PSTS KELAS 8 SEMESTER 1

Titénan rumpaka kawih di handap!

KAPIRARAY

(ciptaan : R.Mamat)

 

Kapiraray mun paturay

Da Garut nyanding Cikuray

Sumoréang mun paanggang

Gunung Putri kapitineung

 

Garut resik sarta waas

Da nyanding Talaga Bodas

Lir nu imut Papandayan

Bungah neuteup kota inten

 

Gunung-gunung mitutur

Ceuk Gunung Gedé hadé

Kadé terus riksa sing hadé-hadé

Upama urang ngahaleuangkeun hiji kawih, urang kudu apal heula eusi tina rumpaka kawihna. Sabab lamun urang geus nyangkem eusi rumpaka kawihna, urang ogé bakal bisa nepikeuna ka nu ngadangukeunna. Rumpaka kawih anu judulna “Kapiraray” téh eusina nyaritakeun ngeunaan kadaharan nu asalna ti Kabupatén Garut.

• Leres

• Lepat

Titénan rumpaka kawih di handap!

KAPIRARAY

(ciptaan : R.Mamat)

 

Kapiraray mun paturay

Da Garut nyanding Cikuray

Sumoréang mun paanggang

Gunung Putri kapitineung

 

Garut resik sarta waas

Da nyanding Talaga Bodas

Lir nu imut Papandayan

Bungah neuteup kota inten

 

Gunung-gunung mitutur

Ceuk Gunung Gedé hadé

Kadé terus riksa sing hadé-hadé

Sangkan éndah kadanguna, rumpaka kawih téh sok dianggit ku basa nu éndah. Diréka-réka ku nu ngarangna da kawih mah ampir sarua jeung sajak nu ngutamakeun kaéndahan struktur kekecapan. Bédana téh kawih mah boga wirahma. Salasahijina dina kawih “Kapiraray” di luhur.  Gunung Guntur mitutur, éta ungkara téh sorana loba kana sora vokal u . Ngamamanisan basa ku sora modél kitu sok disebut Purwakanti.

• Leres

• Lepat

Cara pangarang sangkan rumpaka kawih téh éndah, nya éta nyutat rumpaka tina karya sastra séjén , saperti tina mantra, sisindiran, atawa paribasa. Salah sahiji conto judul rumpaka kawih anu dicutat tina sisindiran (pantun) nya éta kawih Mojang Priangan.

• Leres

• Lepat

Hidep tangtu geus apal mana nu disebut kawih, pupuh, atawa kakawihan. Tina struktur rumpakana gé bakal kapanggih mana nu kaasup kawih, pupuh, jeung kakawihan.  Cingciripit kaasup kana kawih.

• Leres

• Lepat

Kakawihan mah teu puguh saha nu ngarangna, nyebarna téh turun tumurun sacara lisan, ku sabab kitu sok disebut oge karya anonim.

• Leres

• Lepat

Titénan warta ieu di handap!

BANDUNG, (PRLM).- Kacapi multilaras karya Ali Sastraamidjaya, dipintonkeun ku maéstro seni karawitan Sunda, Haji Riskonda, mirig lagu “Nineung” anu dihaleuangkeu ku juru tembang Fitri jeung Héndi. Najan geus umur 40 taun leuwih, sorana masih kénéh kadangu halimpu, matak kagagas anu ngadangukeun. Lain ngan ukur kagagas ngadangu sora jentréng kawat kacapi anu ditabeuh, tapi ogé dadaran ngeunaan kasang tukang sajarah kacapi anu dijieun taun 1972.

Paragraf di luhur mangrupa informasi anu biasa ditepikeun dina majalah atawa koran. Éta informasi téh disebutna warta. Dina basa Indonésia, warta téh disebut talatah.

• Leres

• Lepat

Informasi nu geus katarima ku urang kadang sok hayang atawa kudu ditepikeun deui ka nu lian. Katarimana Informasi téh bisa rupa-rupa cara atawa médiana. Ku kituna, jenis-jenis warta bisa ditingali tina cara nepikeunana, kana pakakas atawa media nu dipakéna, jeung dumasar panjang pondokna eusi informasi. Dumasar cara nepikeunana, radio kaasup kana warta lisan.

• Leres

• Lepat

Warta biasana sok dipidangkeun dina televisi jeung radio. Sakur nu kalibet dina nyusun informasi nepi ka jadi warta téh loba jalma nu boga peran di jerona. Tah ari jalma nu sok nyieun warta téh disebut panarjamah.

• Leres

• Lepat

Nepikeun warta dina jaman kiwari mah beuki loba rupana. Salian ti téhnologi anu beuki canggih, kamajuan mikir manusa ogé beuki maju tur beuki lega ambahan kaweruhna. Dina    maca warta di televisi, sok katingali aya jalma nu nurutan maca warta tapi teu maké sora. Warta anu ditepikeun maké gerakan nu udaganna keur jalma nu boga kakurangan panca indra nya éta warta isyarat.

• Leres

• Lepat

Upama urang maca warta, kekecapan di jerona tangtu babari pisan kahartina. Malah mah sakapeung sok aya nu nepika kabayang atawa kaimpleng ku urang eusi wartana téh. Pangpangna dina warta nu eusina runtuyan hiji kajadian. Nalika maca, pikiran urang gé kabawa kana kajadian éta. Ku kituna, kecap anu kudu dipaké dina nulis warta nya éta kecap pagawéan pasif.

• Leres

• Lepat