Зат алмасу және энергия

Пластикалық алмасу (ассимиляция) деп келесі үрдістерді айтады:

• организм мен қоршаған орта арасындағы жылу алмасуы;

• белоктар, майлар және көмірсулар молекулаларының химиялық

    байланыстарының үзілуі нәтижесінде организмге энергияның бөлінуі;

• қоректік заттардың ыдырау өнімдерінен организмге түсетін

       қосылыстардың синтезі және қажетті құрылымдардың құрылуы;

• ас қорыту каналы арқылы қоректік заттардың жылжуы.

Энергия алмасу (диссимиляция) келесі процестерге жатады:

• организм мен қоршаған орта арасындағы жылу алмасуы;

• белоктар, майлар және көмірсулар молекулаларының химиялық

  байланыстарының үзілуі нәтижесінде организмге энергияның бөлінуі;

• қоректік заттардың ыдырау өнімдерінен организмге түсетін

    қосылыстардың синтезі және қажетті құрылымдардың құрылуы;

• ас қорыту каналы арқылы қоректік заттардың жылжуы

Адам ағзасының жасушаларында энергия бөлініп, жинақталады:

• белок түріндегі рибосомаларда;

• АТФ түріндегі митохондрияларда;

• РНҚ түріндегі жасушаның цитоплазмасында;

• ДНҚ түріндегі жасуша ядросында;

   Жасушадағы энергия тасымалдаушысы болып саналады:

• АТФ

• хабаршы РНҚ

• ГОЛЬДЖИ КЕШЕНІ

• Көліктік

Адам ағзасында ең көп қолданылатын органикалық заттар:

• майлар

• көмірсулар

• белоктар

• витаминдер

    Белоктардың ерекшелігі:

• белок молекуласын құрайтын химиялық элементтер жиынтығы;

• белок молекуласының құрамына кіретін реакциялық топтардың саны;

• молекуланың құрамындағы алмастырылмайтын амин қышқылдарының мөлшері;

• молекуладағы амин қышқылдарының саны, әртүрлілігі және орналасу реттілігі;

  Нәруыздар (белок) құнарлы деп аталады:

• тотығу кезінде энергияның ең көп мөлшерін бөлу;

• тотығу кезінде энергияның ең көп мөлшерін бөлу;

• ағза ақуыздардың құрулуына  қажетті барлық аминқышқылдары жоқ болуы;

• ағзадағы белоктардың синтезіне қажетті барлық аминқышқылдары болуы;

  Белоктардың ыдырауы нәтижесінде қандай улы зат түзіледі:

• Аммиак

• азот оксиді

• мочевина

• көмірқышқыл газы.

Адам ағзасындағы аммиак қай жерде бейтараптандыруланады (зиянсыз түріне айналу):

• қан

• лимфа

• бауыр

• ішек

Организмде аммиак неге айналдыру арқылы бейтараптандырылады?

• азот

• мочевина

• азот оксидтері

• азот қышқылы