Мұқағали

Мұқағали Мақатаев өлеңдеріне Нұрғиса Тілендиев, Шәмші Қалдаяқов, Ілия Жақанов, Алтынбек Қоразбаев және басқа да көптеген композитор ән жазды. Ең көп ән жазғандар кімдер

• Шәмші Қалдаяқов, Ілия Жақанов

• Бақыт Оралұлы, Төлеген Мұхамеджанов

• Нұрғиса Тілендиев, Тұрсынғазы Рахимов

• Алтынбек Қоразбаев, Еркеғали Рахмадиев

Answer explanation

Нұрғиса Тілендиев пен Тұрсынғазы Рахимов. Алғаш болып Нұрғиса Тілендиев ән жаза бастаған. Екеуі 35 күн бірге жүріп, 31 ән жазып тастаған деседі. Олардың қатарында "Сөнбейді әже, шырағың", "Кел, еркем, Алатауыңа", "Мен сендерді іздеймін", "Саржайлау" және тағы басқасы бар. Ал Тұрсынғазы Рахимов ақынның "Сәби болғым келеді", "Аягөз ару", "Отыздан асып барамын", "Мен сені сағынғанда", "Санаулы күн", "Нені аңсаймын?" сияқты 30-ға жуық өлеңіне ән жазған.

Мұқағали Мақатаевтың хоббиі қандай?

• Тамақ пісіру

• Нарды ойнау

• Үй жинау

• Үйдегі жиһаздың орнын ауыстыру

Ақын жары Лашынға 18 жасында үйленеді. Оны алғаш қалай кезіктірген?

• Ауылға үнді фильмі келгенде, Лашынның картинаға беріліп кетіп, жылап отырғанын көріп қалады

• Екеуін ақынның алыс туысы таныстырған

• Ауыл клубындағы кеште Лашынды биге шақырады

• Ат үстіндегі Лашынды көріп қалады

Answer explanation

Мұқағали Мақатаев бірнеше кісімен әңгімелесіп тұрғанда Лашынды ат үстінде көріп қалады. Шашы тобығына түсетін, аққұба, сұңғақ бойлы, әдемі қыз екен. Ақын бірден "Осы қызға үйленемін" депті. Бұл кезде Мұқағали 17 жаста, Лашын 21-де. Лашын Әзімжанованың өзі былай еске алады: "Жас айырмашылығына қарамастан, ауылда жүргенде бір-бірімізге хат жазып, үлкен қара тастың үстінде отырып таңды атыратынбыз. Сол кезде маған неше түрлі керемет өлеңін оқып беретін". Ол кісінің шын есімі - Ләзима…

Мұқағали Мақатаевтың "Бүгін - менің туған күнім" өлеңінен алынған үзіндіні жалғастырыңыз.

"...Мына дүние неге жатыр үндемей?!

Алаулатып тойдың шоғын үрлемей..."

• "...Халқым, Сенің қасиетіңді білем деп,

  Босқа өмірім өтті ме екен әуремен?!"

• "...Құшақ-құшақ гүл шоқтарын лақтырып,

  "Мынау – шапан, Мынау – атың, мін" , - демей".

• "...Айтамын деп қуанышың, мұңынды,

  Басқа арнаға бұрдым ба әлде жырымды?!"

• "...Мына жұртқа жақпады ма әлденем?!

  Бекер өмір сүргенмін бе, әлде мен?"

1.     Мақатаев қандай тамақты дәмді пісірген?

• Мәнті

• Палау

• Ет асу

• Лағман созу

Answer explanation

Ақын "Бұхар палауын" немесе "Наманган палауын" жасаймын деп алып, дәмді тағам әзірлеуге кіріседі екен.

Мұқағали Мақатаевтың әкесі Сүлеймен майданда 29 жасында қаза табады. Мұқағалиді әжесі Тиын бағып, өсіреді. Ал ақынның анасы кім еді? Оны ақын кім деп атаған?

• Нағиман, ақын оны Нақа жеңге деген

• Нарқыз, ақын оны Нар жеңге деген

• Нарғызгүл, ақын оны Наргүл жеңге деген

• Нариман, ақын оны Нақа жеңге деген

"...Білемін ғой, білмейді деп жүрсің бе?

Түсінемін кеудеңдегі дүрсілге.

Оңашада, жұрт көзінен жасырып,

Күрсінбеші, жалынамын, күрсінбе!.." Мұқағали Мақтаев осы "Күрсінбеші" өлеңін жары Лашынға қандай жағдайға байланысты арнаған?

• Қызы Майгүл қайтыс болғандf

• Тұрмысы нашарлап кеткенде

• Ауруханада емделіп жатқанда

• Қызы Ләззат қайтыс болғанда

Answer explanation

Мұқағали Мақатаев 1976 жылдың 27 наурызында көз жұмды. Соның алдында біраз уақыт ауруханада жатып емделмек болады. Жарының қатты қиналғанын көріп "Күрсінбеші" атты өлеңін жазған екен. Өлең былай аяқталады:

"...Әлі екеуміз аттанамыз сан жылға,

Күрсінбеші, қуаныш көп алдыңда.

Күрсінбеші, жүрегімді тыңдашы,

Талай-талай кереметтер бар мұнда!.."

Мұқағали Мақатаев ақын болуға бел байлап, әлем классиктерін жата-жастана оқиды. Ақын бұл кезде қанша жаста еді?

• 16-17 жаста

• 15-16 жаста

• 18-20 жаста

• 14-15 жаста

Answer explanation

Мұқағали Мақатаев 14-15 жасында ақын боламынн деп шешеді. Әлем әдебиеті классиктерінің шығармаларын бір деммен оқып шығады. Соның ішінде Гейне, Гете, Шекспир, Данте, Бальзак, Драйзер, Гюго, Байрон, Лондон сияқты классиктерді жоғары бағалаған екен.

"Жапырақ-жүрек жас қайың!

Жанымды айырбастайын.

Сен адам бола бастасаң

Мен қайың, бола бастайын.

Келісесің бе, жас қайың?.." Өлеңнің атауын табыңыз.

• "Басымнан қорқам"

• "Өмір сүрейік алмасып"

• "Ей, өмір"

• "Жыр жалғасы"

Answer explanation

"Өмір сүрейік алмасып". Бірақ "Жас қайың" деген де атауы бар. Әнін Алмахан Кенжебекова жазған. Сахнада Индира Расылхан орындайды.