SÖZ SANATLARI DEĞERLENDİRME SINAVI

Kurt kuzuya gel gel dedi kuzu gitmedi gitti

Kuzuyu kurt yedi gitti vallahi iyi etmedi

Bunu gördü bir tilkicik alıverdi paçasını pilicin

Bay horoz çöplükteydi öttü de öttü

Bu dizelerdeki söz sanatlarıyla ilgili olarak

I. Kişileştirme yapılmıştır.

II. İntak (konuşturma) sanatından yararlanılmıştır.

III. Zıtlıklara başvurulmuştur.

hangileri söylenebilir ?

• Yalnız II.

• I ve II.

• Yalnız III.

• I ve III.

Benzetme, bir şeyin niteliğini anlatmak için o niteliği eksiksiz taşıyan bir şeyi örnek olarak gösterme işidir.

Aşağıdakilerden hangisinde benzetme sanatına başvurulmamıştır?

• Çocuk, keçi gibi inatçı; salıncaktan indiremiyoruz.

• Telefon çok oyun oynamaktan ateş gibi yanmış.

• Lambayı kapattığı gibi hemen uykuya daldı.

• Onun her sözümü papağan gibi tekrar etmesi beni usandırdı.

Dolaylama, tek kelimeyle belirtilebilecek bir kavramı güçlü ve etkin bir anlatım için birden fazla kelimeyle anlatmaktır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisinde dolaylama yapılmamıştır?

• Kızıl gezegende su kaynaklarının bulunması umut vericiydi.

• Medeniyetler beşiğinde kazı çalışmaları devam ediyor.

• Askerliğini tamamlayıp baba ocağına tekrar dönecek.

• Rüzgâr hızlı esince penceredeki yuva da bozuldu.

Akşam körfezin zehirli sularına

Bir ceset gibi düşüyor şehrin gölgesi

Kaç yaz var ki yoruldum ve orada

Kendimi dinledim kimseye seslenmeden

Bu şiirde görülen söz sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

• Benzetme (teşbih)

• Kişileştirme (teşhis)

• Konuşturma (intak)

• Abartma (mübalağa)

Aşağıdaki cümlelerden hangisi karşısında verilen kavramla uyuşmaktadır?

• Kara kartal şampiyon oldu. -> Dolaylama

• Ata sporumuzda altın madalyalar geliyor. -> Ad aktarması

• Sınıf, yeni öğrenciyi merakla bekliyor. -> Dolaylama

• Cihan padişahının hayatını araştırıyorum. -> Ad aktarması

Güç belâ bir bilet aldım gişeden;

Yolculuk başladı Haydarpaşa'dan!

Hancı n' olur elindeki şişeden,

Birkaç yudum daha ver yavaş yavaş!

Bu dizelerdeki altı çizili sözcüklerle ilgili aşağıda verilen açıklamalardan hangisi doğrudur ?

• Dolaylama yapılmıştır.

• Ad aktarması yapılmıştır.

• Abartmaya başvurulmuştur.

• Benzetmeye yer verilmiştir.

Atlarımız çözüldü, girdik handan içeri.

Bir deva bulmak için bağrındaki yaraya

Toplanmıştı garipler şimdi kervansaraya.

Bir noktada birleşmiş vatanın dört bucağı,

Gurbet çeken gönüller kuşatmıştı ocağı.

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• Atlarımız çözüldü sözüyle iplerin çözüldüğü kastedilerek ad aktarması yapılmıştır.

• İkinci dizede deva ve yara sözcüğüyle zıtlığa yer verilmiştir.

• Gurbet çeken gönüller derken insan kastedilip ad aktarması yapılmıştır.

• Dizelerin tamamında abartmaya yer verilmiştir.

Bu parçayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• Tezata yer verilmiştir.

• Birden farklı varlık konuşturulmuştur.

• Kişileştirmeye yer verilmiştir.

• Dolaylama yapılmıştır.

Bizden evvel buraya inen üç dört arkadaş

Kurmuştular tutuşan ocağa karşı bağdaş,

Çıtırdayan çalılar dört cana can katıyor,

Kimi haydut, kimi kurt masalı anlatıyor...

Altı çizili sözcükle ilgili olarak aşağıda yapılan yorumlardan hangisi doğrudur?

• Bir sözcük benzetme ilgisi kurmadan başka sözcük yerine kullanılmıştır.

• İnsan dışı varlığa insana ait özellik verilmiştir.

• Aralarında ilgi bulunan bir sözcük benzetme ilgisiyle başka sözcük yerine kullanılmıştır.

• Bir olay abartılarak olduğundan daha farklı gösterilmiştir.

İnsan dışı varlıklara insana ait herhangi bir özelliğin verilmesi "kişileştirme", insan dışı varlıkların konuşturulması da "intak" sanatını oluşturur.

Buna göre aşağıdakilerden hangisinde kişileştirme ya da intak sanatına yer verilmemiştir?

• Kulağının dibinde haykırdı fırtına: Isınmak istiyorsan toprağı çek sırtına.

• Yıldızlar sönsün diyerek bağırdı karanlıkta sümbül.

• Akıl ersin, ermesin sevdama

  Senden yanayım, dedi yeşeren dal senden yana.

• Fırtınada bir deniz feneri kadar yalnızdım.