жоғары мектеп педагогикасы

Қазақстанның ЖОО-дағы оқытудың кредиттік технологиясы.

Тәжірибелік (семинар) сабағының жоспары:

1. Жоғары мектепте бақылауды ұйымдастырудың қағидалары. Бақылаудың негізгі қызметтері. Бақылаудың әдістемелік қызметтері. Білімді бақылау және тексеру жүйесі.  Бақылаудың негізгі түрлері. Бағалау өлшемдері және оларға сипаттама.

2. Педагогикалық өлшеу педагогикалық бақылау әдісі ретінде.  Отандық білім беру жүйесін реформалау және жетілдіру.

3. Қазақстандағы оқытудың кредиттік технологиясының ерекшеліктері. Оқытудың кредиттік технологиясы жағдайындағы оқу үдерісінің ұйымдастырушылық құрылымы. Оқу үдерісін әдістемелік қамтамасыздандыру. Білім алушылардың білімін бақылауды ұйымдастыру.
4. Оқытудың кредиттік жүйесіндегі кәсіби практика. Кеңсе тіркеушісінің қызметі. Оқытудың кредиттік жүйесі жағдайында оқытушының қызметтері.

Оқытудың әдістемесі мен формасы: семинар-пікірталас (бағалау сұрақтарын талдау, хабарлама, белсенді үлестірме материал)

Қазақстанның ЖОО-дағы оқытудың кредиттік технологиясы.

•Кредиттік оқыту жүйесін 1869 жылы Гарвард университетінің президенті Чарльз Элиот енгізген. Бұл жүйе Америкада білім сапасын жетілдіру мақсатында мектептен бастап жоғары оқу орындарына дейін енгізілді. 1988 жылдан бастап Еуропа елдері де кредиттік жүйеге ене бастады. 1999 жылы 18-19 маусым айында Еуропалық мемлекеттердің білім министрлігінің бірлескен отырысында кредиттік оқытудың еуропалық жүйесін қабылдады.

•Халықаралық білім кеңістігінде жоғары білім бойыншакредиттік оқытудың іргелі 4 жүйесі бар:

1. Еуропалық жүйе –ESTS.

2. Американдық жүйе – USCS.

3. Британдық жүйе – CATS.

4. Азия мемлекеттері және тынық мұхиты кеңістігіндегі жүйе – USTS.

Қазақстанның ЖОО-дағы оқытудың кредиттік технологиясы.

• Кредиттік оқыту жүйесінің негізгі ұстанымдары: Бакалавриат (аяқталмаған жоғары кәсіптік білім) – 4 жыл, төмендегі сатысы – 2 жыл; жоғары сатысы – 2 жыл. Магистратура (жоғары кәсіптік білімнің екінші сатысы) екі траекторияда іске асады: кәсіптік магистартура, 3 триместрді қамтиды – 1 жыл; ғылыми магистратура – 2 жыл. Докторлық бағдарлама – жоғары кәсіптік білімнен кейінгі докторлық бағдарлама екі траекторияда іске асады: кәсіптік магистратурадан кейін – 3 жыл; ғылыми магистратурадан кейін – 2 жыл. Халықаралық ұлттық білім беру жүйесінің бағдарламасына сәйкес жоғары және кәсіптік білімнен кейінгі білім берудің кредиттік технология негізінде үш деңгейлі академиялық дәрежелер енгізілді: “бакалавр”, “магистр”,”доктор”.
Кредиттік оқыту жүйесі бірізді емес оқыту жүйесіне жатады. Бірізді емес оқыту жүйесіне оқу процесін жекелей жоспарлау арқылы жүйелі түрде ұйымдастыру тәсілі жатады.

Кредиттік оқыту жүйесіне өтуге оқыту түрі бірізді оқыту жүйесі деп аталады. Бірізді оқыту жүйесі – оқытудың логикасына сәйкес білім алушы кәсіптік білім бағдарламасындағы пәндерді жүйелі түрде берілген сағаттық көлем негізінде белгілі уақытта оқытуды айтады.

Қазақстанның ЖОО-дағы оқытудың кредиттік технологиясы.

Типтік оқу жоспарын Қазақстан республикасы Білім және Ғылым министрлігіне қарасты оқу-әдістемелік бірлестіктер жасайды. Жұмыс оқу жоспары - Қазақстан Республикасы Білім стандартты және типтік оқу жоспары негізінде жасалады.

Кредиттік оқу жоспары білім бағдарламасының мазмұнын меңгеруге байланысты пәндердің үш тобын қамтиды:

А тобына – міндетті және жүйелі түрде енетін пәндер жатады;

В тобына – міндетті түрде оқылатын пәндер кіреді, бірақ жүйелілік сақталмайды;

С тобына - кез-келген академиялық кезең барысында студенттің қалауы бойынша өтілетін пәндер кіреді.

Оқытушының студентпен жұмысының негізгі атқаратын функциялары:

-   тұрақты (тақырып, тақырыпқа кіріспе, мақсат пен міндет, практикалық маңыздылығы, материалдың негізгі бөлімдерімен өзара байланысы, оқу-әдістемелік құралдармен жұмыс істеуге ұсыныстар қамтылады);

-   бақылау (жекелей кеңес беру арқылы студенттің өз бетінше жұмыс істеудегі оқу іс-әрекетін іске асыруды қамтамасыз ету);

-   бағалау (студенттің білімі мен біліктілігін бағалау, сабақ процесінде кездескен қиындықтан шығу жолдары, ақыл-кеңес беру).

1. Жоғары мектепте бақылауды ұйымдастырудың қағидалары. Бақылаудың негізгі қызметтері. Бақылаудың әдістемелік қызметтері. Білімді бақылау және тексеру жүйесі.  Бақылаудың негізгі түрлері. Бағалау өлшемдері және оларға сипаттама.

1. Оқу үрдісінде студенттер екі топ пәндерді оқиды:

· белгілі бір семестрде міндетті оқытылатын пәндер тобы (Қазақстан тарихы, философия, қазақ (орыс) тілі, шет тілі, экология, информатика, әлеуметтану, саясаттану, экономика теориясының негіздері, құқық теориясы);

· студенттің өз таңдауы бойынша оқытылатын пәндер тобы;

· тәжірибенің барлық түрлері және дене шынықтыру қосымша білім беру шеңберінде жүзеге асырылады және кредиттің жалпы санына қосылмайды.

Оқыту бағдарламасы

Оқытушы-профессорлық құрам және студенттер мобильдігін қамтамасыздандыру, ұлттық білім беру бағдарламасын халықаралық деңгейде мойындау мақсатымен Қазақстанның жоғары білім беру жүйесіне кредиттік технология енгізіледі.

Кредиттік технологияның негізгі айырым белгілері:

· оқу жоспары бойынша пәндерді таңдауда студенттерге үлкен еркіндік беру;
· әр студенттің өзіндік оқу жоспарын құруда қатысуы;

· сынақ бірліктерін – кредит жүйесіне енгізу.

Оқу үрдісін ұйымдастыру ерекшеліктері

Оқыту бағдарламасы

2.Бакалавриат бойынша білім алуды аяқтау барысында студент алатын теориялық білім 128 кредиттан кем болмауы қажет, оның ішінде 86 кредитке дейін міндетті компонент пәндері, ал қалғаны таңдау компоненттері бойынша болуы міндетті.

3.Оқу пәндері көлемі (аптасына 1, 2, 3, 4) кредиттің тұтас санын құрайды. Әр пән бір семестр бойы оқытылады және емтиханмен аяқталады.

4.Бір семестр бойында күндізгі бөлім студенті 8-16 кредит жинауы қажет. Семестірдің оқу жоспарын орындамаған студент деканның ұсынысы бойынша ректор бұйрығымен оқудан шығарылады.

5.Әр оқу жылына студент үшін жеке оқу жоспары құрастырлады және оны факультет деканы бекітеді, содан кейін студентте және деканатта сақталады.

6.Оқу үрдісі мынадай формаларды жүргізіледі: Аудиториялық сабақ: дәріс, тәжірибешілік сабақ (семинарлар, коллоквиумдар), практикумдар (лабораториялық жұмыстар)Аудиторияда тыс сабақ: жеке кеңес, медиатекадағы сабақ, өздік жұмысы.

7.Білімдерің тексеру мынандай формада жүреді:

· аралық атесттатия (бақылау жұмыстары, сала бойынша тестер, курс жұмыстары бойынша есеп, практикумдарды қорғау);
· ағымдағы аттестация (пән бойынша қорытынды аттестация, жазбаша және ауызша емтихан);

· қорытынды аттестация (бітіру жұмыстарын қорғау, пән аралық емтихан);

· оқу тәжрибесін жүргізу

8. Факультет деканаты оқу үрдісін келесі тұрғыда ұйымдастырады: 1 курс студенті факультет деканатынан оқу жоспарын алады және сол оқу жоспарына (декан және эдвайзермен кеңескеннен соң) 10 қыркүйекке дейін өзіндік түзетулер енгізе алады. Содан кейін жеке оқу жоспарына жыл бойында басқадай өзгерту енгізуге болмайды. Екінші және жоғарғы курс студентері келесі оқу жылына өз жеке оқу жоспарын құрастырады, оған қол қояды, құрастырылған күнін жазады және 20 маусымнан 5 шілдеге дейінгі аралықта деканатқа өткізеді. Оқу жылының 10 қыркүйегіне дейінгі мерзімде студент (жалпы кредит санынан 10 пайыздан артық емес) оқу жоспарына өзгеріс енгізе алады, ондай жағдайда деканатқа өзгеріс енгізгені туралы жазбаша талап хат беріледі.

9.Оқу бөлімімен бірге отырып факультет деканаты таңдау пәнін енгізу үшін әр пән бойынша ең төменгі мөлшерде студенттер тағайындайды. 5 шілдеге дейінгі мерзімде берілген пәнге жоспарланған студент санынан кем студенттер жазылса, ол пән жұмыс жоспарына енгізілмейді. Ол туралы деканат ақпараттық қабырға газетінде хабарландыру жазады, сондықтан бұл пәнге жазылған студенттер 10 қыркүйекке дейін жеке жоспарларына өзгеріс енгізу туралы деканатқа талапхат береді.

10.Егер келесі курсқа ауыстырылған студент тиісті мерзім ішінде деканатқа өз жеке оқу жоспарын тапсырмаса, деканат оны оқытуда типтік оқу жоспарын негізге алады.

Студенттердің білімін бақылау жүйесі, үлгерімі мен академиялық рейтингісі

1.Студенттің әр пәнді меңгеруін бақылау аралық және ағымдық аттестацияны ескере отырып рейтинг-баллдық жүйе шеңберінде жүргізіледі.

2.Ағымдық аттестация нәтижесі бойынша студентке:

· Пәнді меңгеруде еңбексіңімділігін сипаттайтын жалпы кредит-бірлігі (1, 2, 3, 4) бойынша сынақ қойылады;

· Студенттің меңгерген білімінің сапасын сипаттайтын дифференциалды баға қойылады.

3. Курстан курсқа көшіруге деканат әр курсқа өтілім баллын ( ) бекітеді және ағымдағы оқу мерзімі ішінде қамтылған кредиттің жалпы санына пән бойынша алған қорытынды бағаны кредиттердің сандық балама баллына қосу барысында алынған сан - ( ) ортақ баллына сүйенеді.

4.Әр курс бойынша аралық бақылау қорытындысы бойынша деканат студенттің академиялық рейтингісін құрастырады. Жоғары рейтинг студентке жеңілдіктер (төлем ақы бойынша, жеңілдік жұмысқа орналасуда, магистратура және аспирантурада оқуда және т.б.) алуға мүмкіндік береді.

5.Студент деканаттан және пәнді жүргізуші оқытушыдан өзінің академиялық рейтингісі туралы дәйекті мәлімет деректер ала алады.

6.Егер мемлекеттік грант немесе білім беру кредиті бойынша оқитын студент тиісті кредит саның жинай алмаса, онда сол курсты төлем ақы негізінде қайтадан оқуға құқысы бар. Мұндай жағдайды өз қаражатымен оқитын студенттерде пайдалана алады.

7.Өзінің қалауы бойынша және факультет деканының келісімі бойынша студент сол курсқа қайтадан оқуға кіруге рұқсат ала алады. Ондай жағдайда ол жеке жоспары бойынша қажетті кредит мөлшерін «жинай алады».

8.Студент өзінің жылдық жоспарын 40 – тан кем кредит санымен қалыптастыра алады (және алуға құқысы бар). Мұндай жағдайда ол өзінің оқуын оқу мерзімін ұзартады. Жеке жоспар факультет деканымен бекітіледі.

Терминдер сөздігі

Кредит –студенттің оқу жұмыс көлемінің жүйелік бірлігі. Бір кредит бір аптадағы бір академиялық сағатқа (50 мин.), академиялық кезең (семестр) бойына 15 -18 апталығы сәйкес келеді. Студенттің бір өзіндік жұмысы екі сағатқа (100 мин) сай келеді.

Оқытудың кредиттік технологиясы –өз бетімен білім алу және шығармашылық білімін шыңдау, оқу үрдісінің регламенті шеңберінде білім траекториясын таңдау және білім алу көлемін кредит түрінде есептеудің индивидуалдықнегізіндебілім беру технологиясы.

Академиялық күнтізбе- демалыс күндерін көрсете (каникул және мереке күндері) отырып ағымдағы оқу жылында оқу бақылау іс-шараларын өткізу күнтізбесі.

Студенттің академиялық рейтингісі – аралық аттестациясы қорытындысы бойынша оқушының оқу бағдарламасы материалдарын меңгерудің сандық көрсеткіші.

Базалық оқу жоспары –жалпы білім беру пәндері, базалық пәндер, кәсіби пәндер сияқты үш блок бойынша арнайы кафедра құрастырған оқу жоспары (білім алудың барлық кезеңіне құрастырылады).

Оқытудың кредиттік жүйесіндегі кәсіби практика. Кеңсе тіркеушісінің қызметі. Оқытудың кредиттік жүйесі жағдайында оқытушының қызметтері.

барысында студент белсенді қатысушы болып есептелінеді. Ал оқытушы оқу үрдісін үйлестіруші, білімгердің танымдық әрекетін үйымдастырушы әрі бағыт–бағдар беруші, кеңесші қызметін атқарады.
Студенттердің өзіндік жұмысына тапсырмаларды дұрыс таңдау оқытушыға жүктеледі. Біріншіден, өзіндік жұмыс материалдары жұмыс бағдарламасындағы негізгі тақырыппен байланысты болу керек. Екіншіден, оқытушының қатысуынсыз орындалатын үй тапсырмалары қатаң тексеріліп бағаланып отыру керек.

Кредиттік жүйе бойынша үйымдастырылған өз бетімен орындалатын жұмыс

— білім берудің жаңа технологиясы. Студенттерге арналған оқу – әдістемелік кешенде СӨЖ–ына арналған кесте бар. Онда кредит санына қарай студенттердің өзіндік жұмысына тапсырма көлемін оқытушының өзі белгілейді. Дәстүрлі оқытудан кредиттік технологиямен оқытудағы айырмашылық – бұл студентке өз бетінше, шығармашылық негізде, білім алуды өз жағдайына бейімдеп, уақытқа ешбір тәуелсіз, тапсырма бес–алты апта бұрын беріледі, студент қай уақытта дайын оқытушымен келісіп, тек тапсыруға тиісті мерзімнен кешіктірмей өткізу керек. 

Оқытудың кредиттік жүйесі

Отандық білім беру жүйесін реформалау және жетілдіру.

1993 жылы тұңғыш рет ғалымдардан, білім жүйесі басшылары мен тәжірибелі мамандардан құралған үлкен топ «Білім беруді қолдаудың Ұлттық мемлекеттік бағдарламасының» жобасын, ал 1996 жылы «Қазақстан Республикасындағы білім беру жүйесі реформалау мен дамытудың мемлекеттік бағдарламасының» жобасын жасады.

2000 жылы ҚР Президенттің Жарлығымен 2005 жылға дейін кезеңде білім беру жүйесін дамытудың негізгі бағыттарын айқындайтын «Білім» атты Мемлекеттік бағдарлама бекітілді.

Replace this with a header

Replace this text with your body text.

​Duplicate this text as many times as you would like.

​Subheader text

Replace this text with your body text.

​Duplicate this text as many times as you would like.

​Subheader text