Педагогикалық шеберлік 1-100

Дарынды және талантты оқушылардың "Жаңа идеяларға сынақ жүргізуге және қателеспеуге дайын" деген сипаттамасының санаты:

• Табандылығы

• Жеке оқуы

• Ынталандыру

• Қоғамдық көшбасшы

• Креативті ойлау

Бағалаудың барлық түрлеріне тән үш сипаттама бар. "Интерпретация" сипаттамасына сәйкес мұғалім әрекеті:

• Жазбаша тест жұмыстарының жинағын құрастыру

• Оқушының жауабын критерийге сәйкестендіру

• Қажеттілікке сәйкес қосымша ресурс даярлау

• Оқушының тапсырманы орындауын қарау

• Оқушының жауабына сәйкес шешім қабылдау

Дарынды және талантты балаларды анықтауда "өз білімін жетілдіру" өлшеміне сәйкес келетін балаларда көрініс табатын ерекшелік:

• Олар өздерінің оқуларын реттей алады

• Олар ерте жастан сөйлей, оқи, жаза алады

• Топты идеяларды қабылдауға иландырады

• Мақсатты өзі үшін белгілеп ұмтылады

• Құрылған жоспарларды тез жүзеге асырады

Оқушыны бағалау үшін интерпретация үдерісін көрсетіңіз:

• Оқушының сұраққа жауабын мұқият тыңдау

• Оқушыға тапсырма бойынша сұрақ қою

• Оқушының тапсырманы орындауын бақылау

• Оқушының жауабына сәйкес шешім қабылдау

• Оқушының жауабын критерийге сәйкестендіру

Жаттап алынған білімді анықтауға арналған сұрақ:

• Төмен дәрежелі

• Жетелеуші

• Түрткі болу

• Сынақтан өткізу

• Жоғары дәрежелі

Үздік оқушылар ақпаратты біліп қана қоймай қажет кезінде пайдалана алатынын көрсететін сенімді өлшем (Фриман):

• Өз білімін жетілдіру

• Есте сақтау және білім

• Шоңырлану

• Мәселені шешу

• Икемділік

Дарынды және талантты балаларды анықтауда ойлау қабілетінің жылдамдығы өлшемі сәйкес келетін сипаттама:

• Олар ақпаратты біліп қана қоймай, қажет кезінде пайдалана алады

• Басқаларға қарағанда ойлау қабілеттері жақсы ұйымдастырылған

• Олар ерте жасынан бастап сөйлей, оқи, жаза бастайды

• Қызығушылығын арттыру үшін күрделі ойын мен тапсырмаларға ұмтылады

• Жоспарлауға көп уақыт жұмсауы мүмкін, бірақ тез жүзеге асырады

Сабақты зерттеу тәсілін жоспарлау барысындағы "зерттелінетін" оқушылар санаты:

• дамыған, әлсіз дамыған коммуникативтік қасиеттер

• үлгермеушіліктің жоғары, орта, төменгі деңгейі

• әлеуметтік тұрғыда қорғалған, қорғалмаған

• математикалық, лингвистикалық, дарынды музыкалы

• гипербелсенді, белсенді, пассивті

Сабақты зерттеу (Lesson Study) үдерісінде топ мүшелері жоспарлаған зерттеу сабағын мұғалімдердің бірі жүргізеді. Осыдан кейінгі кезеңі:

• жоспарлауда қолдану үшін әдебиеттер нәтижелерін қорытуы

• топ мүшелерін зерттеудің түйінді идеяларын өзара келісіп алуы

• топтың жұмыс нәтижелігін қамтамасыз ететін ережелер жүйесін жасауы

• зерттеу сабағы туралы оқуышлармен мұғалімдердің сұхбат жүргізуі

• топ мүшелерінің бақылауға алынатын оқушыларды анықтауы

Оқуды жақсарту мүмкіндіктерін, сондай-ақ осы мүмкіндіктерді іске асыру әдістері мен түрлерін анықтауға бағытталған бағалау түрі:

• оқуды бағалау

• ағымдық бағалау

• сараланған бағалау

• оқу үшін бағалау

• жылдық бағалау