20-29

Тауарлы өндіріс - бұл:

• Еңбек өнімдерін нарыққа түсетін айырбас үшін өндіру

• Ресурстар шығындарымен сол арқылы өндірілген тауар мен қызметтердің қатынасы

• Нарыққа шығаруға адамдардың айырбасқа немесе жеке бас қажеттіліктерін өтеу үшін өндірілетін өнім

• Жұмыспен қамту және өнім өндіру

• Еңбек өнімдері өз қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қолдану

Егер ақшаның номиналды құны өзгермей, ал тауарлар мен қызметтер 2 есе өссе, онда ақшаның сатып алу қабілеті:

• 2 есеге төмендейді

• Төмендейді

• Азаяды

• Көбейеді

• 2 есе өседі

Нарықтың мәні бұл:

• Өндірушілердің сатуға ұсынатын тауарларын ақша көмегімен айырбастау процесінде туындайтын экономикалық қарым-қатынастардың жиынтығы

• Өндіріс, бөлу, айырбас, тұтыну және сатумен  сатып алу арқылы жүзеге асырылатын  ұйымдық-экономикалық қатынастардың жүйесі

• Белгілі бір тауарлар мен қызметтерді сатушылар мен сатып алушыларды бірге қосатын орын

• Шаруашылықтың құрылымдық бөлімдерінің мемлекет иелігінен алыну және жекелендіру дәрежесі

• Айырбас айналыс категорияларға өзара тығыз байланысты  және тұрмыстық деңгейде жай теңестіріледі

Мемлекеттік меншікке, орталықтан жоспарлауға негізделген экономикалық жүйе:

• Басқарушылық-әкімшілік

• Барлық ресурстар мен өндіріс факторлар мемлеекеттің қолында

• Әкімшілік-әміршілік

• Тауарлы

• Нарықты

Нарықтық экономикадағы меншіктің түрлері:

• Жеке, ұжымдық, қоғамдық

• Акционерлік, шетелдік, біріккен

• Кәсіпорындық, муниципалдық

• Жеке, мемлекеттік, нарықтық

• Құлдық сипатты құқық

Меншік:

• Тауар өндірушілердің экономикалық оқшаулығы

• Адамдардың затты иелікке алуына байланысты бір-бірімен қатынасы

• Өнім өндіруге жалдалмалы еңбеккерлерді пайдалану

• Адамның затқа қатынасы

• Өндірушілердің тұйықтылығы

Тауар категориясына дұрыс анықтама:

• Тұтыну құнына ие зат

• Айырбас құнына ие тауар

• Қоғамның қажеттілігін қанағаттандыру қасиеті бар зат

• Ұлтттық қаржы, қоғамдық табыс

• Өндірушінің өзі тұтынатын еңбек өнімі

Айырбас құны:

• Тауардың басқа тауарларға айырбасталу қабілеттілігі

• Табыс көзі

• Төлем құралы

• Тауардың пайдалылығы, адамның белгілі бір қажеттілігін қанағаттандыру қасиеті

• Ұлттық өнім, табыс, сауда

Егерде баға деңгейі жоғарыласа, ал өндіріс төмендесе:

• Жиынтық сұраныс қисығы солға жылжиды

• Сұраныс пен ұсыныс қисығы бірге жылжиды

• Жиынтық ұсыныс қисығы солға жылжиды

• Жиынтық сұраныс қисығы оңға жылжиды

• Жиынтық ұсыныс қисығы оңға жылжиды