Matka Boża Częstochowska

Kto sprowadził ikonę Matki Bożej Częstochowskiej na Jasną Górę?

• Władysław Jagiełło

• Władysław Opolczyk

• Jan III Sobieski

• Mieszko I

Answer explanation

Cudowny Obraz Matki Bożej przybył na Jasną Górę 31 sierpnia 1384 roku, podarowany Paulinom przez Władysława Opolczyka. Już wówczas dzieło otoczone było wielowiekowym kultem, tradycją cudownych łask zdziałanych za Jego przyczyną, stąd szybko stał się nieocenioym skarbem tutejszego sanktuarium.

wg legendy Obraz namalował Św. Łukasz Ewangelista na drewnie pochodzącym ze stołu Najświętszej Rodziny. Później został On przewieziony do Konstantynopola, skąd książę ruski Lew urzeczony Jego pięknością, przewiózł go na Ruś. Tutaj Obraz zasłynął cudami, a nowy zarządca Rusi - Władysław Opolczyk przewiózł dzieło do Opola.

Ikonę Matki Bożej Częstochowskiej nazywamy:

• Czarną Madonną

• Matką Miłosierdzia

• Matką Łaskawą

• Matką z Dzieciątkiem

Answer explanation

Obraz jasnogórski nie przedstawia oczywiście osób czarnoskórych, czego dowodem są też rysy ich twarzy. Ciemny kolor skóry jest wynikiem ściemnienia farby na obrazie. Wrażenie, że twarze i dłonie są ciemne, pogłębia kontrast z błyszczącymi aureolami, koronami, jasnymi sukienkami, a także tłem z dodanych w latach 1430-1434 pozłoconych srebrnych blach. Gdyby ich nie było, można zobaczyć, że pierwotny wizerunek jest utrzymany w bardzo ciemnej tonacji, która stanowi zagadkę dla historyków sztuki. Obraz namalowano bowiem temperą, a ta – w odróżnieniu od farby olejnej – nie ciemnieje. Być może malarze podczas wspomnianej już konserwacji nie zagruntowali odpowiednio podłoża, aby nie zniszczyć resztek oryginału, a na koniec pokryli go ochronnym werniksem. Mieszanka starej i nowej farby zareagowała w ten sposób, że malowidło z czasem ściemniało. Dodatkowo w XVIII w. obraz ponownie konserwowano, pokrywając kolejna warstwą stopniowo ciemniejącego werniksu.

Dlaczego Maryja na twarzy i szyi ma rysy?

• Taki jest styl malarski.

• Ponieważ miała na twarzy blizny.

• Na pamiątkę zniszczenia obrazu w 1430 r.

• Aby przypominać nam, że nasze grzechy ranią Boga.

Answer explanation

Fakt zniszczenia obrazu jest znany i dobrze opisany w podaniach historycznych. W 1430 r., w Wielkanoc, klasztor został napadnięty przez bandę rabusiów. Po włamaniu się do Kaplicy Matki Bożej pocięli wizerunek mieczami i rozbili go na kawałki. Sam król Władysław Jagiełło nakazał odrestaurowanie obrazu. Sprowadzeni przez niego malarze skleili rozbitą deskę. Nie znano jednak wówczas zasad prawidłowej konserwacji i prawdopodobnie po sklejeniu pociągnięto obraz na nowo farbą. Zapewne dlatego nie wygląda dziś jak typowa ikona. Dlaczego nie usunięto śladów cięć? Według jednej tradycji malarze bezskutecznie próbowali je zamalować. Inna wersja mówi, że rany pozostawiono celowo, na pamiątkę dramatycznego wydarzenia.

Podczas jakich wydarzeń klasztor jasnogórski był oblężony i wojska najeźdźcy musiały odstąpić od dalszych ataków?

• podczas odsieczy wiedeńskiej

• podczas cudu nad Wisłą

• podczas II wojny światowej 

• podczas potopu szwedzkiego

Answer explanation

Najbardziej dramatyczne chwile klasztor jasnogórski przeżył podczas potopu szwedzkiego. 8 listopada 1655 roku Szwedzi chcąc zająć Jasną Górę podobnie jak cały kraj, natrafili na silny opór. 18 listopada obca armia ponownie stanęła pod murami Jasnej Góry i rozpoczęła akcję bojową. Twierdza broniła się dzielnie. Ostatni, zmasowany atak szwedzki przeprowadzony w dniu Bożego Narodzenia również nie przyniósł oczekiwanego skutku, aż w nocy 26 grudnia wrogie wojska opuściły Jasną Górę.

Kto 1 kwietnia 1656 roku ogłosił Maryję Królową Polski?

• Król Jan Kazimierz

• Król Jan III Sobieski

• Król Władysław Jagiełło

• Papież Jan Paweł II

Answer explanation

Obrona Jasnej Góry skłoniła króla, aby kraj znajdujący się w katastrofalnym położeniu, powierzyć opiece Matki Bożej i u Niej szukać ratunku w czas klęski. W archikatedrze lwowskiej w dniu 1 kwietnia 1656 r. miało miejsce bezprecedensowe wydarzenie. Jan Kazimierz po uroczystej mszy św. z udziałem nuncjusza apostolskiego, klęknął u stóp ołtarza z obrazem Matki Bożej „Łaskawej” i złożył uroczysty ślub, którego treść jak głosi tradycja napisał późniejszy święty o. Andrzej Bobola.

Monarcha w sposób symboliczny uczynił Matkę Boską królową Polski. Rzekł: „Do najświętszych stóp Twoich przypadłszy, Ciebie za patronkę moją i za Królową państw moich obieram…wszystkie moje ludy Twojej osobliwej opiece i obronie polecam, Twej pomocy i zlitowania w tym klęsk pełnym i opłakanym królestwa mojego stanie, przeciw nieprzyjaciołom rzymskiego Kościoła pokornie przyzywam…”

Kto był inicjatorem złożenia ślubów jasnogórskich na pamiątkę 300 - lecia ślubów króla Jana Kazimierza? (1956 r.)

• Prymas Stefan Wyszyński

• Papież Jan Paweł II

• Kardynał Karol Wojtyła

• Papież Paweł VI

Answer explanation

Tekst Jasnogórskich Ślubów Narodu Polskiego napisał kard. Stefan Wyszyński, Prymas Polski w czasie swojego uwięzienia w Komańczy. Śluby zostały złożone przez Naród polski 26 sierpnia 1956 r. na Jasnej Górze. To zobowiązania wszystkich Polaków względem Matki Najświętszej.

Sam Prymas Stefan Wyszyński nie mógł być obecny na Jasnej Górze, ponieważ w tym czasie był internowany w Komańczy (czyli przymuszony do przebywania w klasztorze sióstr nazaretanek, którego nie mógł opuszczać)

Skąd wzięła się idea peregrynacji kopii cudownego wizerunki Matki Bożej Częstochowskiej?

• Była to odpowiedź na prośbę ludzi, wyrażoną podczas ślubów jasnogórskich

• Było to umożliwienie ludziom ubogim zobaczenie obrazu

• Chciano Maryi pokazać Polskę

• Miało to integrować ludzi

Answer explanation

Idea peregrynacji kopii jasnogórskiego obrazu po Polsce sięga roku 1956 i wydarzeń związanych ze składanymi wówczas Jasnogórskimi Ślubami Narodu. Tłumy zgromadzone 26 sierpnia 1956 r. na Jasnej Górze , gdy obraz Matki Bożej niesiony był w procesji na Wałach, wołały "Matko przyjdź do nas! Matko bądź z nami!"

Dlaczego przez 6 lat (1966 -1972r. ) po Polsce peregrynowały same ramy?

• Bo obraz Matki Bożej został "aresztowany" przez milicję

• Bo obraz został zniszczony

• Bo wciąż padał deszcz, który szkodził obrazowi

• Bo obraz w ty czasie był w Watykanie

Answer explanation

W czerwcu 1966 r. podczas podróży z Fromborka do Warszawy, komuniści "uprowadzili" kopię obrazu i przewieźli prosto do warszawskiej katedry, pomijając zaplanowaną trasę. Po zakończeniu uroczystości, 26 czerwca, władze nie zgodziły się, aby wizerunek został przewieziony w kolejne miejsca uroczystości.

Prymas zdecydował jednak we wrześniu, że kopia obrazu pojedzie na uroczystości do Katowic. W drodze została jednak "aresztowana" przez komunistów i przewieziona na Jasną Górę. Paulini, pod groźbą utraty klasztoru i seminarium, umieścili obraz za kratą w kaplicy św. Pawła i opatrzyli napisem: "Tu znajduje się uwięziony przez władze Obraz, który wędrował po Polsce".

Przez sześć lat po polskich diecezjach pielgrzymowały tylko ramy obrazu, które wywoływały w wiernych ogromne emocje.

W 1972 r., za zgodą prymasa Wyszyńskiego, obraz potajemnie wykradł z Jasnej Góry ks. Józef Wójcik, wówczas wikariusz parafii w Radomiu, wraz z pomocą dwóch zakonnic. Na trasę peregrynacji wizerunek wrócił 18 czerwca 1972 r. i nieprzerwanie "wędrował" po Polsce do 1980 r. Pierwsze ogólnopolskie nawiedzenie trwało 23 lata i zakończyło się 12 października 1980 r.

Kolejna peregrynacja rozpoczęła się kilka dni później z okazji jubileuszu 600-lecia Jasnej Góry. Podobnie jak za pierwszym razem rozpoczęła się w obecności prymasa Wyszyńskiego od Warszawy.

Sanktuarium, w którym znajduje się obraz Matki Bożej Częstochowskiej, nazywamy:

• Jelenia Góra

• Jasna Góra

• Fatima

• Licheń

Answer explanation

Po raz pierwszy określenie Jasna Góra (Clarus Mons) pojawiło się w dokumencie z 1388 roku. Nazwę tę nadali wzgórzu Paulini - zakonnicy przybyli z Węgier, gdzie ich macierzysty klasztor Św. Wawrzyńca określano jako: In Claro Monte Budensi (na Jasnej Górze w Budzie).