จริยธรรมคอมพิวเตอร์

จริยธรรมคอมพิวเตอร์

หน่วยที่ 4

1

.

จริยธรรมคอมพิวเตอร์

จริยธรรมคอมพิวเตอร์ หมายถึง หลักศีลธรรมจรรยาที่ก าหนดขึ้นเพื่อใช้เป็นแนวทางปฏิบัติ

หรือควบคุมการใช้ระบบคอมพิวเตอร์และสารสนเทศ ในทางปฏิบัติการระบุว่าการกระท าสิ่งใดผิด
จริยธรรมนั้น อาจกล่าวได้ไม่ชัดเจนมากนัก ทั้งนี้ ย่อมขึ้นอยู่กับวัฒนธรรมของสังคมในแต่ละ
ประเทศด้วย โดยทั่วไป เมื่อพิจารณาถึงจริยธรรมเกี่ยวกับการใช้เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์และ
สารสนเทศแล้ว จะกล่าวถึงใน 4 ประเด็น ที่รู้จักกันในลักษณะตัวย่อว่า PAPA ประกอบด้วย

1.1 ความเป็นส่วนตัว (Information Privacy)
1.2 ความถูกต้อง (Information Accuracy)
1.3 ความเป็นเจ้าของ (Information Property)
1.4 การเข้าถึงข้อมูล (Data Accessibility)

1

.

1

ความเป็นส่วนตัว

(

Information Privacy)

1.1.1. การเข้าไปดูข้อความในจดหมายอิเล็กทรอนิกส์และการบันทึกข้อมูล

ในเครื่องคอมพิวเตอร์ รวมทั้งการบันทึก แลกเปลี่ยนข้อมูลที่บุคคลเข้าไปใช้
บริการเว็บไซต์และกลุ่มข่าวสาร

1.1.2. การใช้เทคโนโลยีในการติดตามความเคลื่อนไหวหรือพฤติกรรม

ของบุคคล เช่น บริษัทใช้คอมพิวเตอร์ในการตรวจจับหรือเฝ้าดูการปฏิบัติงาน
การให้บริการของพนักงาน ถึงแม้ว่าจะเป็นการติดตามการท างานเพื่อการพัฒนา
คุณภาพการใช้บริการ แต่กิจกรรมหลายอย่างของพนักงานก็ถูกเฝ้าดูด้วย
พนักงานสูญเสียความเป็นส่วนตัว ซึ่งการกระท าเช่นนี้ถือเป็นการผิดจริยธรรม

1.1.3. การใช้ข้อมูลของลูกค้าจากแหล่งต่าง ๆ เพื่อผลประโยชน์ในการ

ขยายตลาด

1.1.4. การรวบรวมหมายเลขโทรศัพท์ ที่อยู่อีเมล หมายเลขบัตรเครดิต

และข้อมูลส่วนตัวอื่น ๆ เพื่อน าไปสร้างฐานข้อมูลประวัติลูกค้าขึ้นมาใหม่ แล้ว
น าไปขายให้กับบริษัทอื่น

1

.

2

ความถูกต้อง

(

Information Accuracy)

ในการใช้คอมพิวเตอร์เพื่อการรวบรวม จัดเก็บ และเรียกใช้

ข้อมูลนั้น คุณลักษณะที่ส าคัญประการหนึ่ง คือ ความน่าเชื่อถือ
ของข้อมูล ทั้งนี้ ข้อมูลจะมีความน่าเชื่อถือมากน้อยเพียงใด
ย่อมขึ้นอยู่กับความถูกต้องในการบันทึกข้อมูลด้วย ประเด็นด้าน
จริยธรรมที่เกี่ยวข้องกับความถูกต้องของข้อมูล โดยทั่วไปจะ
พิจารณาว่าใครจะเป็นผู้รับผิดชอบต่อความถูกต้องของข้อมูลที่
จัดเก็บและเผยแพร่

1

.

3

ความเป็นเจ้าของ

(

Information Property)

สิทธิความเป็นเจ้าของ หมายถึง กรรมสิทธิ์ในการถือครองทรัพย์สิน ซึ่งอาจเป็น

ทรัพย์สินทั่วไปที่จับต้องได้ เช่น รถยนต์ คอมพิวเตอร์ หรืออาจเป็นทรัพย์สินทาง
ปัญญา (ความคิด) ที่จับต้องไม่ได้ เช่น บทเพลง โปรแกรมคอมพิวเตอร์ แต่สามารถ
ถ่ายทอดและบันทึกลงในสื่อต่าง ๆ ได้ เช่น สิ่งพิมพ์ เทป ซีดีรอม เป็นต้น

การคัดลอกโปรแกรมคอมพิวเตอร์ให้กับเพื่อน เป็นการกระท าที่จะต้องพิจารณาให้

รอบคอบก่อนว่าโปรแกรมที่จะคัดลอกนั้น เป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่มีสิทธิ์ในระดับใด
เช่น
Copyright หรือ Software License ซอฟต์แวร์ลิขสิทธิ์ที่ต้องมีการช าระเงินก่อนใช้งาน
Shareware ซอฟต์แวร์ให้ทดลองใช้ได้ก่อนที่จะตัดสินใจซื้อ
Freeware ซอฟต์แวร์ใช้งานได้ฟรี คัดลอก และเผยแพร่ให้ผู้อื่นได้

1

.

4

การเข้าถึงข้อมูล

(

Data Accessibility)

ปัจจุบันการใช้งานโปรแกรมหรือระบบคอมพิวเตอร์มักจะมี

การก าหนดสิทธิตามระดับของผู้ใช้งาน ทั้งนี้ เพื่อเป็นการเข้าไป
ด าเนินการต่าง ๆ กับข้อมูลของผู้ใช้งานที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง และ
เป็นการรักษาความลับของข้อมูล ตัวอย่างสิทธิในการใช้งานระบบ
เช่น การบันทึก การแก้ไข ปรับปรุง และการลบ เป็นต้น ดังนั้น ใน
การพัฒนาระบบคอมพิวเตอร์จึงได้มีการออกแบบระบบรักษา
ความปลอดภัยในการเข้าถึงของผู้ใช้งาน และการเข้าถึงข้อมูลของ
ผู้อื่นโดยไม่ได้รับความยินยอมนั้น ก็ถือเป็นการผิดจริยธรรม
เช่นเดียวกับการละเมิดสิทธิส่วนบุคคล

2

.

พระราชบัญญัติว่าด้วยการกระท าความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์

ร่างพระราชบัญญัติ ว่าด้วยการกระท าความผิดเกี่ยวกับ

คอมพิวเตอร์ฉบับใหม่ ผ่านการเห็นชอบจากสภานิติบัญญัติ
แห่งชาติ เมื่อวันที่ 16 ธันวาคม 2559 ที่ผ่านมา ล่าสุดประกาศ
ลงราชกิจจานุเบกษาแล้ว โดยมีชื่อว่า “พระราชบัญญัติว่าด้วย
การกระท าความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ.
2560”

โดยรายละเอียด พระราชบัญญัติ ว่าด้วยการกระท า

ความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ พ.ศ. 2560 ให้บังคับใช้เมื่อพ้น
ก าหนด 120 วัน นับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษา ซึ่ง
หมายความว่าจะเริ่มบังคับใช้ภายใน 31 พฤษภาคม 2560

3

.

บัญญัติ

10

ประการ ของผู้ใช้คอมพิวเตอร์

3.1 ไม่ใช้คอมพิวเตอร์ท าร้ายหรือละเมิดผู้อื่น
3.2 ไม่รบกวนการท างานของผู้อื่น
3.3 ไม่สอดแนมหรือแก้ไขเปิดดูในแฟ้มของผู้อื่น
3.4 ไม่ใช้คอมพิวเตอร์เพื่อการโจรกรรมข้อมูลข่าวสาร
3.5 ไม่ใช้คอมพิวเตอร์สร้างหลักฐานที่เป็นเท็จ
3.6 ไม่คัดลอกโปรแกรมผู้อื่นที่มีลิขสิทธิ์
3.7 ไม่ละเมิดการใช้ทรัพยากรคอมพิวเตอร์โดยที่ตนเองไม่มีสิทธิ
3.8 ไม่น าเอาผลงานของผู้อื่นมาเป็นของตน
3.9 ต้องค านึงถึงสิ่งที่จะเกิดขึ้นกับสังคมอันติดตามมาจากการกระท า
3.10 ต้องใช้คอมพิวเตอร์โดยเคารพกฎระเบียบ กติกามารยาท

4

.

ความรับผิดชอบในการใช้คอมพิวเตอร์และสารสนเทศในงานอาชีพ

4.1 ความรับผิดชอบต่อตนเอง

-ไม่สร้างบัญชีการใช้งานขึ้นเพื่อจุดประสงค์ที่มิชอบ หรือ
รับเปิดบัญชีการใช้งานปลอม รวมถึงการแอบอ้าง หรือ
สร้างบัญชีการใช้งานเพื่อหลอกลวงผู้อื่น

-ไม่ติดตั้งหรือใช้ซอฟต์แวร์ที่ผิดกฎหมาย

-ไม่แจกจ่ายข้อมูลส่วนตัวให้บุคคลอื่นทราบ หรือให้ผู้อื่น
น าข้อมูลของตนไปแสวงหาผลประโยชน์

-ไม่น าเสนอข้อมูลหรือไม่เข้าเว็บไซต์ที่มีเนื้อหาไม่เหมาะสม

-หมั่นตรวจสอบ ดูแลระบบคอมพิวเตอร์อย่างสม่ าเสมอ

4

.

ความรับผิดชอบในการใช้คอมพิวเตอร์และสารสนเทศในงานอาชีพ

4.2 ความรับผิดชอบต่อบุคคลอื่น

- ไม่ใช้งานบัญชีของบุคคลอื่น โดยไม่ได้รับอนุญาต
- ไม่คัดลอกหรือน าเสนอผลงานของผู้อื่นที่ไม่ใช่ของ

ตนเอง

- ไม่เปลี่ยนแปลงแก้ไข ย้าย หรือลบไฟล์ของผู้อื่น
- ไม่น าเสนอข้อมูล หรือดัดแปลงข้อมูลที่จะสร้างความ

เสื่อมเสียให้กับผู้อื่น

- ไม่ข่มขู่ คุกคาม หรือหลอกลวงผู้อื่น
- ไม่ส่งอีเมลที่ไม่เหมาะสม หรือสิ่งที่อาจเกิดอันตรายต่อ

คอมพิวเตอร์ให้บุคคลอื่น

4

.

ความรับผิดชอบในการใช้คอมพิวเตอร์และสารสนเทศในงานอาชีพ

4.3 ความรับผิดชอบต่อสังคม

- ไม่พยายามเข้าถึงเครือข่ายใด ๆ ที่ไม่ได้รับอนุญาต
- ปฏิบัติตามกฎระเบียบ หรือข้อบังคับขององค์กร
- ไม่เปิดอีเมล ไฟล์ หรือโปรแกรมที่ได้รับมาจากแหล่งที่ไม่

รู้จัก

- ไม่น าข้อมูลสารสนเทศขององค์กรไปเผยแพร่
- ไม่เจาะระบบ เข้าสู่ระบบงาน ขโมย คัดลอก โอนย้าย

หรือแก้ไขปลอมแปลงข้อมูลโดยไม่ได้รับอนุญาต