Bahasa Daerah XI PBS

Ing ngisor iki kanggone tembung ngoko alus yaiku...

• Wong tuwa marang wong enom sing jabatane luwih dhuwur.

• Wong enom marang wong tuwa.

• Pembantu marang majikan

• Anak marang wong tuwane.

• Kakung marang priyayine

Tuladha basa krama lugu (madya)...

• Bapak kula dereng wangsul saking kecamatan.

• Bapak kula sampun kondur saking kelurahan.

• Bapak dereng sare wiwit wau dalu.

• Pakdhe taksih dhahar wonten dalem.

• Pakdhe ngunjuk wedang kopi wonten warung.

Tuladha basa ngoko lugu (wantah)... ...

• Wau dalu kula sinau kalih adhik.

• Ibu dereng tumbas jamu kangge simbah.

• Saiki ibu karo bapak isih durung kondur.

• Kowe budhal bareng sopo?

• Nyuwun pangapunten, kula dereng saged mangsuli.

Tuladha basa krama alus (inggil)...

• Simbah dereng nedha sekul wiwit enjing.

• Bapak gerah waja mboten kersa dhahar

• Bu lilik mboten purun mlampah-mlampah

• Bu guru tindak menyang Solo ngasta tas loro

• Panjenengan wis maos layangku?

Nalika adhik... ..., aku ya... ..., lan ibu uga... ...

• Mangan-mangan-mangan

• Nedha-mangan-dhahar

• Mangan-nedha-dhahar

• Mangan-mangan-dhahar

• Nedha-nedha-dhahar

Wekdal bapak... ..., kula... ...

• Dhahar-siram

• Dhahar-adus

• Nedha-dhahar

• Mangan-siram

• Mangan-adus

Dipun sekecakaken anggenipun... ..., kula ugi nembe kemawon... ...

• Dhahar, mangan

• Nedha, dhahar

• Dhahar, nedha

• Nedha, nedha

• Dhahar,dhahar

Ing ngisor iki pilihen tuladhane ngoko alus sing trep, yaiku... ...

• Aja mulih dhisik, isih udan deres.

• Nyuwun duka, ibu kula taksih dereng kondur.

• Kowe aja mangan terus, mengko lemu hlo..

• Bu Sari tindak ora kandha-kandha

• Mangga sami dipun unjuk kopinipun.

Tuladha basa sing kurang trep karo unggah-ungguhe yaiku... ...

• Ibu wau enjing dhahar bubur ayam.

• Aku mau esuk dhahar bubur ayam.

• Aku mau esuk maem bubur ayam.

• Kula wau enjing nedha bubur ayam.

• Aku mau esuk mangan bubur ayam.

Pak RT sampun...menawi mboten saged tindak. Tembung kang trep kanggo njangkepi ukara kasebut yaiku... ...

• Ngucap

• Matur

• Ngendika

• Kandha

• Ngomong