Hắn lắc đầu tự bảo: "Thôi thế là hết! Ta đã hỏng! Ta đã hỏng đứt rồi".

Nhân vật Hộ trong tác phẩm đã đánh mất mình như thế nào?

• A. Hắn đã trở thành một kẻ lưu manh, tầm thường, hám lợi, sử dụng văn chương như một công cụ để tuyên truyền những tư tưởng sai lệch, phục vụ bọn tay sai cướp nước, bán rẻ danh dự để mưu cầu vinh hoa, phú quý.

• B. Hắn đã trở thành một tên trí thức rởm, một kẻ đạo đức giả: trong khi luôn viết những trang văn ca ngợi tình thương và đạo lí, răn dạy con người ta phải sống có tình thương, có đạo đức thì hắn lại đối xử tệ bạc với chính người thân của mình.

• C. Hắn đã trở thành một nhà văn bất lương, viết những trang văn tầm thường; một thằng đàn ông hèn nhát vì không nuôi nổi vợ con, đi ngược lại lí tưởng và triết lí sống của chính mình - con người mà hắn luôn cảm thấy rất đáng khinh.

• D. Hắn đã đánh mất những khát vọng lớn lao từ thời trai trẻ, phản bội lại lời thề tình yêu của chính mình, phụ lòng biết ơn, sự tôn thờ và những hi sinh vô điều kiện mà Từ dành cho hắn; hắn đã tha hóa trong cả sự nghiệp và tình yêu.

Multiple Choice

Câu 5. Sinh thời, nhà văn Nguyễn Huy Thiệp từng trăn trở: “Văn học là thế giới hoang tưởng, ảo tưởng, hão huyền trong cuộc đời thực tẻ nhạt, dung tục […] là vàng trong cát, sự bất lực thê thảm.” (Trích Giăng lưới bắt chim, NXB Trẻ)

Tại sao chỉ vì một vài trang văn thôi mà “hắn” tự mắng mình “khốn nạn”, tự gọi mình là kẻ “bất lương”, thậm chí “đê tiện”?

• A. Hộ là một nhà văn có ý thức sâu sắc về nghề nghiệp, con người tự trọng và thẳng thắn đối diện với bản thân: hắn hiểu đòi hỏi về sự sáng tạo và sứ mệnh cao cả của văn chương đối với đời sống tâm hồn con người nên đó là công việc không được phép cẩu thả và thỏa hiệp với sự dễ dãi.

• B. Hộ là một con người nhạy cảm với những thay đổi trong đời sống tinh thần của con người, thẳng thắn khi đối diện với bản thân nên hắn nhận ra sự đổi thay bên trong chính mình, cay đắng chấp nhận mình từng bước một tha hóa mà không thể cứu vãn bằng khát vọng văn chương.

• C. Hộ là một nhà văn ý thức sâu sắc về bản thân: hắn tự biết mình có tài nhưng sinh bất phùng thời, đành chấp nhận đánh đổi khát vọng, dùng ngòi bút làm cần câu cơm bởi văn chương cũng vô nghĩa trước những khổ đau thân phận.

• D. Hộ là một nhà văn nhạy cảm với những thay đổi của thời thế: hắn hiểu rằng để tồn tại trong một xã hội khốn nạn, con người không có cách nào khác là phải chấp nhận đánh đổi danh dự của một người cầm bút.

Multiple Choice

Câu 6. Phương án nào sau đây nhận xét chính xác về giọng điệu của người kể chuyện trong đoạn trích trên?

• A. Giọng điệu bên ngoài lạnh lùng nhưng chứa đựng sự đồng cảm sâu xa với nội tâm đầy dằn vặt của một con người có nhân cách.

• B. Giọng điệu nhẹ nhàng, tâm tình nhưng thực chất lại mỉa mai, châm biếm chính bi kịch không lối thoát của tầng lớp trí thức đương thời

• C. Giọng điệu lạnh lùng, dửng dưng, nhìn cuộc đời khách quan như vốn có và mỗi thân phận chỉ là một chấm nhỏ giữa biển đời mênh mông

• D. Hộ là một nhà văn nhạy cảm với những thay đổi của thời thế: hắn hiểu rằng để tồn tại trong một xã hội khốn nạn, con người không có cách nào khác là phải chấp nhận đánh đổi danh dự của một người cầm bút.D. Giọng điệu nhẹ nhàng, trìu mến, chứa đựng sự thương cảm và nâng niu dành cho những kiếp người nghèo khổ trong xã hội

Multiple Choice

Câu 7. Nam Cao là nhà văn của triết lí tình thương. Triết lí ấy được thể hiện như thế nào qua đoạn trích trên?

• A. Triết lí tình thương được thể hiện ở chân dung nhân vật Từ; ở sự đồng cảm, xót thương dành cho những con người bé nhỏ, tội nghiệp, bị cuộc đời dồn đẩy đến chân tường, bị đày đọa đến mất hết lòng tin vào con người và cuộc sống như Hộ.

• B. Triết lí tình thương được thể hiện ở triết lí sống của Hộ, ở hành động cứu vớt cuộc đời Từ, ở việc hắn đánh đổi danh dự để viết những trang văn kiếm tiền nuôi vợ con; ở sự thấu hiểu, đồng cảm, xót xa mà tác giả dành cho cuộc đời bế tắc và bi kịch tinh thần không lối thoát của hắn.

• C. Triết lí tình thương được thể hiện ở sự xót xa, nuối tiếc trong giọng điệu của người kể chuyện; cái nhìn đầy cảm thông của tác giả dành cho Hộ, sự nhẫn nhịn, yêu thương vô điều kiện, lòng biết ơn xen lẫn sự tôn thờ mà Từ dành cho Hộ.

• D. Triết lí tình thương được thể hiện ở tình huống thử thách, buộc nhân vật phải đưa ra sự lựa chọn giữa một bên là gia đình, một bên là sự nghiệp; một bên là tình yêu thương con người, một bên là danh dự; một bên là lí trí, một bên là trái tim

Đây là kết cục tất yếu dành cho kẻ tham lam, sự bế tắc của kẻ hèn nhát, nhu nhược hay là bi kịch của một con người có nhân cách? Chia sẻ câu trả lời của anh/chị.

Câu 8. Bàn về bi kịch của nhân vật Hộ trong đoạn trích trên, có ý kiến cho rằng: căn nguyên của bi kịch là vì Hộ đã lựa chọn một con đường mà không thể đoạn tuyệt với một con đường khác, hắn đã lựa chọn kiếm tiền nuôi vợ con mà lại không chịu từ bỏ danh dự của một người cầm bút.

Poll

Đây là kết cục tất yếu dành cho kẻ tham lam, sự bế tắc của kẻ hèn nhát, nhu nhược hay là bi kịch của một con người có nhân cách?

• kết cục tất yếu dành cho kẻ tham lam

• sự bế tắc của kẻ hèn nhát, nhu nhược

• bi kịch của một con người có nhân cách

- Đây là bi kịch của một con người có nhân cách.

- Giải thích:

Bi kịch của Hộ được thể hiện ở:

• Hắn khao khát viết được những tác phẩm văn chương chân chính nhưng cuối cùng vì gánh nặng áo cơm mà phải chấp nhận viết những thứ tầm thường;

• Hắn tôn thờ tình thương, hắn đã cúi xuống cứu vớt cuộc đời Từ vì tình thương nhưng rồi lại để cho vợ con phải khổ;

• Hắn từ bỏ khát vọng của bản thân, từ bỏ danh dự một nhà văn để kiếm tiền mà cuối cùng gia đình hắn vẫn khổ và tất nhiên hắn cũng không thể hạnh phúc.

Bi kịch của Hộ xuất phát từ nhân cách của hắn.

• Không thể từ bỏ khát vọng, viết những thứ tầm thường, trở thành kẻ bất lương, đê tiện trong nghề nghiệp

• Không thể vô cảm, cho phép mình vô can, sống vô trách nhiệm trước sự khổ sở của vợ con mình.

• Không thể không căm ghét sự tha hóa của chính bản thân mình.

  => Nếu như Hộ là kẻ vô tâm, nhẫn tâm, vô trách nhiệm và không có lòng tự trọng thì có lẽ hắn đã không rơi vào bi kịch như trong tác phẩm này.

Câu 9. Trong nhiều truyện ngắn của Nam Cao trước Cách mạng Tháng Tám, ông lựa chọn kết thúc tác phẩm bằng cái chết như một sự giải thoát và chấm dứt bi kịch cho nhân vật. Với nhân vật Hộ trong tác phẩm này, liệu cái chết có chấm dứt bi kịch và đem đến một ý nghĩa nào đó cho cuộc đời nhân vật hay không? Phân tích kết thúc giả định này, từ đó lí giải ý nghĩa nhan đề tác phẩm “Đời thừa”

- Cái chết không thể chấm dứt bi kịch cũng không đem đến một ý nghĩa nào cho cuộc đời nhân vật.

- Phân tích kết thúc giả định: Nếu Hộ chết nthì bi kịch của hắn vẫn còn vẹn nguyên và cái chết của hắn vô nghĩa.

+ Hộ sẽ chết đi như một nhà văn tồi, một kẻ dùng ngòi bút chỉ để kiếm cơm, một kẻ bất lương và đê tiện trong nghề nghiệp của mình. Tên tuổi của hắn sẽ chìm vào lãng quên hoặc nếu như có người nhớ đến thì cũng chỉ nhớ đến một nhà văn tầm thường.

+ Hắn sẽ còn chết đi như một kẻ hèn nhát, nếu cái chết của hắn khiến cho vợ con hắn rơi vào cảnh khốn cùng thì còn hèn hơn nữa.

- Ý nghĩa nhan đề Đời thừa: Hộ sống một cuộc đời vô cùng bế tắc, ngay cả cái chết cũng không thể an ủi hay đem đến cho cuộc đời hắn một chút ý nghĩa nào. Hắn sống trong bi kịch và bế tắc, chết cũng sẽ vẫn bế tắc trong chính sự tầm thường, tha hóa của bản thân.

=> Như vậy Đời thừa là một cuộc đời thừa thãi, vô nghĩa, chẳng có ý nghĩa với ai, cũng chẳng đem lại ý nghĩa cho chính bản thân mình.

• Anh/ chị có đồng tình với suy nghĩ của nhân vật về “kẻ mạnh” hay không? Vì sao?

Câu 10. Trong đoạn trích, tác giả đã thể hiện tiếng nói đối thoại với một triết gia phương Tây:

“Và hắn nghĩ đến câu nói hùng hồn của một nhà triết học kia: "Phải biết ác, biết tàn nhẫn để sống cho mạnh mẽ". Nhưng hắn lại nghĩ thêm rằng: Từ rất đáng yêu, rất đáng thương, hắn có thể hy sinh tình yêu, thứ tình yêu vị kỷ đi; nhưng hắn không thể bỏ lòng thương; có lẽ hắn nhu nhược, hèn nhát, tầm thường, nhưng hắn vẫn còn được là người: hắn là người chứ không phải là một thứ quái vật bị sai khiến bởi lòng tự ái. Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích kỷ. Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình.”