THỰC HÀNH CẢM THỤ VĂN HỌC

Các bước cơ bản để làm bài văn cảm thụ gồm:

• Chỉ ra các biện pháp tu từ có trong văn bản

• Nêu dạng thức của từng biện pháp tu từ đó

• Biểu hiện của biện pháp tu từ qua các từ ngữ cụ thể trong văn bản

• Nêu giá trị biểu đạt, biểu cảm: 1. Thể hiện nội dung gì? 2. Thể hiện tình cảm, thái độ gì của tác giả? 3. Gây cho em cảm xúc, suy nghĩ, ấn tượng gì?4. Làm cho cách diễn đạt hay hơn như thế nào?

• Nêu nguồn gốc, xuất xứ của văn bản

Chọn các ý đúng nói về Cấu tạo của phép so sánh:

• Thông thường gồm bốn yếu tố

• Vế A : Đối tượng (sự vật) được so sánh.

• Bộ phận hay đặc điểm so sánh (phương diện so sánh).

• Từ so sánh.

• Vế B : Sự vật làm chuẩn so sánh.

Trong cấu tạo của phép so sánh, những yếu tố nào bắt buộc phải có mặt?

• Vế A (sự vật được so sánh

• Phương diện so sánh

• Từ so sánh

• Vế B (sự vật dùng để làm chuẩn so sánh)

Trong cấu tạo của phép so sánh, những yếu tố nào được phép vắng mặt?

• Phương diện so sánh

• Từ so sánh

• Vế A (sự vật được so sánh)

• Vế B (sự vật dùng để làm chuẩn so sánh)

Trong phép so sánh, các từ: giống, tựa, khác nào, tựa như, giống như, là, bao nhiêu... bấy nhiêu, hơn, kém,...được gọi là gì?

• Vế A (sự vật được so sánh)

• Phương diện so sánh

• Từ so sánh

• Vế B (sự vật dùng để làm chuẩn so sánh)

Chọn các ý đúng nói về sắc thái biểu cảm của các từ so sánh:

• Như: sắc thái giả định

• Là: sắc thái khẳng định

• Tựa: thể hiện mức độ chưa hoàn hảo

• hơn, kém: sắc thái so sánh

Dựa vào mục đích và các từ so sánh, người ta chia phép so sánh thành các kiểu sau:

• So sánh ngang bằng

• So sánh luận lí

• So sánh hơn kém

• So sánh nhất

• So sánh tu từ

Chọn các ý đúng nói về phép so sánh ngang bằng:

• thường được thể hiện bởi các từ so sánh: là, như, y như, tựa như, giống như, bao nhiêu... bấy nhiêu.

• nhằm diễn tả một cách hình ảnh một bộ phận hay đặc điểm nào đó của sự vật giúp người nghe, người đọc có cảm giác hiểu biết sự vật một cách cụ thể, sinh động

• thường mang tính chất cường điệu (nói quá)

• hường được thể hiện bởi các từ so sánh: hơn, hơn là, kém, kém gì.

• VD: Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu

Chọn các ý đúng nói về phép so sánh hơn kém:

• thường được thể hiện bởi các từ so sánh: là, như, y như, tựa như, giống như hoặc cặp đại từ bao nhiêu... bấy nhiêu

• VD: Âm nhạc quyến rũ tôi không hơn những công thức toán học

• Thường sử dụng các từ so sánh: hơn, hơn là, kém, kém gì.

• Muốn chuyển so sánh hơn, kém sang so sánh ngang bằng, người ta thêm một trong các từ phủ định: không, chưa, chẳng vào trong câu và ngược lại.

• VD: Âm nhạc quyến rũ tôi hơn những công thức toán học

So sánh tu từ có các tác dụng sau:

• Tạo ra những hình ảnh cụ thể, sinh động vì phép so sánh tu từ thường lấy cái cụ thể để so sánh với cái không cụ thể hoặc kém cụ thể hơn, giúp mọi người hình dung được sự vật, sự việc cần nói tới và cần miêu tả

• giúp cho câu văn hàm súc, gợi trí tưởng tượng bay bổng vì muốn hiểu được vế A người ta phải tưởng tượng, tư duy từ đặc điểm của vế B

• làm cho thế giới đồ vật, cây cối, con vật gần gũi với con người hơn.

• làm cho câu văn thêm gợi cảm giúp biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc.

• làm cho câu văn thêm giàu hình ảnh và mang tính hàm súc vì nó luôn biểu hiện những hàm ý mà phải suy ra mới hiểu