ƏSAS MAKROİQTİSADİ GĞSTƏRİCİLƏR. MİLLİ GƏLİRİN ÖLÇÜLMƏSİ

Mikroiqtisadiyyat elmi öyrənir:

• Ailə təsərrüfatları və firmaların bazarda necə qərar qəbul etdiklərini və qarşılıqlı fəaliyyətini öyrənən elmdir.

• İnflyasiya, işsizlik, iqtisadi artım daxil olmaqla iqtisdiyyatı geniş məzmunda öyrənən elmdir.

• İqtisadi münasibətlər sistemini öyrənən elmdir

• Məhsuldar qüvvələri öyrənən elmdir

• İqtisadi sistemləri öyrənən elmdir

. Makroiqtisadiyyat elmi öyrənir:

• İnflyasiya, işsizlik, iqtisadi artım daxil olmaqla iqtisdiyyatı geniş məzmunda öyrənən elmdir.

• Ailə təsərrüfatları və firmaların bazarda necə qərar qəbul etdiklərini və qarşılıqlı fəaliyyətini öyrənən elmdir.

• İqtisadi münasibətlər sistemini öyrənən elmdirMəhsuldar qüvvələri öyrənən elmdir

• Məhsuldar qüvvələri öyrənən elmdir

• İqtisadi sistemləri öyrənən elmdir

Mikroiqtisadiyyat və makroiqtisadiyyatın sıx əlaqəsinin səbəbi:

• Bütövlükdə iqtisadiyyat, bazarda bir-biri ilə qarşılıqlı münasibətdə olan çoxlu müəssisə və ailə təsərrüfatlarından ibarət olduğu üçün

• İqtisadiyyat yalnız ailə təsərrüfatlarından ibarət olduğu üçün

• İqtisadiyyat yalnız müəssisələrdən ibarət olduğu üçün

• Bunlardan heç biri

• Bunların hamısı

.Ölkə iqtisadiyyatında məcmu gəlir və məcmu xərclər eynidir, çünki:

• Hər bir alıcı tərəfindən xərclənən bir dollar ona əmtəə və ya xidmət satan satıcı üçün bir dollar gəlir deməkdir

• Tələb təklifə bərabərdir

• Qiymət əmtəədə maddiləşmiş ictimai-zəruri əməyə bərabərdir

• Bunların hamısı

• Bunlardan heç biri

. ÜDM hansı üsullarla hesablanılır?

• Gəlir və xərclərə əsasən

• Gəlirlərə əsasən

• Xərclərə əsasən

• Bunlardan heç biri

• Bunların hamısı

ÜDM –in məzmunu:

• Verilmiş zaman müddətində ölkə daxilində istehsal olunan bütün son əmtəə və xidmətlərin bazar dəyəridir

• Əmək çisimlərinin məcmusudur

• Əmək vasitələrinin bazar dəyəridir

• Xammalın bazar dəyəridir

• İş qüvvəsinə çəkilən bütün xərcin cəmidir

ÜDM-in tərkib hissələrinə aiddir:

• Bunların hamısı

• İstehlak (C)

• İnvestisiya (İ)

• Dövlət xərcləri (G)

• Xalis ixracat (NX)

Xalis ixracatın (NX) məzmunu:

• İxracat ilə idxalat arasındakı fərqdir

• Yeni mənzilin alınmasını çıxmaq şərti ilə, ailə təsərrüfatlarının əmtəə və xidmətlərin alınmasına sərf etdiyi xərclərdir.

• Yeni mənzilin alınması da daxil olmaqla, uzunmüddətli kapital avadanlıqlarının, anbar ehtiyatlarının və yardımçı istehsal vasitələrinin (yəni yeni yaşayış binasının tikilməsi) alınmasına çəkilən xərclərdir.

• Yerli, ştat və federal dövlət orqanları tərəfindən əmtəə və xidmətlərin alınmasına çəkilən xərclərdir.

• İstehsal prosesində istehsal vasitələrindən istifadə olunması

. İstehsal olunmuş əmtəə və xidmətlərin baza ilindəki qiymətlərlə məcmu dəyərləndirilməsi – adlanır:

• Real ÜDM

• Nominal ÜDM

• Potensial ÜDM

• Nominal ÜMM

• ÜXM

Baza ili üçün ÜDM deflyatoru həmişə 100-ə bərabər olur, çünki:

• Nominal və real ÜDM baza ilində eyni olur

• Nominal ÜDM potensial ÜDM-ə bərabər olur

• Real ÜDM potensial ÜDM-ə bərabər olur

• Bunlardan heç biri

• Bunların hamısı