bilim felsefesi

Bilim sayesinde yollar, köprüler, gökdelenler yapılmış, elektrik geceyi gündüze çevirmiştir. ulaşım araçları ile, mesafeler kısalmış; haberleşme araçları ile iletişim çok büyük bir hız kazanmıştır. Bu parçada vurgulanmaya çalışılan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

• Bilim, şüpheye yer verir ve eleştiriye açıktır.

• Bilim, yeni açıklamalara dayanarak mevcut bilgileri gözden geçirir.

• Teknik gelişmeler bilimsel çalışmaları kolaylaştırır.

• İnsan aklı, gözlediği olaylardan sonuç çıkarma yeteneği ile bilgiye ulaşır.

• Bilim, teknoloji aracılığı ile insanın günlük yaşamını kolaylaştırmıştır.

Bilimsel bilgi raslantısal, sezgisel ya da"vahiye dayalı" olmayıp gözlem, deney ya da akıl yürütme gibi belirli, tanımlanabilir ve ve başkaları tarafından izlenebilir yollarla elde edilir. Bu durum bilimsel bilginin aşağıdaki özelliklerinden hangisinin gerekçesidir?

• Nesnellik

• Yöntemlilik

• Nedensellik

• Tutarlılık

• Genelleyicilik

Bilim insanı elindeki verilere dayanarak kesin sonuçlara ulaşır. yeni veriler elde ettikçe, elindeki verilerin ışığı altında yeniden gözden geçirir ve yorumlar. bu argümanda bilimsel bilginin hangi özelliği vurgulanmaktadır?

• Yanlışlanabilir olma

• Mantık ilkelerine uygun olma

• Birikimli olarak ilerleme

• Olaylar arasındaki ilişkileri açıklama

• Bilimsel yöntemle üretilme

Doğadaki ağaçların büyüklükleri, şekilleri, çiçekleri, meyveleri farklıdır. Bu kadar farklılığa rağmen biz, tümünü ağaç olarak algılarız. Farklı ağaçları ağaç olarak algılamamızı sağlayan özellikler, yani ağacı ağaç yapan öz nedir? Bu öz düşünsel bir varlıktır, genel bir kavramdır. Düşünme yoluyla bu genel kavrama ulaşırız. Bilimler varlığa bir gözlem ve deney verisi olarak yaklaştıkları halde felsefe varlığı düşünsel düzeyde ele alır. Bu argüman aşağıdaki yargılardan hangisini desteklemez?

• Bilim ve felsefe varlığa farklı açılardan yaklaşır.

• Bilim, incelediği nesnelerin varlığını tartışmasız kabul eder.

• Bilim ve felsefenin varlığı incelerken kullandıkları yöntemler farklıdır.

• Felsefe varlığı düşünsel düzeyde ele alır.

• Bilim, varlığı felsefi anlamda bir problem olarak ele alır.

Bilimin araştırmak istediği kendine özgü bir varlık alanı vardır.Bu varlık alanı ya organik ya inorganik ya pisişik ya da toplumsal ve benzeri varlık alanları olabilir.Oysa felsefe, varlık alanlarının bütününe ,onların arasındaki bağıntı ve ilişkilere yönelir.Bu açıklama aşağıdaki konulardan hangisine ilişkin olarak yapılmıştır?

• Bilimin varlığı var kabul ederken, felsefenin varlığı sorgulayarak işe bağladığı

• Bilimin ve felsefenin varlığı farklı yöntemlerle incelediği

• Bilimin varlığı alanlara bölerek incelediği noktada felsefenin varlığı bir bütün olarak ele aldığı

• Bilimin varlık alanındaki nedensel ilişkileri, felsefenin varlığın özünü sorguladığı

• Bilimin varlık konusunda ulaştığı kesin sonuçlarla felsefenin alanını daralttığı

Bilimde bir varsayım, ispatlandıktan sonra yasalaşır.Aynı şartlar altında, aynı sebepler, aynı sonuçları doğurur.Bu bize, olgusal verilerde bir kesinlik olduğunu gösterir.Örneğin belli şartlarda su 100 derecede kaynar. Bu şartları sağlarsak suyun kaynayacağını önceden söyleyebiliriz.Bilimsel bilgideki bu kesinlik bize aşağıdaki özelliklerden hangisini sağlar?

• Deneye dayanma

• Nesnel olma

• Evrensel olma

• Öngörüde bulunma

• Veriye dayanma

Bilim insanı da var olan bir şeyle ilgilenir.Ama o araştırma konusu yaptığı varlığın gerçekten var olup olmadığını veya hangi anlamda var olduğunu kendi kendisine sormaz.Bu durumda bir bilim insanı, felsefeciden farklı olarak varlığa nasıl yaklaşır?

• Varlığı merak ederek

• Varlıklar arasındaki nedensellikleri araştırarak

• Varlığın gerçekten var olup olmadığını sorgulayarak

• Varlığın var olduğunu kabul ederek

• Varlığın ne olduğunu sorgulayarak

İncelediği olaylar arasında neden-sonuç ilişkileri kuran bilimsel bilgi ayrıca mantıksal bir iç bütünlüğe de sahiptir.Bilimsel bilginin bu açıklamada sözü edilen iki özelliği sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

• Nedensellik-Tutarlılık

• Genellik-Nesnellik

• Yöntemlilik-Tümellik

• Olgusallık-Nedensellik

• Tutarlılık-Nesnellik