Парамиксовирустар

Алғаш рет тыныс алу-

синцитиальды вирустың (PC-вирус) бірінші штамы табылған жануар

• Сиыр

• Бұқа

• Шимпанзе

• Горилла

Жапонияда тіркелген

(Инаба және т.б., 1970). Я. Веллеманс пен З. Леунен (1969) мұрын

сұйығынан бөліп алғандағы жаңалығы

• тыныс алу-

  синцитиальды вирустың (PC-вирус) бірінші штамы

• вирустың антигендік

  белсенділігі айқын білінеді және ол вирусты бейтараптандырушы

  антиденелер синтезін бөледі.

• нәтижесінде ТГЭ КСРО-да тіркелді.

• мұрын

  сұйығынан бөліп алған PC-вирусы адамның РС вирусымен

  тұқымдас болып шықты.

Paramyxoviridae тобының

Pneumovirus түріне жататын … сыңар тізбекті

Парамиксовирус морфологиясы

• вирустық бөлшектердің кезектен тыс полиморфизмы

  анықталды, олардың диаметрі 80-дан 450 нм аралығында, пішіні

  сфералықтан домалақ аралығында өзгеріске ұшыраған

• диаметрі 60-200 нм құрайтын

  полиморфты немесе сфералық бөлшектер.

• ірі ДНҚ-

  геномды вирустар, диаметрі 150-200 нм.

• Вирус домалақ пішінді,

  кӛлемі 28-33 нм. Нуклеоиді бір жіпті РНҚ, молекулалық салмағы

  2,5-2,8х106Д.

Ірі қара малдың респиратолы-синцитиальды инфекциясының клиникалық белгілері

Бұзауларда инкубациялық

кезең қанша уақытқа созылады.

• 2 күн 2 сағат

• 48 сағат

• 24 сағат

• 72 сағат

Аурудың клиникалық белгілері

• Әдетте, дене температурасының

  жоғарылауынан (40,0-42 °С) басталады, осы кезеңде бұзаулардың

  жалпы жағдайы орташа және 2-4 күннен кейін дене температурасы

  қалыпты жағдайға дейін төмендейді.

• Бастапқыда мұрын қуысынан

  сұр сұйықтық (сулы, тынық) ағады, ал 4-5 күннен соң олар

  шырышты іріңге айналады, (ауыр жағдайларда бактериялық

  қоздырғыштар пайда болады)

• Малдарда мұрын қуысының қабынуы

  орын алады. Бұл кезеңде қабыну тек жоғарғы тыныс алу

  жолдарында (көмекей, кеңірдек) орын алады.

• Бастапқы кезеңде

  28

  ауру малдарда құрғақ, қатты жөтел білінеді (жоғарғы тыныс

  жолдарынының қабынуына байланысты), ал 3-4 күннен соң жөтел

  ылғалды және ауыртпайтын болады. Жіті ағым барысында кейбір

  малдарда ауызынан көбік бөлініп, әдетте, олар терең тек ашық

  ауызбен дем алады, және ауыз куысынан тілдерін салақтатады.

• Барлығы дұрыс

РСИ кезінде

клиникалық белгілердің бірі өкпеге мұрын қуысы арқылы көбірек

ауа түсуі үшін малдың жасайтын әрекеті

• Өледі

• Бастарын алға созып жатады, немесе

  алдыңғы аяқтарын алшақ қойып тұрады.

• Бастарын жоғары көтеріп жатады

• Бастарын жоғары созып тұрады, немесе аяқтарын айқастырып тұрады

Аурулар кезінде тыныс алу мүшелерімен қатар орын

алатын аурулар

• Жүрек қабынуы, вагинит

• Стоматит, туберкулез

• Көздің ағып кетуі және көрмей қалуы

• конъюнктивиттер, кератиттер и кератоконъюнктивиттер

Патологоанатомиялық өзгерістері

• Мұрын қуысының

  шырышты қабығы қан құйылымдарымен гиперемияланған,

  кӛгерген. Кейде эрозия орын алады. Гиперемияланған ісіп

  қойнауларының шырышты, олар сұр экссудатқа толы. Жіті ауру

  ағымы барысында жылы жұтқыншақ және кӛмекейдің

  гиперемияланған, қандық ісінген, кейде эрозиясы бар.

• Көмекейдің шырышты қабығында өткір- катаральды немесе

  катаральды- геморрагиялық қабыну білінеді. Көмекей қуысында

  көп көлемде фибрин аралас көбікті экссудат болады. Осы

  жағдайларда өкпелерде эмфизема, паренхиманың бөлінуі орын

  алады.

• Ауыр ауру ағымы барысында (патогендік бактериальды

  микрофлораның қабыршақтануы) іріңді немесе фибринозды

  бронхопневмония білінеді. Кеуде куысында сарғыш түсті эскссудат

  болады. Көкбауырда көп өзгерістер байқалмайды, әлде тек көлемі

  кішіреюі мүмкін. Бактериялық микрофлора қабыршақтанғанда,

  капсула астында қан мӛлшері артады.

• Эпикарда, эндокарда және

  аорта бетінде кейде сызықты немесе нүктелі қан құйылуы болуы

  мүмкін. Бүйрек ұлғайған, бауырда желатинді экссудат сабан-сары

  түсті болуы байқалады. Бауырда - түйіршікті дистрофия. Өт көлемі

  ұлғайған, ол шырышқа толы. Кейде өт шайырлы болуы мүмкін