Kesenian Jawa

"Senajan jaman wis ora karu-karuwan kaya mangkene iki aja nganti katut marang pambujuk kang bakal nyilakani. Amarga yen wis ana ing madyaning cecongkrahan wong eling kang bakal bisa ngendhaleni dhiri". Pratelan kasebut padha karo... .

• Watake putri kudu gemi, nastiti, lan ngati-ati.

• Gliyak-gliyak tumindak, alon-alon waton kelakon.

• Yen gelem obah bakal mamah.

• Begja-begjane kang lali, isih begja kang eling lawan waspada

• Alunan slumun slamet

"Saiki ing ngendi papan iku bakune ora kena bebendu lan pepalang. Mula tansah eling mring Gusti". Saben aku arep lunga menyang ngendi-endi supaya ora ana alangan apa-apa aku ngucap... .

• Watake putri kudu gemi, nastiti, lan ngati-ati.

• Gliyak-gliyak tumindak, alon-alon waton kelakon.

• Yen gelem obah bakal mamah.

• Begja-begjane kang lali, isih begja kang eling lawan waspada.

• Sluman slumun slamet.

Tetembungan utawa unen-unenkang nduweni pathokan utawa paugeran aneh, diarani... .

• Paribasan

• Unen-unen

• Cangkriman

• Parikan

• Wangsalan

Ing ngisor iki titikane parikan, kejaba... .

• Cacahe wanda ukara sepisan, kudu padha karo ukara kapindo.

• Ukara kang ngarep mung kanggo berbuka, dene ukara sabanjure minangka isi (wose).

• Cacahe larik bebas.

• Parikan bisa kadadeyan saka rong gatra, nanging uga bisa patang gatra.

• Bisa kedadeyan saka patang Wanda saben sagatra lan uga bisa kadadeyan saka wolung wanda saben sagatra.

Parikan iki tutugna!. Nyangking ember kiwa tengen... .

• Dadi murid kudu pinter

• Lungguh jejer nggo tamba kangen

• Luwih becik sing prasaja

• Wong urip aja neka-neka

• Mumpung enom sregep makarya

"Parmin iku wong kang seneng nguja kasenengane anake. Mung kanggo nyenengake anake ditukokake montir kanthi dodolan lemah". Parikan kang jumbuh karo pratelan iku, yaiku... .

• Neng pasar Mungkid tuku wader, dadi murid kudu pinter.

• Bumiayu kuthane gedhe, ben rahayu sakabehe.

• Pitik cilik cucuke dawa, wong urip aja neka-neka.

• Saron bumbung ditabuh ing ara-ara, mumpung enom sregep makarya.

• Sedaya leres

Unen-unen utawa tetembungan sing saemper cangkriman, nanging batangane (wangsulane) wis dikandhakake, diarani... .

• Paribasan

• Unen-unen

• Cangkriman

• Parikan

• Wangsalan

Saben sagatra ana rong wangsalan iku diarani wangsalan... .

• Rangkep

• Sinawung ing tembang saja gendhing

• Lamba

• Memet

• Edipeni

"Kancaku sakelas biyen wis kaya sedulur, merga ana ing ngendi wae mesthi bebarengan. Sakdurunge oleh pakaryan kerep dolan menyang omahku, nanging wis suwe ora krungu kabare. Minggu wingi tanpa kanyana dheweke dolan menyang omahku, sepira senenge atiku". Wangsalan kang jumbuh karo pratelan iku, yaiku... .

• Pitik walik saba kebon

• Mrica kecut

• Njangan gori

• Njanur gunung

• Nyaron bumbung

Bapak: "Le, wis muga-muga pisan Iki wae aku urusan karo sekolah amarga solah bawamu sing bola-bali nglanggar aturan."

Anak: "Niku jane sanes salah kula, Pak. Mung kula tiba apes mawon, kalawingi salah kanca kula, winginane melih ugi salah kanca kula."

Bapak: "Yen ngene terus isa judheg nggonku mikir kowe!"

Pacelathon iku isa digambarkan nganggo wangsalan, yaiku... .

• Pitik walik saba kebon

• Mrica kecut sauni-uni

• Njangan gori Isa gawe judheg

• Njanur gunung kadingaren

• Nyaron bumbung gawe cengklungan