UH BASA RINENGGA X

Wacanen kang premati!

Semanten ugi, hambok bilih anggen kula minangka talanging atur wonten gonyak ganyuking wicara, kiranging subasita ingkang singlar ing reh tata krami, kula tansah nyuwun lumunturing sih samudra pangaksami.

Ukara ditulis miring ing teks ing dhuwur tegese ...

• Aku tansah njaluk pangapura

• Aku tansah matur suwun

• Aku tansah matur akeh

• Aku tansah njaluk restu

• Aku tansah njaluk micara

Bapak saben dina mulih sore amarga ... kanggo nyukupi kebutuhan kaluwargane.

Tembung entar kang trep kanggo nggenepi ceceg-ceceg ing nduwur yaiku ...

• Jembar dhadhane

• Naleni driji

• Entheng tangane

• Ngekep dhengkul

• Ngepuh kringet

Marni iku bocah sing kesed. Yen budhal sekolah mesthi senengane kasep. Yen diwenehi PR ora tahu digarap. Akhire wong tuwane diceluk ing sekolahan. Marni entuk peringatan lan wiwit saiki kudu luwih sregep. Wong tuwane melu isin amarga tumindake Marni.

Paribasan kang cocog kanggo nggambarane tumindake Marni yaiku ...

• Becik ketitik ala ketara

• Ciri wanci lillahi ginawa mati

• Anak polah bapa kepradhah

• Ing madya mangun karsa

• Mikul dhuwur mendhem jero

... sumilir ngeneki kulit krasa adhem banget.

Tembung kang cocog kanggo nggenepi ukara ing ndhuwur yaiku ...

• agni

• bayu

• candra

• surya

• bawana

Dadi bocah kudu bisa ... kanggo urip mbesuk, ... supaya ora diapusi wong, uga ... yen diwenehi precaya.

Ceceg-ceceg ing nduwur diiseni nganggo tembung ...

• ngati-ati, nastiti, gemi

• sregep, gemi, ngati-ati

• gemi, nastiti, ngati-ati

• gemi, sregep, nastiti

• nastiti, gemi, ngati-ati

Pak Hadi iku senengane gawe angger-angger. Dheweke janji ora bakal mlebu mall sing lagi dibangun. Pas dina minggu, anake kepengin numpak sepur-sepuran. Akhire Pak Hadi mlebu ing mall iku amarga panggon sepur-sepuran liyane padha tutup kabeh.

Prastawa iku padha karo unen-unen ...

• Ula marani gepuk

• Gajah ngidak rapah

• Kebo nusu gudel

• Iwak kecemplung wuwu

• Kebo melu seton

Manuk emprit nggawa kawat ing wit waru

....................................................

Terusane parikan ing ndhuwur kang trep yaiku ...

• Dadi murid, kudu manut yen sinau

• Dadi murid, kudu ngabekti marang guru

• Dadi murid, kudu sregep yen sinau

• Dadi murid, kudu kurmat lan taat

• Dadi murid, kudu kurmat marang guru

Wacanen kang premati!

Kautamaning Sang Suba Manggala saya ngalela, kacihna lebda ing edi endahing budaya, katitik nggenira mangarsani kirabing panganten, tumapaking pada tinata runtut nut iramaning gendhing, sinawung ebahing asta mangulah langen mataya. Kawuryan wadana madhep pandulu tumungkul ing bantala, sakedhap-sakedhap asta angapurancang, anteng jatmika.

Tembung bantala tegese ...

• Srengenge

• Rembulan

• Bumi

• Langit

• Segara

Kutha Malang minangka kutha kang edi peni. Lingkungan kang ijo royo-royo, wong-wong kang tansah grapyak sumanak. Sakliyane iku uga kalokeng dadi kutha kembang.

Tembung-tembung ing ukara ing ndhuwur sing kalebu tembung garba yaiku ...

• edi peni

• ijo royo-royo

• grapyak

• sumanak

• kalokeng

Pengging yaiku kraton ingkang subur uga makmur.

Paribasan kang trep kanggo nggambarake kraton pengging yaiku ...

• Gemah ripah loh jinawi.

• Rawe-rawe rantas malang-malang putung.

• Jer basuki mawa beya.

• Sepi ing pamrih rame ing gawe.

• Rukun agawe sentosa, crah agawe bubrah.