Tijdvak 10 - B - Kennis en Inzicht

In de loop van de twintigste eeuw zijn er grote veranderingen geweest in de relatie tussen de Europese landen en hun kolonies overzee. De Europese landen kregen steeds minder greep op hun kolonies.

Wat was hiervan een oorzaak?

• De positie van de Europese landen werd zwakker door de wereldoorlogen.

• De Europese landen hadden door de groeiende welvaart de kolonies niet langer nodig voor hun inkomsten.

• De Europese landen hadden gezamenlijk besloten om de kolonies hun zelfstandigheid terug te geven.

• De positie van de Europese landen werd zwakker door het ingrijpen van de Volkenbond

Veel koloniale overheersers probeerden voor hun onderdanen te zorgen door goed bestuur met investeringen in zorg, transport en onderwijs.

Welk onbedoeld gevolg had de zorg voor goed onderwijs?

• Van het onderwijs kwam weinig terecht en de inwoners accepteerden de blijvende aanwezigheid van vreemdelingen in hun land.

• Van het onderwijs kwam weinig terecht en de inwoners kwamen dus toch in opstand tegen het koloniale bestuur

• Goed opgeleide inwoners van kolonies werden ingeschakeld bij het bestuur en waren tevreden met hun positie.

• Goed opgeleide inwoners van kolonies gingen zich aaneensluiten in nationalistische groepen die naar zelfstandigheid streefden.

Direct na de Tweede Wereldoorlog probeerde de Nederlandse regering haar gezag in Nederlands-Indië te herstellen.

Waardoor werden deze politionele acties geen succes?

• Het Nederlandse leger had succes maar moest zich terugtrekken na internationaal verzet tegen de acties

• Het Nederlandse leger moest zich terugtrekken toen de Republiek Indonesia werd uitgeroepen

• Het Nederlandse leger ontving te laat steun van de VS om het gezag te herstellen

• Het Nederlandse leger was te zwak om op te treden tegen de opstandelingen

Uitspraak van een leider:

"Nederlanders beschouwden mij als een verrader, omdat ik samenwerkte met de Japanse bezetters. Maar ik was geen knecht van de Japanners. Ik werkte alleen met hen samen om eerder zelfstandigheid te krijgen voor mijn land, en dat is ook gelukt. Ik werd de eerste president."

Wie deed deze uitspraak?

• Gandhi

• Ho Chi Minh

• Mao

• Soekarno

De Amerikaanse president Truman begon na de Tweede Wereldoorlog met een nieuw buitenlands beleid dat containment werd genoemd.

Wat hield dit beleid in?

• Het bieden van hulpgoederen en financiële steun aan alle vrienden van de VS

• Het bieden van militaire steun aan elk land dat zich bedreigd voelde door een dictatoriale macht

• Indamming van de uitbreiding van het communisme door steun te beloven aan elk land dat zich bedreigd voelde

• Indamming van de economische zelfstandigheid van Europese staten om hen te dwingen de grenzen te openen voor handel met de VS

In dezelfde tijd dat Truman zijn containmentpolitiek begon, startte ook het Marshallplan van de VS voor hulp aan Europa.

Welk verband is er tussen de containmentpolitiek en het Marshallplan?

• De plannen waren allebei oorzaak van het spoedige verslaan van het communisme en het neerhalen van het IJzeren Gordijn

• Er is een tegenstelling tussen beide: het Marshallplan bood vriendschap terwijl containment juist een bedreiging was

• Het Marshallplan was een gevolg van containment omdat Marshall juist oorlogsmaterieel leverde om het communistische gevaar te keren

• Het Marshallplan was een uitvoering van de containmentpolitiek om het gevaar van het oprukkende communisme te beteugelen

Welk van onderstaande feiten kan gebruikt worden als een argument vóór de stelling:

"De Berlijnse Muur is een onderdeel van het IJzeren Gordijn".

• Berlijn ligt midden in de DDR

• Berlijn was verdeeld tussen een communistisch Oost-Berlijn en een democratisch/kapitalistisch West-Berlijn

• Een definitie van het IJzeren Gordijn is: "de grens tussen het Oostblok en het Westblok"

• Bij zowel de Berlijnse Muur als het IJzeren Gordijn werden mijnen en prikkeldraad gebruikt

Welke uitspraak over de DDR is juist?

• De DDR ontwikkelde zich na de oorlog tot een welvaartsstaat met een ruim aanbod van consumptiegoederen

• De Oost-Duitsers werden tijdens de Koude Oorlog dagelijks geconfronteerd met de nadelen van de communistische planeconomie

• Na de Koude Oorlog hielp West-Duitsland de voormalige DDR zich te ontwikkelen tot een welvaartsstaat

• Oost-Duitsland wist zich dankzij de Marshallhulp te ontwikkelen tot een economisch voorbeeld voor de andere satellietstaten

Bekijk de afbeelding:

De foto is gemaakt tijdens de Vietnamoorlog.

Welk onderschrift past bij de foto?

• "De communistische strijders (Vietcong) waren te zwak bewapend om een bedreiging te vormen voor de VS"

• "Zuid Vietnamese strijders liggen in een hinderlaag op Amerikaanse troepen te wachten"

• "De communistische strijders (Vietcong) gingen over op een guerrillastrijd tegen de VS"

• "Zuid Vietnamese strijders vluchten uit hun dorpen na bombardementen van de VS"

Twee presidenten, Reagan en Gorbatsjov, hadden een aandeel in het beëindigen van de Koude Oorlog.

Wat was hun rol daarbij?

• Gorbatsjov beloofde het communisme af te schaffen, als Reagan afzag van de bouw van nog meer kernwapens

• Gorbatsjov maakte plannen voor een nieuw wapensysteem, maar Reagan dwong hem tot afschaffing van het communisme

• Reagan en Gorbatsjov zagen beide de economische en politieke noodzaak in hun land om de Koude Oorlog te beëindigen.

• Reagan maakte plannen voor een nieuw wapensysteem en Gorbatsjov zag zich toen gedwongen tot hervorming van het communisme