00345 - 11

İnhisarçı rəqabət bazarı modelində firma: 

• bazar qiyməti ilə hesablaşmadan məhsuluna qiyməti özü təyin edir 

• bazar qiyməti ilə hesablaşır, lakin məhsuluna qiyməti özü təyin edir 

• qiyməti inhisar səviyyədə təyin edir

• qiyməti son hədd xərclərindən aşağı təyin edir

Hotelling modeli həm də bu adla tanınır: 

• “şəhər rəqabəti modeli” 

• “məkan rəqabəti modeli” 

• “təmiz şəhər modeli”

• “xətti şəhər modeli” 

Təkmil rəqabətin inkişafı nəticəsində yaranan vəziyyətə uyğun olmayan variantı seçin.

• firmalar arasında haqsız rəqabət halları çoxalır

•  istehsal və istehlakın davamlı olaraq yeniləşməsi, texnologiyaların inkişafı, əmək şərtlərinin yaxşılaşması baş verir, istehlakın təhlükəsizliyi təmin edilir

•  resurslardan qənaətlə istifadə edilməsi, yəni iqtisadi səmərəliliyi baş verir

•  istehsal edilən mal və xidmətlərin çeşidi və keyfiyyəti yüksəlir

Əmtәәlәrin differensiallaşdırılması anlayışı dedikdә nә başa düşülür: 

• rәqabәt әmtәәlәrinin sırasında firmanın öz әmtәәsini fәrqlәndirmәsi

•   firmanın istehsal etdiyi әmtәәnin konstruksiyasında dәyişiklik edilmәsi 

•   firmanın istehsal mәhsulun istehlak kefiyyәtlәrinin yüksәldilmәsinә çalışması 

• firmanın istehsal etdiyi mәhsulların keçidinin genişlәndirilmәsi 

İnhisarçı rәqabәtin üstünlüyü ondadır ki: 

• bazar nöqteyi­-nәzәrindәn firmalar sәmәrәli mәhsul hәcmini istehsal edirlәr  

•   cәmiyyәt nöqteyi ­nәzәrindәn resurslardan sәmәrәli istifadәyә sәbәb olur 

• mәhsulların müxtәlifliyi istehlakçıların zövqlәrini daha yaxşı reallaşdırmağa imkan yaradır

• qiymәtlәr çox aşağı sәviyyәdә saxlanılır

Aşağıdakı əlamətlərdən hansı təkmil rəqabət bazarına xasdır? 

• bazara giriş maneələrinin olması

• məhsulların yekcinsliyi (standart məhsullar)

• informasiya asimmetriyası (firmaların malik olduqları informasiyalar ciddi şəkildə fərqlənir) 

• bazarda məhdud sayda istehsalçı/satıcının olması

Bu bazarlardan hansını inhisarçı rəqabət bazarlarına aid etmək olar? 

• aeroport xidmətləri

• neft bazarı

• elektrik enerjisi təminatı bazarı 

• taksi xidmətləri bazarı 

Məhsulların fərqliləşdirilməsinin təməlində duran nədir? 

• alıcıların (istehlakçıların) zövqlərinin və imkanlarının fərqli olması 

•   istehsalçı/satıcı firmaların yerləşmə yerlərinin fərqli olması 

•  istehsalçı/satıcı firmaların istehsal xərclərinin fərqli olması

•    alıcıların (istehlakçıların) zövqlərinin və imkanlarının fərqli olmaması

Asimmetrik şoklar modelinə əsasən oliqopol bazarlarda sövdələşmələr: 

• “etibarsız” (problemlər yaşayan) firmalar arasında mümkündür

• bazar payları eyni olan firmalar arasında mümkündür

• “etibarlı” (problemlər yaşamayan) firmalar arasında mümkündür 

• kartel sazişinin könüllü iştirakçıları arasında mümkündür

Təkmil rəqabət bazarı modelində: 

• qiymət ümumi orta xərclərdən yüksəkdir

• qiymət ümumi orta xərclərə bərabərdir 

• qiymət son hədd (marjinal) xərclərə bərabərdir

• qiymət marjinal xərclərdən yuxarı, inhisar qiymətindən aşağıdır