T.C İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük 1. Deneme Sınavı

Mustafa Kemal Paşa, Milli Mücadele ruhunu “Söylev” adlı eserinde şöyle tanımlamıştır: “Millet fertleri; yalnız düşman karşısında bulunanlar değil, köyde, evinde, tarlasında bulunan herkes silâhla vuruşan savaşçı gibi kendini vazifeli sayarak bütün varlığını yalnız mücadeleye verecekti. Bütün maddî ve manevî varlığını yalnız vatan savunmasına vermekte ağır davranan milletler, savaş ve çarpışmayı gerçekten göze almış ve başarabileceklerine inanmış sayılmazlar.” Mustafa Kemal Paşa’nın bu sözlerinden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

• A) Vatan savunmasında maddi imkânların kullanılmasına öncelik verilmelidir.

• B) Halkın çatışma bölgelerinden uzak, güvenli alanlara taşınması gereklidir.

• C) Düşman karşısında askerî birliklerin mücadele etmesi yeterlidir.

• D) Topyekûn mücadeleyi benimseyen milletler başarılı olacaktır.

Biz o yüce yaradılışlı bir milletiz ki yurdunu, ulusunu koruma sahasında Ayaklar altında toprak olmaktansa ölmek daha tercih edilir Hürriyet mücadelesi korkulu bir ateş olsa da dert değil; İnsan olan bir can için mücadele sahasından kaçmaz Celladın can yakan kemendi acımasız bir ejder olsa Yine de bin defa daha esaret zincirinden iyidir. Yukarıda Namık Kemal’e ait Hürriyet Kasidesi’nin günümüz Türkçesine çevrilmiş bir bölümü bulunmaktadır. Buna göre Namık Kemal’in, Mustafa Kemal’i etkilediği alanlar arasında,

I. Özgürlük II. Vatan sevgisi

III.Millet sevgisi IV.Millî egemenlik

yukarıdaki maddelerden hangileri vardır?

• A) I ve III

• B) II ve IV

• C) I, II ve III

• D) I, II, III ve IV

3 Kasım 1839’da ilan edilen Tanzimat Fermanı’nda daha iyi bir yönetim için yeni yasaların çıkarılacağı, vergi ve askerlik işlerinin düzene konacağı, yargılamanın yasalara uygun, açık ve adil olacağı belirtilmiştir. Yukarıdaki bilgi göz önüne alındığında Tanzimat Fermanı’nın aşağıdakilerden hangisini amaçladığı söylenebilir?

• A) Hak ve çıkarları eşitlenen topluluklardan bir Osmanlı milleti oluşturulmak istenmesi

• B) Milliyetçilik akımının olumsuz etkilerinin hoşgörü politikasıyla engellenmek istenmesi

• C) Osmanlı Devleti’nde Sanayi İnkılabının olumsuz etkilerinin önlenmeye çalışılması

• D) Azınlıkların mecliste temsil haklarının oluşturulmasının sağlanması

Durum I İtalya’nın Trablusgarp’a saldırması üzerine Osmanlı idarecileri, bölgeyi savunabilmek için bazı subayları gizlice Trablusgarp’a gönderdi. Mustafa Kemal ve Enver Paşa gibi subaylar yerli halkı İtalyanlara karşı örgütleyerek direniş başlattılar. Derne ve Tobruk’ta uygulanan bu taktik başarı sağladı. Durum II Osmanlı Devleti’nin Balkan toraklarını ele geçirmek isteyen Balkan devletleri birleşerek Osmanlı Devleti’ne saldırdılar. Osmanlı ordusu bu dönemde siyasete karışmış, subaylar İttihatçılar ve İtilafçılar olmak üzere ikiye ayrılmıştı. Ordumuzun ulaşım ve ikmal hatlarının da yetersiz olması felaketi beraberinde getirdi. Yukarıdaki bilgilerden yola çıkılarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

• A) Trablusgarp Savaşı’nda Derne ve Tobruk’ta başarılı olunmasının temel nedeni halkın iyi teşkilatlandırılmasıdır.

• B) Osmanlı subayları arasındaki fikir ayrılıkları Balkan Savaşı’nın kaybedilmesinde etkili olmuştur

• C) Osmanlı Devleti’nde askeri kadro yönetimin yetersizliğini görmüş, devletin yönetimini ele geçirerek ülkeyi refaha ulaştırmıştır.

• D) Ordunun ihtiyaçlarının karşılanması ve eksikliklerinin giderilmesi savaşların kazanılmasında son derece önemlidir

Selanik, Osmanlı Devleti’nin Batı’ya açılan önemli bir liman kentiydi. Aynı zamanda hem İstanbul hem de Avrupa kentleriyle kara ve demir yolu ulaşım ağı gelişmiştir. Farklı dil, din, ırk ve kültürden insanların bir arada yaşadığı, Avrupa’dan gelen gazete, dergi ve fikirlerin hızlıca yayıldığı bir şehirdi. Farklı kültürlerin bir arada yaşaması özgür bir ortam oluşmasını sağlamıştı. Toplumda Batı kültürü ve Türk Kültürü’nün yansımaları bir arada görülebiliyordu. Bu bilgilere göre Selanik şehrinin yapısı ile ilgili,

I. Siyasî II. Kültürel

III. Askerî IV. Ekonomik

özelliklerden hangilerine ulaşılabilir?

• A) I ve II

• B) II ve IV

• C) I, II ve III

• D) II, III ve IV

Osmanlı Devleti’nin dağılmasını önlemek amacıyla devletin sınırları içerisinde yaşayanları hangi din veya milletten olursa olsun kaynaştırarak tek bir millet oluşturmayı amaçlar. Buna göre, Osmanlı Devleti’ni kurtarabilmek için ortaya atılmış olan fikir akımı hangisidir?

• A) Türkçülük

• B) Batıcılık

• C) İslamcılık

• D) Osmanlıcılık

İzmir’e giren Yunan kuvvetleri, Türk askerinin bulunduğu kışlayı uzun süre top ateşine tuttular. Kışlayı ve hükümet konağını ele geçirdiler. Buradaki Türk asker ve subayların birçoğunu şehit ettiler. Bu askerler arasında “ Zito ( yaşa) Venizelos ” diye bağırmadığı için şehit edilen Kurmay Albay Süleyman Fethi Bey de bulunuyordu. Kenti işgal eden Yunanlılar, iki gün gibi kısa bir sürede, asker ve sivil halktan iki binin üstünde insanı öldürdüler. İzmir’in işgali üzerine ABD tarafından bölgeye gönderilen Amiral Bristol raporunda şu görüşlere yer verilmiştir:

► Batı Anadolu’nun Yunanlılar tarafından işgali haksızdır. Çünkü bölgede Rumlar değil, Türkler çoğunluktadır.

► Karışıklıkların nedeni Rumlardır, Türk halkı kendini savunmaktadır.

► Yunan kuvvetlerin bir an önce bölgeyi boşaltması gerekmektedir.

Yukarıda verilen bilgilere göre aşağıdaki sorulardan hangisinin cevabına ulaşılamaz?

• A) “Yaşasın Venizelos” diye bağırmadığı için şehit edilen askerimiz kimdir?

• B) İzmir’in işgalinin uluslararası alandaki yansıması nedir?

• C) İzmir’deki karışıklıkların sorumluları kimlerdir?

• D) İzmir’in işgaline karşı Yunanlılara ilk kurşun atan gazetecinin adı nedir?

Mondros Ateşkes Antlaşması'nda " Vilayet-i sitte' de herhangi bir karışıklık çıkarsa, İtilaf Devletleri buraları işgal edebilecektir" şeklinde madde bulunmaktadır. İtilaf devletlerinin bu maddeyle ulaşmaya çalıştıkları aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Anadolu'da herhangi bir yeri işgal etmek

• B) Kürt Teali cemiyetini oluşturmak

• C) Doğuda bağımsız bir Ermeni devleti kurmak

• D) Wilson prensiplerine uyumlu davranmak

1789 Fransız İhtilali ile ortaya çıkan milliyetçilik akımı I. Dünya Savaşı’nın en önemli nedenlerinden biridir. Savaş sırasında da İtilaf Devletleri tarafından Osmanlı Devleti’ne karşı kullanılan silahlardan biri olmuştur. Milliyetçilik fikri ile kışkırtılan Osmanlı Ermenileri ve Arap aşiretleri bazı cephelerde İtilaf Devletleri ile iş birliği yaparak Osmanlı Devleti'ne karşı birlikte hareket etmişlerdir. Aşağıdaki cephelerden hangisinde verilen açıklamaları destekleyen nitelikte bir örnek yer almaz?

• A) Kafkas Cephesi

• B) Hicaz – Yemen Cephesi

• C) Suriye – Filistin Cephesi

• D) Çanakkale Cephesi

Mustafa Kemal Paşa, Sivas Kongresi sırasında 8/9 Eylül gecesi odasında yaptığı toplantıda; ”İstiklalsiz, esir bir millet çocukları olarak yaşamak yerine, efendice ve kahramanca ölmek elbette ki tercih edilir. Bunu anlayamamak ne garip mantıktır”. Mandacıların, yabancı işgali altında cesaret ve ümitlerini kaybetmiş olmanın verdiği üzüntüyle, hastalıklı bir ruh haliyle hareket ettiklerini söylemiştir. Bu sözler üzerine kongre delegelerinden Tıbbiyeli Hikmet; “Paşam, delegesi bulunduğum Tıbbiyeliler beni buraya bağımsızlık davamızı başarmak yolundaki mesaiye katılmak üzere gönderdiler. Mandayı kabul edemem. Eğer kabul edecek olanlar olursa, bunları her kim olursa olsun şiddetle reddederiz. Farzı mahal, manda fikrini siz kabul ederseniz sizi de reddeder, Mustafa Kemal’i vatan kurtarıcı değil vatan batırıcı olarak adlandırır ve tel’in ederiz”. Bu yurtsever çıkışın ardından duygulanan Mustafa Kemal Paşa; “Arkadaşlar, gençliğe bakın. Türk milli bünyesindeki asil kanın ifadesine dikkat edin. Tıbbiyeli Hikmet’e de; Evlat müsterih ol. Gençlikle iftihar ediyorum ve gençliğe güveniyorum. Biz azınlıkta kalsak dahi mandayı kabul etmeyeceğiz. Parolamız tek ve değişmez. Ya İstiklal ya ölüm”. Sözleri ile tam bağımsızlık hedefini göstermiştir.

Yukarıdaki metinden yola çıkarak manda ve himaye ile ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

• A) Manda ve himaye fikri Mustafa Kemalin savunduğu tam bağımsızlık fikrine aykırıdır.

• B) Manda ve himaye fikri ilk kez Sivas Kongresinde gündeme gelmiştir.

• C) Mustafa Kemal tam bağımsızlık konusunda Türk gençliğine güvenmektedir.

• D) Manda ve himaye fikrini savunanlar bağımsızlık ümidini kaybetmiş kişilerdir.