8 वी - शिष्यवृत्ती - मराठी - ब्रिलियंट पेपर 1

प्र.1 ते 3 साठी सूचना : पुढील उतारा काळजीपूर्वक वाचा व त्यावर आधारित त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची योग्य उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

सर्वांच्या भल्याच्या या कल्पनेचा सुरूवातीला स्वप्नरंजन म्हणून उपहास करण्यात आला. कुठल्याही गोष्टीच्या जन्माच्या वेळी ती परिपूर्ण वा सुंदर असतेच असे नाही, बहुधा ओबडधोबड असेच तिचे रूप असते. आधुनिक तंत्राचा समजाव्यवस्थेसाठी खूपच उपयोग होणार आहे. सामाजिक कार्याच्या तळमळीत बासनातल्या कापूरवड्या हुंगवून चालणार नाही किंवा ती कल्पनाच स्वाहाकार करून हजम करता येणार नाही. विज्ञान, यंत्र-तंत्र आणि अहिंसक दिलेरीसाठी तो मंत्रही आहे. गावाने आपल्या नव्या पिढीला याचे दर्शन घडवून आणले पाहिजे. विज्ञानाने अमर्याद संधी उपलब्ध करून दिली आहे. ती आता कुणा जातीची वा कुळाची मालमत्ता राहिलेली नाही. आपल्या शेतीप्रधान देशात कोंडी करणारे, पुरातन बालेकिल्ले, तट पुष्कळ अंशी ढासळले आहेत, तरी त्याची चाहूल लागली आहे खास. पण शेतकऱ्यांची प्रगती केवळ समाजवादी घोषणांनी किंवा मतपत्रिकेच्या चित्रावर ठप्पे लावून होणार नाही. त्या शाईच्या फुल्या नवी व्यवस्था आणू शकत नाहीत. विज्ञानाची जोड असलेली तळमळ हीच आपल्या शेतीप्रधान देशाला तारून नेईल. तेथेच मतपेटीतून जन्मलेल्या नव्या नेतृत्वाला वाव मिळणार आहे.

प्र. 1 आपल्या शेतीप्रधान देशाचा तारणहार कोणास म्हटले आहे ?

• जातिभेदांच्या तटांना

• समाजवादी घोषणांना

• विज्ञानाची जोड असलेल्या तळमळीला

• कर्मठ विचरांना

प्र.1 ते 3 साठी सूचना : पुढील उतारा काळजीपूर्वक वाचा व त्यावर आधारित त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची योग्य उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

सर्वांच्या भल्याच्या या कल्पनेचा सुरूवातीला स्वप्नरंजन म्हणून उपहास करण्यात आला. कुठल्याही गोष्टीच्या जन्माच्या वेळी ती परिपूर्ण वा सुंदर असतेच असे नाही, बहुधा ओबडधोबड असेच तिचे रूप असते. आधुनिक तंत्राचा समजाव्यवस्थेसाठी खूपच उपयोग होणार आहे. सामाजिक कार्याच्या तळमळीत बासनातल्या कापूरवड्या हुंगवून चालणार नाही किंवा ती कल्पनाच स्वाहाकार करून हजम करता येणार नाही. विज्ञान, यंत्र-तंत्र आणि अहिंसक दिलेरीसाठी तो मंत्रही आहे. गावाने आपल्या नव्या पिढीला याचे दर्शन घडवून आणले पाहिजे. विज्ञानाने अमर्याद संधी उपलब्ध करून दिली आहे. ती आता कुणा जातीची वा कुळाची मालमत्ता राहिलेली नाही. आपल्या शेतीप्रधान देशात कोंडी करणारे, पुरातन बालेकिल्ले, तट पुष्कळ अंशी ढासळले आहेत, तरी त्याची चाहूल लागली आहे खास. पण शेतकऱ्यांची प्रगती केवळ समाजवादी घोषणांनी किंवा मतपत्रिकेच्या चित्रावर ठप्पे लावून होणार नाही. त्या शाईच्या फुल्या नवी व्यवस्था आणू शकत नाहीत. विज्ञानाची जोड असलेली तळमळ हीच आपल्या शेतीप्रधान देशाला तारून नेईल. तेथेच मतपेटीतून जन्मलेल्या नव्या नेतृत्वाला वाव मिळणार आहे.

प्र. 2 ‘थट्टामस्करी करणे' या अर्थी कोणता वाक्प्रचार उताऱ्यात आला आहे ?

• उपहास करणे

• हजम करणे

• स्वाहा करणे

• कोंडी करणे

प्र.1 ते 3 साठी सूचना : पुढील उतारा काळजीपूर्वक वाचा व त्यावर आधारित त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची योग्य उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

सर्वांच्या भल्याच्या या कल्पनेचा सुरूवातीला स्वप्नरंजन म्हणून उपहास करण्यात आला. कुठल्याही गोष्टीच्या जन्माच्या वेळी ती परिपूर्ण वा सुंदर असतेच असे नाही, बहुधा ओबडधोबड असेच तिचे रूप असते. आधुनिक तंत्राचा समजाव्यवस्थेसाठी खूपच उपयोग होणार आहे. सामाजिक कार्याच्या तळमळीत बासनातल्या कापूरवड्या हुंगवून चालणार नाही किंवा ती कल्पनाच स्वाहाकार करून हजम करता येणार नाही. विज्ञान, यंत्र-तंत्र आणि अहिंसक दिलेरीसाठी तो मंत्रही आहे. गावाने आपल्या नव्या पिढीला याचे दर्शन घडवून आणले पाहिजे. विज्ञानाने अमर्याद संधी उपलब्ध करून दिली आहे. ती आता कुणा जातीची वा कुळाची मालमत्ता राहिलेली नाही. आपल्या शेतीप्रधान देशात कोंडी करणारे, पुरातन बालेकिल्ले, तट पुष्कळ अंशी ढासळले आहेत, तरी त्याची चाहूल लागली आहे खास. पण शेतकऱ्यांची प्रगती केवळ समाजवादी घोषणांनी किंवा मतपत्रिकेच्या चित्रावर ठप्पे लावून होणार नाही. त्या शाईच्या फुल्या नवी व्यवस्था आणू शकत नाहीत. विज्ञानाची जोड असलेली तळमळ हीच आपल्या शेतीप्रधान देशाला तारून नेईल. तेथेच मतपेटीतून जन्मलेल्या नव्या नेतृत्वाला वाव मिळणार आहे.

प्र. 3) उताऱ्यातील वर्णनानुसार असत्य विधान कोणते ?

• आधुनिक तंत्रज्ञानाचा उपयोग समाजव्यवस्थेसाठी होईल

• कोणतीही गोष्ट जन्माच्यावेळी सुंदर असते.

• आपला देश शेतीप्रधान आहे.

• विज्ञानाने अमर्याद संधी उपलब्ध करून दिली आहे

प्र. 4 ते 6 साठी सूचना : पुढील संवाद काळजीपूर्वक वाचून, त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची अचूक उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

“अहो अण्णा, तुम्ही मुलगा यायची वाट पाहू नका. चला उचला आबांना.”

"आरं तात्या, आपण कसा निर्णय घ्यायचा ?"

"आण्णा दादाला खूप उशीर होणार आहे, आम्ही आहोत बरोबर, पण चला लवकर दिवे लागणीची वेळ झाली."

"बरं शांता."

"हे घ्या तात्या पैसे पोरानं पाठवले होते गेल्या महिन्यात"

“अगं आई, आहेत माझ्याकडं, तू काळजी करू"

"असावेत जास्त कमी दवाखान्याचं काम हाय."

“नको धोंडूनाना, तुम्ही चला, घ्या माझ्या गाडीत"

'अगं शांता, तू तुझ्या घरी जा. मी जावईबापूंच्या गाडीतून ह्यांना घेऊन जाते"

“अगं, तू कशाला? आम्ही आहोत ना, तू घरीच थांब"

"तात्या, अण्णा तुम्ही जा बरं यांच्याबरोबर" आई म्हणाली.

प्र. 4) वरील संवादात किती जणांनी भाग घेतला आहे ?

• पाच

• सात

• चार

• सहा

प्र. 4 ते 6 साठी सूचना : पुढील संवाद काळजीपूर्वक वाचून, त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची अचूक उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

“अहो अण्णा, तुम्ही मुलगा यायची वाट पाहू नका. चला उचला आबांना.”

"आरं तात्या, आपण कसा निर्णय घ्यायचा ?"

"आण्णा दादाला खूप उशीर होणार आहे, आम्ही आहोत बरोबर, पण चला लवकर दिवे लागणीची वेळ झाली."

"बरं शांता."

"हे घ्या तात्या पैसे पोरानं पाठवले होते गेल्या महिन्यात"

“अगं आई, आहेत माझ्याकडं, तू काळजी करू"

"असावेत जास्त कमी दवाखान्याचं काम हाय."

“नको धोंडूनाना, तुम्ही चला, घ्या माझ्या गाडीत"

'अगं शांता, तू तुझ्या घरी जा. मी जावईबापूंच्या गाडीतून ह्यांना घेऊन जाते"

“अगं, तू कशाला? आम्ही आहोत ना, तू घरीच थांब"

"तात्या, अण्णा तुम्ही जा बरं यांच्याबरोबर" आई म्हणाली.

प्र. 5) वरील संवाद कोणत्या ठिकाणी झाला असावा?

• अधोडूनानाच्या घरी

• आबांच्या घरी

• दवाखान्यात

• जावईबापूंच्या घरी

प्र. 4 ते 6 साठी सूचना : पुढील संवाद काळजीपूर्वक वाचून, त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची अचूक उत्तरे पर्यायांतून निवडा :

“अहो अण्णा, तुम्ही मुलगा यायची वाट पाहू नका. चला उचला आबांना.”

"आरं तात्या, आपण कसा निर्णय घ्यायचा ?"

"आण्णा दादाला खूप उशीर होणार आहे, आम्ही आहोत बरोबर, पण चला लवकर दिवे लागणीची वेळ झाली."

"बरं शांता."

"हे घ्या तात्या पैसे पोरानं पाठवले होते गेल्या महिन्यात"

“अगं आई, आहेत माझ्याकडं, तू काळजी करू"

"असावेत जास्त कमी दवाखान्याचं काम हाय."

“नको धोंडूनाना, तुम्ही चला, घ्या माझ्या गाडीत"

'अगं शांता, तू तुझ्या घरी जा. मी जावईबापूंच्या गाडीतून ह्यांना घेऊन जाते"

“अगं, तू कशाला? आम्ही आहोत ना, तू घरीच थांब"

"तात्या, अण्णा तुम्ही जा बरं यांच्याबरोबर" आई म्हणाली.

प्र. 6) वरील संवादाची वेळ कोणती असावी?

• सकाळी

• दुपारी

• संध्याकाळी

• निश्चित सांगता येत नाही

प्र. 7) 'वसन' या शब्दाला योग्य समानार्थी शब्द निवडा :

(दोन अचूक पर्याय निवडा.)

• निवास

• अंबर

• वस्त्र

• आसन

प्र. 8) 'बक्षीस' या शब्दाचा योग्य विरुद्धार्थी शब्द पर्यायातून निवडा :

(दोन अचूक पर्याय निवडा.)

• अभिनंदन

• दंड

• चढाओढ

• शिक्षा

प्र. 9) पुढीलपैकी शुद्ध शब्द निवडा :

• अत्यांतिक

• प्रावीण्य

• छंदिष्ठ

• भौमित्तिक

प्र. 10) पुढीलपैकी कोणत्या पर्यायातील आलंकारिक शब्दाचा अर्थ अयोग्य आहे ?

• झारीतला शुक्राचार्य - पडद्यामागचा सूत्रधार

• वाघिणीचे दूध - अंगात शौर्य उत्पन्न करणारी गोष्ट

• बजबजपुरी - गोंधळाची स्थिती

• नगदनारायण - अत्यंत श्रीमंत व्यक्ती