9. sınıf ortacağ

Orta Çağ Avrupa’sında derebeylik sisteminin etkisiyle ticaret hacmi daralmış ve içe dönük toprağa dayalı bir ekonomik model oluşmuştur. Bu durumun Avrupa’da; gelişmelerinden hangilerine sebep olduğu söylenebilir?

• I. feodal beylerin güç kaybetmesi,

• II. burjuvazinin etkinlik kazanması,

• III. kent yaşamının önemini yitirmesi

Orta Çağ’ın egemen devletlerinden Sasanilerde iktisadi yapı topraktan elde edilen vergilere göre şekillenmiştir. Toplanan vergiler ise yol ve kervansaray yapımı gibi bayındırlık faaliyetlerinde kullanılmıştır. Sasanilerin bu politikasının temel amacı aşağıdakilerden hangisi olabilir?

• A) Ticari hayatı canlandırmak

• B) İçe kapalı bir ekonomi oluşturmak

• C) Vergide eşitliği sağlamak

• D) Diplomatik ilişkileri geliştirmek

• E) Güçlü bir askerî teşkilata sahip olmak

. Bir tarihçi, “Vizigotlar, onluk sisteme göre ordularını düzenlemişlerdir.” ifadesini kullanmıştır. Buna göre Vizigotlarla ilgili olarak, yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

• I. Askerî alanda Hunlardan etkilenmişlerdir.

• II. Piyade birliklerine önem vermişlerdir.

• III. Ateşli silah kullanımına geçmişlerdir.

VII. yüzyılda Doğu Roma İmparatorluğu’nun başına geçen imparator Heracleios ülkenin kötü gidişatını durdurmak için paralı askerlik sistemine son verdi ve “tema sistemi”ni kurdu. Bu sistemle birlikte ülkeyi eyaletlere ayırdı. Bu eyaletlerin başına askerî valiler getirdi. Köylülere askerî hizmet karşılığında miras bırakabilecekleri toprak bağışladı. Kısa süre içerisinde de bu şekilde yetiştirilen askerlerden sayıca fazla ve güçlü bir ordu kurdu. Ayrıca toprağın işlenmesini ve tarımsal üretimin artmasını da sağladı. Bu bilgilere göre “tema sistemi”nin; alanlarının hangilerinde Bizans İmparatorluğu’na katkı sağladığı söylenebilir?

• I. idari,

• II. askerî,

• III. ekonomi

Özellikle VII. yüzyılın başlarında Asya’nın geniş bozkırlarında hayvancılıkla geçinen, çoğunluğu henüz İslamiyet’i kabul etmemiş göçebeler, çok sert geçen kış mevsimlerinde hayvanları telef olunca şehir ve kasabalara inerler ve şehirlilerden yardım isterlerdi. Şehirlinin cimri davranması üzerine de ihtiyaçları olan şeyleri zor kullanarak alırlardı. Zamanla şehirlerde artan refah, göçebeleri buralara çekmeye başlamış, saldırı ve yağmalamaların sayısı da artmıştır. Emevi idaresi buna çare olarak göçebelere karşı gönüllü birlikler oluşturmuştur. Bu bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

• A) Göçebeler İslamiyet’in yayılmasına katkı sağlamıştır.

• B) Yerleşikler askerî alanda göçebelere üstünlük sağlamıştır.

• C) Müslüman toplumlar ticari faaliyetlerle uğraşmıştır.

• D) İhtiyaçlarını karşılama durumu göçebelerin hareket tarzını belirlemiştir.

• E) Emeviler savunma savaşlarında gelişmiştir

XI. yüzyılda Bizans ordusunda görev yapan ücretli askerlerin büyük bir kısmı Türklerden oluşmaktadır. Bizans yönetimi Peçenek, Kuman ve Uzlardan oluşan ücretli Türk askerlerini Anadolu’ya akınlarda bulunan Selçuklulara karşı kullanmıştır. Bizans’ın bu uygulaması Malazgirt Savaşı sırasında kendi aleyhine işlemiş ve Bizans ordusundaki ücretli Türk boyları Selçuklu tarafına geçmiştir. Bu durum, savaşı Bizans’ın kaybetmesinde etkili olmuştur. Buna göre Bizans ile ilgili olarak, hangilerine ulaşılamaz?

• I. Türklerin askerî gücünden yararlanmıştır.

• II. Ordusundaki Türkler milliyetçi bir duyguyla hareket etmiştir.

• III. Savunma savaşı yapmıştır. yargılarından

Roma hukuku yazılı, açık, tek şekilli ve öğretimi kolaydı. Hukuk öğrenimi yapmak isteyen öğrencilerle, öğretmek isteyen üniversiteler Roma hukukunu tercih ediyorlardı. Zaten kilise mahkemelerinde de uygulanmakta olan Roma hukukunu yargıçlar da uygulama kolaylığından dolayı tercih ediyorlardı. Almanya’da yargıçlar üniversitelerin hukuk kitaplarını kullanmaya ve bu konuda üniversitelere danışmaya başladılar. Avrupa’da ortaya çıkan bu durumun aşağıdakilerden hangisine ortam hazırladığı savunulabilir?

• A) Avrupa’da hukuk birliğinin bozulmasına

• B) Roma hukukunun Avrupa genelinde yayılmasına

• C) Teokratik yönetim anlayışının son bulmasına

• D) Mahkemelerin tarafsızlığı ilkesinin zarar görmesine

• E) Hukuk eğitiminin önemini kaybetmesine

Orta Çağ Avrupa’sında feodal düzende hiç kimse hükümran değildi. Bu yüzden kral, lord ve vassallar arasındaki mücadeleler, Orta Çağ Avrupası’nda uzun süren karışıklıklara, siyasal istikrarsızlıklara hatta savaşlara neden olmuştur. Buna göre Orta Çağ Avrupa’sıyla ilgili; yorumlarından hangilerine ulaşılamaz?

• I. merkezî otoritenin bulunmadığı,

• II. feodalitenin Avrupa’daki siyasi yapıyı şekillendirdiği,

• III. kilisenin Avrupa’da etkin bir kurum olduğu

Tarih öncesi dönemlerde yaşayan insanlar hakkındaki bilgilerimiz ancak onlardan kalan eşya ve araçların incelenmesi ile elde edilir. Buna göre Anadolu’da tarih öncesi dönemlere ait bir kültür merkezinde kazı yapan bir arkeoloğun; bulgularından hangilerine rastlamış olması mümkün değildir?

• I. fosilleşmiş buğday taneleri,

• II. bakır paralar,

• III. toprak kaplar

Neolitik Dönem’de hayvanlar evcilleştirilmiş, topraktan eşya yapılmış ve tarımla uğraşılmıştır. Bu durum öncelikle aşağıdakilerden hangisi üzerinde etkili olmuştur?

• A) Şehir devletlerinin kurulması

• B) Üretim toplumuna geçilmesi

• C) Madenlerin kullanılmaya başlanması

• D) İmparatorlukların ortaya çıkması

• E) Ticari faaliyetlerin başlaması