оқу сауаттылығы

 

Әтеш   пен тотықұс

(Ертегі)

Ертеде аң мен құстың ең әдемісі,ең сымбаттысы әтеш болыпты. Ол  өте тәкаппар екен. Бірде бір аңмен не құспен сөйлеспейді екен. Оның жалғыз серегі тотықұс болыпты. Тотықұстың үстінде жөнді киімде жоқ екен.Бір күні тотықұс әлгі кербез әтешке келіп:

- Досым, мен бүгін қонаққа бармақпын. Жөнді киімім де жоқ, мына түріммен қалай барамын. Маған үстіндегі әдемі киіміңді бере тұршы, - деп жалыныпты.Әтеш досының сөзіне сеніп,үстіндегі әдемі киімдерінің бәрін шешіп беріпті.

Тотықұс жасанып киініп алады.Қай мезгілде келетінін айтады.

-Егер мен кешіксем, дауыстап шақыр,даусыңды естиін, - дейді.Сөйтіп, тотықұс әсем киініп, тойға кетеді.Бірақ ол қайтып оралмайды. Әтеш тотықұс естісін деп үсті-үстіне шақырады. Ешқандай хабар болмайды. Соданбері әтеш тотықұс киіп кеткен әдемі киімін әлі іздеп жүр. Таң атқаннан күн батқанға дейін айғайлап шақыра береді екен.

 

1.Әтешті сиппатайтын сөздер қатарын анықтаңыз.

• В) салақ, көріксіз, қатал

• А) әдемі, сымбатты, тәкаппар

• С) сұлу,жанашыр,адал

2. Тотықұстың барғысы келген жерді анықтаңыз.

• А) жұмысқа

• қонаққа

• В) серуенге

3.Әтештің Тотықұсқа киімін киуге беруге сбеп болған мінез-құлықты анықтаңыз.

• А) әтештің жанашырлығы

• В) әтештің адалдығы

• әтештің сенгіштігі

4.Әтештің таң атқаннан күн батқанға дейін айғайлап шақыра беруінің себебін атаңыз.

• А) тотықұсты қонаққа шақырғысы келгендіктен

• В) тотықұс киіп кеткен әдемі киімін әлі іздеп жүргендіктен

• D)тотықұсқа өкпелеп жүргендіктен

.Мәтіндегі негізгі ойға келетін мақалды анықтаңыз

• А) өтірікшіл кісі уәдешіл келеді

• В) шындық қамал бұзар

• С) кең болсаң, кем болмайсың

Мектеп

Бугін қыркүйектің бірі - оқу басталатын күн екен. Киіз үйде орналаскан мектепте оқып жаттық. Әліппе жетіспейді. Екеуара бір окулық. Дәптерді тіземіздің үстіне қойып немесе жерге етпеттеп жатып жазамыз. Оқулық қана емес, карындаштын да тапшы кезі.

Бір күні Сағатбай ағай сыныпқа бір уыс қарындаш алып келді. Екеуара бір қарындаштан үлестірді. «Өздерің пышақпен бөліп алындар», - деді. Осы арада сыныпта біраз дау-жанжал туып қалды. Бөлінген қарындаштардың бір жағы ұзындау, бір жағы кыскалау болып шығады.

Әркім ұзынырағын алғысы келеді. Тоқтандар!

Бөлмей тұра тұрыңдар.

Сағатбай ағай шыбықты карындаштың бойына дәл етіп туралады. Оны екі бүктеп сындырды. Осы тәсілмен карындаштың дәл ортасын табуды көрсетті. Осы оңай ақыл біздің басымызға неғып келмеген?! Ұзынды-қысқалы боп бөлініп койылған қарындаштар барғой. Оларды не істейміз?

Сағатбай ағай бұған да акыл тапты. Жеребе салып, ешкім ренжіместей етіп бөліп берді. қарындаштың кесілмеген ұштарын теңестіріп, кесілген жағын көрсетпей, ұстап тұрады. қалағанынды суырасың. Ұзыны кез келе ме, кыскасы ма, белгісіз...

 6. Мектептің орналасқан жері

• киіз үй

• жертөле

• алаң

7. Сағатбай ағайдың сыныпка алып келген заты

• сызғыштар

• қарындаштар

• қаламсаптар

. «Оқулық қана емес, қарындаштың да талшы кезі» деген сөйлемдегі тапшы» сезінің мағынасына мәндес сөз

• өте көп

• өте аз

• мүлде жоқ

9. Қарындаш бөлу кезіндегі дау-жанжалдың болу себебі

• көп оқушы қарындашты алғысы келмеді

• әркім мұғалім ұсынған қарындашты алғысы келді.

• әркім бөлінген карындаштың ұзынырағын алғысы келді

Сағатбай ағайдын балаларға көрсеткен тәсілі

• қарындашты дұрыс өлшеуді көрсетті

• қарындаштың дәл ортасын табу көрсетті

• қарындашты дұрыс ұштауды көрсетті