เปิดโลกวรรณคดี ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๔

ปลูกฝังให้เยาวชนมีความกตัญญูกตเวทีต่อบิดามารดาและครูอาจารย์

สรรเสริญพระคุณอันยิ่งใหญ่ของบิดามารดาและครูอาจารย์

จารึกพระคุณของบิดามารดาและครูอาจารย์ให้คงอยู่สืบไป

ยกตัวอย่างการแต่งอินทรวิเชียรฉันท์ที่ถูกต้อง

ภาระของผู้เป็นบิดามารดา

ความรักของบิดามารดา

พระคุณของบิดามารดา

ความมีใจกว้างของบิดามารดา

โอบเอื้อและเจือจุน    อนุสาสน์ทุกสิ่งสรรพ์

จิตมากด้วยเมตตา     และกรุณา บ เอียงเอน

ยัง บ ทราบก็ได้ทราบ     ทั้งบุญบาปทุกสิ่งอัน

ขจัดเขลาบรรเทาโม-     หะจิตมืดที่งุนงม

ยัง บ ทราบก็ได้ทราบ     ทั้งบุญบาปทุกสิ่งอัน

ตรากทนระคนทุกข์     ถนอมเลี้ยง ฤ รู้วาย

แสนยากเท่าไร ๆ  บ คิดยากลำบากกาย

กังขา ณ อารมณ์ ก็สว่างกระจ่างใจ

บรรยายโวหาร

อธิบายโวหาร

พรรณนาโวหาร

เทศนาโวหาร

ความเพียร

สิ่งที่น่ารังเกียจ

สติปัญญา

สิ่งยั่วยุ

ผู้พูดใช้สำนวนภาษาไพเราะ สละสลวย

ผู้พูดรู้จักใช้จิตวิทยาในการพูด

ผู้พูดรู้จักให้เกียรติคู่สนทนา แสดงมารยาทในการพูดที่ดี

ผู้พูดพูดจาเสียดสี ประชดประชัน ซึ่งขัดกับหลักการพูดที่ดี

ท้าวมหาพลองค์เดียวเหลือกำลังจะต่อสู้ป้องกันอาวุธพวกโจรได้ ก็สิ้นพระชนม์ลงในที่นั้นพวกภิลล์ก็ช่วยกัน เข้าปลดเปลื้องของมีค่าออกจากพระองค์ แล้วพากันคืนเข้าสู่บ้านแห่งตน

มีมเหสีซึ่งแม้มีพระราชธิดาจำเริญวัยใหญ่แล้วก็ยังเป็นสาวงดงามถ้าจะเปรียบกับพระราชบุตรีก็คล้ายพี่กับน้องยิ่งกว่าแม่กับลูก

ข้าพเจ้าจะเลือกนางเท้าเล็กเป็นภริยาข้าพเจ้า เพราะคงจะเป็นสาวน้อยตามขนาดแห่งเท้าส่วนนางเท้าเขื่อง  นั้นคงจะเป็นสาวใหญ่ ขอพระองค์จงรับไปไว้เป็นราชชายา

เมื่อพระองค์ทรงจนปัญญาถึงเพียงนี้แล้ว บางทีพระราชบุตรซึ่งทรงปัญญาเฉลียวฉลาด จะทรงแก้ปัญหาได้บ้างกระมัง

หนีร้อนมาพึ่งเย็น

แกว่งเท้าหาเสี้ยน

อย่าไว้ใจทาง  อย่าวางใจคน  จะจนใจเอง

รู้หลบเป็นปีก รู้หลีกเป็นหาง

จรรโลงโลกกว่ากว้าง  แผนแผ่นผ้างเมืองเมรุ

เรือวิ่งอกว้าใจ   หวาดขว้ำ

แลสั่งสบหน้าหน้า   แม่หน้าเอ็นดู

สังข์สระสมรจงแผ้ว   ผ่อนถ้าเรียมถึง