แบบทดสอบเรื่องมัทนะพาธา

ความสุขสมหวังในความรัก

ความเจ็บปวด เดือดร้อนจากความรัก

การประสบความสำเร็จในชีวิต

ความอาลัย อาวรณ์ คิดถึงคนรัก

ชี้ให้เห็นโทษของความรัก

ให้ซื่อตรงคงมั่นต่อความรัก

ให้จริงใจจริงจังต่อคนรัก

ให้อภัยและเสียสละต่อคนรัก

ที่ใดมีรักที่นั่นมีทุกข์

ความรักทำให้คนตาบอด

ยามรักน้ำต้มผักก็ว่าหวาน

ที่ว่ารักรักนั้นมันลุ่มหลง

เทพบุตรสุเทษณ์หลง รักเทพธิดามัทนา

มัทนาปฏิเสธความรักของสุเทษณ์เทพบุตร

สุเทษณ์สาปมัทนาให้ไปเกิดเป็นดอกกุหลาบ

กุหลาบนั้นเป็นสตรีได้ ๑ วัน ๑ คืนในวันเพ็ญ

ฤๅษีกาละทรรศินนำต้นกุหลาบไปปลูกไว้ที่อาศรม

ท้าวชัยเสนได้มาพบนางมัทนาเกิดความรักต่อกัน

มัทนาไม่แน่ใจในความรักแต่ด้วยความอยากเป็นมนุษย์ตลอดไป นางจึงยอมรับรัก

สุเทษณ์มาขอความรักอีกครั้ง แต่ถูกปฏิเสธจึงสาปให้นางมัทนาเป็นกุหลาบตลอดไป

อินทรวิเชียรฉันท์ ๑๑

กาพย์ฉบัง ๑๖

วสันตดิลกฉันท์

กาพย์สุรางคนางค์ ๒๘

คลายมนต์สะกด

แก้ให้หายจากสลบ

คลายความโกรธ

แก้ตัวแทนนางมัทนา

ดูราวละเมอ เผลอเผลอฤดี ประดุจไม่มี ชีวิตจิตใจ

โยคะอันขลัง บังคับได้จน ให้ตอบยุบล ได้ตามต้องการ

นงคราญฉลอง รองพระบาทไซร้ อาจผูกใจ ไว้ด้วยมนตรา

เสียแรงเรารัก สมัครใจครัน อยากให้นางนั้น สมัครรักตอบ

เพื่อเชิดชูคุณค่าของความรัก

เพื่อให้นางได้ซาบซึ้งถึงรสและพิษแห่งความรัก

เพื่อชดเชยความผิดหวังในความรักของตน

เพื่อคอยสะใจในความผิดหวังของมัทนา