Final aj.ตุ๋ย 1/2563

ข้อใดอธิบายความหมายของเมทาดา “ถูกต้อง”

• เมทาดาทาเป็น data about data ที่ใช้บรรยายข้อมูลหรือวัตถุดิจิทัล เพื่อบอกว่าข้อมูลหรือวัตถุนั้นเป็นข้อมูลชื่อเรื่องของหนังสือ และเป็นชื่อเรื่องที่แปลมาจากอีกภาษาหนึ่ง เป็นต้น
• ในการจัดระบบสารสนเทศเพื่อให้บริการในระบบดิจิทัล จะใช้เมทาดาทาเป็นเสมือนป้ายหรือฉลากที่อธิบายวัตถุดิจิทัล เหมือนกระป๋องนมก็ต้องมีฉลากบอกว่าสิ่งที่มีอยู่ในกระป๋องคืออะไร หมดอายุเมื่อใด
• เมทาดาทาจะช่วยอธิบายวัตถุดิจิทัลเพื่อประโยชน์ในการจัดระบบสารสนเทศ ซึ่งจะบอกวัตถุนั้นประกอบด้วยด้วยข้อมูลอะไรบ้าง เช่น ประเภท ขนาด ฯลฯ และบอกว่าจะอธิบายข้อมูลนั้นอย่างไร เช่น ขนาดต้องอธิบายเป็นเซนติเมตร นิ้ว หรือฟุต
• ถูกทุกข้อ

เมทาดาทาช่วยอำนวยในการจัดระบบสารสนเทศอย่างไร

• แก้ปัญหาความหลากหลายของของโครงสร้างและการเข้ารหัสสารสนเทศ
• บูรณาการข้อมูลเพื่อให้บริการในระบบดิจิทัลได้ง่าย
• ทำให้คอมพิวเตอร์เข้าใจ และทำให้รายละเอียดแต่ละส่วนสามารถนำไปใช้สืบค้นได้
• ถูกทุกข้อ

ข้อใด “ไม่ใช่” บทบาทด้านการสืบค้นสารสนเทศ (Resource Discovery) ของเมทาดาทา

• Data about data ที่บอกลักษณะสำคัญของวัตถุดิจิทัลที่เผยแพร่บนอินเทอร์เน็ต
• แสดงที่อยู่ของทรัพยากร/วัตถุดิจิทัลเพื่อช่วยเชื่อมโยงผู้ผลิตสารสนเทศกับผู้ใช้ได้ดียิ่งขึ้น
• ทำให้ผู้ผลิตสามารถเผยแพร่วัตถุดิจิทัลบนอินเทอร์เน็ตได้โดยง่าย
• เพิ่มประสิทธิภาพการค้นหาของ search engine ทำให้สามารถระบุเงื่อนไขที่ต้องการได้โดยง่าย

เมทาดาทามีบทบาทต่อการจัดระบบ (Organizing) ทรัพยากรสารสนเทศที่อยู่ในรูปดิจิทัลอย่างไร

• รายละเอียดของเมทาดาทาจะช่วยในการค้นหาได้ง่ายขึ้น
• รายละเอียดของเมทาดาทาสามารถนำมาจำแนกหรือจัดกลุ่มวัตถุดิจิทัลประเภทเดียวกันให้มาอยู่รวมกัน และจำแนกที่ไม่เหมือนกันออกไป
• รายละเอียดของเมทาดาทาทำให้สามารถเชื่อมโยงทรัพยากรที่เหมือนกันไว้ด้วยกัน แม้จะอยู่ต่างระบบก็ตาม
• รายละเอียดของเมทาดาทาช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการค้นหาของ search engine ทำให้สามารถระบุเงื่อนไขที่ต้องการได้โดยง่าย

เมทาดาทาช่วยการทำงานร่วมกัน (Interoperability) ทำให้สามารถให้บริการ Digital Services ร่วมกันระหว่างองค์กรอย่างไร

• เพิ่มความสามารถในการแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างคอมพิวเตอร์ที่ทำงานบน HW and SW ที่ต่างกัน
• ช่วยให้บูรณาการข้อมูล แม้ว่าจะมีโครงสร้างข้อมูล (Data Structure) ต่างกัน หรือ Interface ต่างกัน
• ช่วยแลกเปลี่ยนข้อมูล ทั้งที่เป็นเนื้อหา (ฉบับเต็ม) และเฉพาะรายละเอียดของ metadata ก็ได้
• ถูกทุกข้อ

ข้อใด “ไม่ใช่” บทบาทในการแสดงผลและการจัดเก็บสงวนรักษาของเมทาดาทา

• แสดงข้อมูลต่าง ๆ ที่จะเป็นประโยชน์ต่อการใช้งานในอนาคต ทำให้สามารถจัดการ “วัตถุดิจิทัล” เพื่อใช้งานในระยะยาว ซึ่งจำเป็นต่อการจัดเก็บและสงวนรักษาสารสนเทศขององค์กร
• กำหนดและแสดงหมายเลขประจำตัว (Digital Identification) ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อการจัดเก็บ เชื่อมโยง และแสดงผลวัตถุดิจิทัลภายหลัง
• สามารถสืบค้นย้อนหลังและเชื่อมโยงไปยังหมายเลขเลขเอกสารดิจิทัล (กรณีเปลี่ยน version)
• มีส่วนให้แสดง “เลขมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง” เช่น URI (Uniform Resources Identifier) URL (Uniform Resource Location) DOI (Digital Object Identifier) เป็นต้น

ข้อใดอธิบายการปรับปรุงมาตรฐานของการทำรายการดั้งเดิมให้รองรับกับสารสนเทศบนอินเทอร์เน็ต “ผิด”

• ปรับการทำรายการในรูปแบบบัตรรายการให้ฐานข้อมูลเพื่อรองรับรายการที่มีปริมาณมากบนอินเทอร์เน็ต
• ปรับปรุงโครงสร้าง International Standard of Bibliographic Description
• ปรับปรุงหลักเกณฑ์ Anglo American Cataloging Rules ให้รองรับกับรายการอิเล็กทรอนิกส์
• ปรับปรุงโครงสร้างและเพิ่มรายละเอียดการเข้ารหัสสำหรับทำวัตถุดิจิทัลบนอินเทอร์เน็ตโดยเฉพาะ

สาระสำคัญของแนวคิดของเมทาดาทาที่ปรับเปลี่ยนไปจากเดิมคืออะไร

• เป็นข้อตกลงระหว่างประเทศ Warwick Framework โดย W3C (World Wide Web Consortium
• ปรับแนวคิดการทำรายการใหม่ให้กับลักษณะของการนำเสนอของวัตถุดิจิทัลบนเว็บ สามารถทำรายการทั้งแบบแยกจากตัววัตถุ และฝังลงในวัตถุ และให้ผู้ผลิตทำรายการด้วยตนเอง
• รายละเอียดของรายการต้องไม่ซับซ้อน จดจำง่าย
• ถูกทุกข้อ

ข้อใด “ไม่ใช่” วัตถุประสงค์ของการนำแนวคิดเมทาดาทามาใช้สำหรับองค์กรดิจิท้ล

• องค์กรต้องมีการจัดการที่ดีเพื่อนำไปสู่การเป็นองค์กรดิจิทัล
• องค์กรต้องวางแผนด้านโครงสร้างข้อมูลให้รองรับกับวัตถุดิจิทัล ไม่ใช่ดำเนินงานเฉพาะสิ่งพิมพ์เท่านั้น
• องค์กรจะต้องแก้ปัญหาความหลากหลายของข้อมูล จึงต้องมีมาตรฐานทั้งด้านโครงสร้างข้อมูลและด้านการกำหนดรหัส
• องค์กรที่นำเมทาดาทามาใช้จะทำให้ระบบคอมพิวเตอร์สามารถแยกแยะรายละเอียดและส่วนประกอบของข้อมูลต่าง ๆ ซึ่งเป็นพื้นฐานของการบูรณาการข้อมูลร่วมกันระหว่างองค์กร

ข้อใด “ไม่ใช่” รายละเอียดเมทาดาทาที่มุ่งเน้นการอธิบายรายการ หรือ Descriptive Metadata

• Sources เช่น รายการของสำนักพิมพ์, ปีพิมพ์ หรือชื่อผู้แต่ง ฯลฯ
• Content เช่น Subject Heading, Keyword
• Location เช่น Classification และ Author Code
• Administrative Metadata และ Structural Metadata