11 Edebiyat GT

Aşağıda verilen özelliklerden hangisi geçiş dönemine (11. ve 12.yy) ait değildir?

• Dilde Arapça ve Farsça sözcüklerin görülmesi

• Şiirlerde hem dörtlük hem de beyit nazım birimlerinin kullanılması

• Eserlerin sadece İslamiyet öncesine ait türlerle oluşturulması

• Öğüt verici (didaktik) türde eserlerin yazılması

• Uygur alfabesinin yanında, Arap alfabesinin de kullanılması

1071 yılında Karahanlı Hükümdarı Tabgaç Buğra Han’a takdim edilmiş Türkçe bir eserdir. Dört sembolik kişilik üzerine kurgulanmış olan eserde anlatılmak istenenler bu kişilerin diyalogları ve anlatımları üzerinden ortaya konulmuştur. Parçada sözü edilen eserin sahibi aşağıdakilerden hangisidir?

• Kaşgarlı Mahmut

• Edip Ahmet Yükneki

• Ahmet Yesevi

• Keykavus

• Yusuf Has Hacip

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde Divanû Lûgati’t Türk için bir bilgi yanlışı vardır?

• Hem Türkçenin güzelliklerini ortaya koymak hem de Araplara Türkçe öğretmek amacıyla yazılmıştır.

• Eserde 7500 Arapça sözcük Türkçe olarak açıklanmıştır.

• Eser aynı zamanda Türkçenin ilk dil bilgisi kitabıdır.

• Eserde Türk dünyasını gösteren bir de harita vardır.

• Türk örf ve gelenekleri üzerine önemli bilgiler de veren eser ansiklopedik sözlük özelliği gösterir.

İslamiyet öncesindeki atasözlerimiz üzerine bir araştırma yapmak isteseniz aşağıdakilerden hangisini kaynak olarak seçmeniz daha doğru olacaktır?

• Kutadgu Bilig

• Divanû Lûgati’t Türk

• Atabetü’l Hakayık

• Divan-ı Hikmet

• Divan-ı Kebir

Aşağıdakilerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

• Dîvânu Lugâti’t-Türk, Araplara Türkçe öğretmek ve Türkçenin Arapça kadar güçlü bir dil olduğunu ortaya koymak amacıyla yazılmıştır.

• Devlet idaresinin ve sosyal düzenin nasıl olması gerektiğini anlatan Kutadgu Bilig, mensur bir eserdir.

• Divan-ı Hikmet’te Allah ve Peygamber aşkı, ibadet, cennet ve cehennem, kıyamet günü, dünyanın geçiciliği gibi konular işlenmiştir.

• Atabetü’l Hakayık’ta bilginin faydası, cehaletin zararları, cömertlik, cimrilik, iyi ve kötü huylar anlatılarak halka yararlı olmak hedeflenmiştir.

• Halka İslamiyet’i öğretmek için yazılan Divan-ı Hikmet hece ölçüsü ve dörtlükler halinde yazılmıştır.

I. İslam etkisinde yazılmış ilk eser

II. Mesnevi türünde yazılmış ilk eser

III. Aruzla yazılmış ilk eser

IV. İlk siyasetname

Yukarıdaki ilklerden Kutadgu Bilig'e ait olanlar aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

• I ve II

• I ve IV

• II ve III

• I, II ve IV

• I, II, III ve IV

Kutadgu Bilig ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? (2017)

• Geçiş Dönemi ürünleri arasında yer almaktadır.

• Alegorik söyleyişe sahip didaktik bir metindir.

• İçeriği bakımından nasihatname türüne girer.

• Yoğun Arapça ve Farsça kelimelerden dolayı dili ağırdır.

• Hem dörtlük hem de beyitlerden oluşmaktadır.

... nüshalarının içerik bakımından olduğu kadar dil bakımından da önemli farklılıklar göstermesi, bunların farklı şahıslar tarafından değişik yerlerde meydana getirildiğini göstermektedir. Bir kısmı kaybolan veya zamanla değişikliğe uğrayan şiirler derlenirken araya aynı ruh ve ifadedeki yeni şiirler de ilave edilmiş, böylece gittikçe aslından uzaklaşılmıştır. Kime ait olursa olsun bütün şiirlerin temelinde ... inanç ve düşünceleri, tarikatının esasları bulunmaktadır.Parçadaki boşluklara sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?

• Atabetü'l Hakayık — Edip Ahmet Yükneki

• Divan-ı Kebir — Mevlana

• Makalat - Hacı Bektaşi Veli

• Kutadgu Bilig — Yusf Has Hacip

• Divan-ı Hikmet — Hoca Ahmet Yesevi

Aşağıdakilerden hangisi Kutadgu Bilig ve Atabet-ül Hakayık'ın özelliklerinden biri değildir?

• Sembolik eser olmaları

• Didaktik eser olmaları

• Hakaniye Türkçesiyle yazılmış olmaları

• Hem beyit hem de dörtlükten oluşmuş olmaları

• Mesnevi tarzında yazılmış olmaları

Dünyada en çok konuşulan beş dilden biri olan Türkçe, büyük bir coğrafyada kullanılmaktadır. Orta Asya’dan Orta Avrupa’ya kadar geniş bir coğrafyada yaşayan Türkler tarih içinde tanıştıkları çeşitli kültürler, yaşadıkları siyasi değişmeler sonucunda farklı alfabeler kullanmışlardır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi Türklerin kullandığı alfabelerden biri değildir?

• Arap

• Uygur

• Kiril

• Çin

• Orhun