Урок без названия

Батыс, Шығыс түрік қағанаттары

​Батыс Түрік Қағанаты 603-704 ж
Орталығы: Шу бойындағы Суяб, жазда: Мыңбұлақ
Этникалық құрамы 10 тайпа - 5 Дулу, 5 нушеби.

Алғашқы билеуші:
Тардуш (Дато) 603-610 ж
Мықты, елді гүлдеткен билеушілері:
Шегу 610-618 ж. Шығыс шек. Алтайға дейін, Батыс шек. Тарым өзені мен Памир тауына дейін
Тон 618-630 ж. Батыспен қарым қатынас орн, ықпалын күшейтті. Иран, Византия.

​630 ж. Билік үшін талас тартыс басталды.
634 ж Нушебилерден Ешбар Елтеріс билікке келеді.
Елде "он тайпа" н/се "он оқ будун" билік жүйесін енгізеді. Қағанат 10 түменнен тұрады.
1 түмен=10 000 әскер. Ол елді әлсіретеді, талас тартыс күшейеді

640-657 ж Нушеби мен Дулулар арас соғыс. Ел әлсірейді
659 ж Жетісуға Қытайлар кіреді, қытайлықтар шабуылдайды

​704 ж Үшлік басшылығымен Түргеш тайпалары Қатайларды жеңеді, ығыстырады. Осы жерде 704 ж тәуелсіз Түргеш мемлекетін құрады

Қытайлармен тәуелсіздік үшін соғыс жүргізді.
682 ж Моңғолия жерінде өз мемлекетін құрды.
Мықты билеушілері: Кұтлық, Қапаған, Тоныкөк
Елді әлсіреткен билеушілері: Білге, Күлтегін

Қаған-мемлекет басшысы
Ұлықтар- ел басқаруға көмектескен приближенные қағана
Ябғу, Шад, Елтебер-Қаған руынан шыққан ақсүйектер
Бұрық, Тархан- сот істерін атқарушылар
Бектер-Ру басшылары
Қара бұдун- қарапайым халық
Тат- құл