АКТ000

АКТ тұжырымдамасы

Ақпараттық-коммуникациялық технологиялар немесе (АКТ) көбінесе ақпараттық технологиялардың кеңейтілген синонимі ретінде қолданылады. Бірақ бұл пайдаланушыларға ақпаратқа қол жеткізуге, сақтауға, беруге және басқаруға мүмкіндік беретін бірыңғай байланыс пен телекоммуникация (телефон желілері мен сымсыз сигналдар), компьютерлер, сондай-ақ қажетті кәсіпорын бағдарламалық жасақтамасы, аралық бағдарламалық жасақтама, сақтау жүйелері мен аудиовизуалды жүйелердің рөлін көрсететін нақтырақ термин.

Қарапайым сөзбен айтқанда, информатика - бұл компьютерлермен байланысты барлық ұғым. АT - дан айырмашылығы, Компьютермен жұмыс дағдылары (КД) - бұл компьютерлердің жұмыс істеу принциптерін терең білетін есептеу ғылымы, ал ақпараттық технологиялар - бұл іскер ортада жұмысты жеңілдету үшін ақпараттық жүйелерді тиімді пайдалануға арналған ғылым.

КД - есептеуге және олардың қолданылуына бағытталған ғылыми және практикалық тәсіл. Информатика маманы есептеу теориясы мен есептеу жүйелерін жобалауға маманданған. Сонымен, информатика маманы физика, математика, электротехника және бағдарламалық тілдердің түрлерін жақсы біледі. Ал КД - бұл зерттеу жұмысымен байланысты сала, сондықтан ол зерттеу нәтижелерінің инновацияларымен бірге дамиды.

• 1-С,2-А,3-С

• 1-С,2-С,3-С

• 1-B,2-B,3-Е

• 1-С,2-Е,3-С

• 1-A,2-С,3-C

Сіздің компьютеріңіздің ішінде не бар?

Сіз өзіңіздің компьютеріңіздің корпусының ішінде не бар екенін ойлап көрдіңіз бе? Оны білу үшін ары қарай оқыңыз.

Қатты диск - бұл деректерді сақтайтын негізгі бөлік. Диск жетегі деректерді оқуға және көшіруге арналған. Алғашқы дискілерде иілгіш дискілер қолданылған, бірақ бүгінде біз CD дискілерін қолданамыз.

Ең маңызды бөліктердің бірі - аналық плата.

Аналық плата кейде жүйелік тақта немесе негізгі тақта деп аталады. Бұл компьютердің негізгі схемасы. Аналық платада қосымша тақталарды жалғап, қосуға арналған бірнеше қосқыштар бар. Әдетте аналық платада орталық процессор, BIOS, жад, жад интерфейстері, сериялық/параллель порттары, кеңейту слоттары және дисплей экраны, пернетақта және диск жетегі сияқты стандартты перифериялық құрылғыларды басқаруға қажетті барлық контроллерлер бар. Компьютердің жұмыс істеуі үшін қажетті барлық негізгі схемалар мен компоненттер аналық платада орналасады немесе кабель арқылы қосылуы мүмкін. Аналық платадағы ең маңызды компонент - чипсет. Ол көбінесе Солтүстік көпір және Оңтүстік көпір деп аталатын екі компоненттен немесе чиптерден тұрады, бірақ олар бір құрамдас бөлікке біріктірілген. Бұл чиптер белгілі бір дәрежеде аналық платаның мүмкіндіктері мен сипаттамаларын анықтайды.

Оның құрамында орталық процессор мен электрлік байланыс бар. Олар қуат көзінен қуат алады және оны таратады. Тақтаға порттар сияқты басқа компоненттер де кіреді.

• 1 – B, 2 – C, 3 – A

• 1 – A, 2 – В, 3 – A

• 1 – Е, 2 – В, 3 – D

• 1 – B, 2 – Е, 3 – B

• 1 – D, 2 – В, 3 – Е

Операциялық жүйені пайдалану нұсқаулығы

Пайдаланушылар файлдарды өздері қалағандай реттей алады. Біздің қарапайым GUI (графикалық пайдаланушы интерфейсі) мұны мүмкін етеді.

Жұмыс үстеліндегі файлдарды реттеу үшін:

1. Жұмыс үстелінде курсорды басқару манипуляторының оң жақ батырмасын басыңыз. Ашылмалы мәзір пайда болады. Курсормен «Жаңа бума» командасын таңдаңыз.

2. Бумаға атау беріңіз. Бумаға не кіретінін сипаттайтын атауды таңдаңыз.

3. Бумаға орналасатын кез келген файлдарды таңдаңыз.

4. Барлық файлдар жаңа бумада болғанша осы  процесті қайталаңыз.

Бума құрылғаннан кейін оған кез келген жаңа файлды сақтауға болады. Бума ішінде бірнеше ішкі бумалар орналасуы мүмкін.

• 1 – A, 2 – D, 3 – B

• 1 – Е, 2 – В, 3 – A

• 1 – C, 2 – В, 3 – Е

• 1 – A, 2 – D, 3 – C

• 1 – Е, 2 – В, 3 – C

Операциялық жүйелердің түрлері

     Операциялық жүйелер әдетте сіз сатып алып жатқан компьютерге алдын-ала орнатылып қойылады. Пайдаланушылар компьютерді орнатылып қойылған операциялық жүйемен бірге сатып ала салады, бірақ егер қаласа басқасын қоя алады. 

Компьютер операциялық жүйесіз жұмыс істей алмайды. Ол компьютерлік жүйенің маңызды құрамдас бөлігі болып табылады, өйткені ол онда жұмыс істейтін қолданбалы программалардың стандарттарын белгілейді. Барлық программалар ОЖ-мен байланыста болады.

Компьютердің даму тарихында бірнеше операциялық жүйелер жасалып, пайдаланылды. Олар: MS-DOS, Microsoft Windows, Apple Mac Os X, Unix, Linux.

     Заманауи операциялық жүйелер пайдаланушының Графикалық Интерфейсін (ҚГФ, ағыл. GUI — Grafical user interface) пайдаланады. GUI пайдаланушыға графикалық сурет түрінде дисплейде көрсетілген экрандағы батырмаларды (иконка, батырмалар, белгілер, меню) тышқан, пернетақта мен джойстик арқылы басқаруға мүмкіндік береді. Компьютерде тышқан, пернетақта және т.б. арқылы оңай жұмыс істеуге болады.

     Әр операциялық жүйе үшін GUI әртүрлі болады, сондықтан егер сіз басқа операциялық жүйеге көшетін болсаңыз, онда жаңа таныс емес операциялық жүйеге біраз уақыт үйрену қажет болады. Дегенмен олардың әрқайсы пайдалануға барынша ыңғайлы етіп жасақталған.

• 1 – A, 2 – Е, 3 – B

• 1 – D, 2 – В, 3 – B

• 1 – C, 2 – В, 3 – Е

• 1 – Е, 2 – D, 3 – C

• 1 – D, 2 – В, 3 – C

Excel дегеніміз не?

Excel – бұл Microsoft корпорациясының электрондық кестемен жұмыс істеуді қамтамасыз ететін программасы және Office пакетінің құрамдас бөлігі. Microsoft Excel пайдаланушыларға электрондық кестедегі мәліметтерді пішімдеуге, реттеуге, есептеуге және мәліметтер қоры ретінде жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

Excel сияқты программалық жасақтаманы қолдана отырып, мәліметтерді талдау және басқа пайдаланушылар мәліметтерді қосу немесе өзгерту кезінде ақпаратты көруді жеңілдете алады. Excel-де жолдар мен бағандар бойынша реттелген ұяшықтар (ең кіші құрылымдық бірлік) деп аталатын көптеген өрістер бар. Мәліметтер осы ұяшықтарға орналастырылады.

Excel Microsoft Office және Office 365 бумаларының бөлігі болып табылады және басқа Office бума қолданбаларымен үйлесімді. Электрондық кесте программалық құралы Windows, macOS, Android және iOS платформалары үшін қол жетімді.

• 1-A, 2-D, 3-E

• 1-A, 2-D, 3-A

• 1-B, 2-D, 3-A

• 1-D, 2-B, 3-B

• 1-A,2-C, 3-D

JPG файлы дегеніміз не?

JPG – растрлық графикалық кескіндердің форматы болып табылады. Осы форматтағы файлдарда .jpg, .jpeg, .jpe немесе .jfif. кеңейтімдері болуы мүмкін. Бұл формат көбінесе фотосуреттерді компьютерде сақтау және оларды интернетке жүктеу үшін қолданылады, өйткені мұндай кескіндер салыстырмалы түрде кішкентай және жоғары сапаны сақтайды.

JPG мен JPEG арасындағы айырмашылық

JPEG және JPG арасындағы айырмашылық тек атауында қосымша әріптің болуымен ерекшеленеді. Әйтпесе, бұл бірдей форматтағы белгі. Табиғи сұрақ туындайды: неге бұл үшін екі атауды қолдану керек? Ескі операциялық жүйелерде файл кеңейтімдері тек үш таңбадан ғана тұрған. Осы себепті JPEG сөзі JPG-ге қысқартылды. Жаңа операциялық жүйелерде кеңейтімдегі таңбалар санының шегі алынып тасталды, сондықтан форматтың бастапқы емлесі қайтарылды. Дегенмен, JPG нұсқасы әдеттегідей JPEG форматымен қатар пайдаланыла береді.

1) Неліктен JPG форматы растрлық графикалық кескіндерді компьютерде және интернетте сақтауда пайдаланылатын негізгі форматтардың бірі болып табылады?

• 1-A, 2-D, 3-C

• 1-С, 2-D, 3-D

• 1-B, 2-D, 3-A

• 1-D, 2-B, 3-B

• 1-A,2-C, 3-D

IP мекенжайын анықтау

      IP мекенжайы-бұл Интернеттегі немесе жергілікті желідегі құрылғыны анықтайтын бірегей мекенжай. IP Интернет немесе жергілікті желі арқылы жіберілетін деректер пішімін реттейтін ережелер жиынтығы болып табылатын "Интернет протоколы" дегенді білдіреді.

Негізінде, IP мекенжайлары желідегі құрылғылар арасында ақпаратты тасымалдауға мүмкіндік беретін идентификатор болып табылады: оларда орналасқан жер туралы ақпарат бар және құрылғыларды байланыс үшін қолжетімді етеді. Интернетке әртүрлі компьютерлерді, маршрутизаторларды және веб-сайттарды ажырату әдісі қажет. IP мекенжайлары мұны істеудің жолын қамтамасыз етеді және Интернеттің қалай жұмыс істейтінінің ажырамас бөлігі болып табылады.

IP мекенжайы-нүктелермен бөлінген сандар қатары. IP мекенжайлары төрт саннан тұратын жиын түрінде көрсетіледі-мекенжайдың мысалы 192.158.1.38 болуы мүмкін. Жиынтықтағы әрбір сан 0-ден 255-ке дейін өзгеруі мүмкін. Осылайша, IP-адрестеудің толық ауқымы 0.0.0.0-ден 255.255.255.255-ке дейін созылады.

• 1 – A, 2 – A, 3 – Е

• 1 – B, 2 – D, 3 – A

• 1 – Е, 2 – C, 3 – B

• 1 – B, 2 – D, 3 – B

• 1 – D, 2 – Е, 3 – A

Компьютерлік желі топологиялары

Желі - байланыс желілерімен байланысқан құрылғылардың (тораптардың) жиынтығын білдіреді. Торап желідегі басқа құрылғылар жасаған деректерді жіберуге және/немесе алуға қабілетті кез келген құрылғы болуы мүмкін.

Топология компьютерлер желісін қосу әдісін білдіреді. Әрбір топология нақты міндеттерге сәйкес келеді және оның артықшылықтары мен кемшіліктері бар. Топологияны таңдау қолданба түріне, қолданылатын жабдықтың мөлшеріне, қажетті деректер жылдамдығына, жауап беру уақытына және құнына байланысты.

"Желі топологиясы" сөзі желіні физикалық түрде қосу әдісін түсіндіру үшін қолданылады. Мақсаты -Мәтін,аудио / бейне және кескіндер сияқты деректерді бір нүктеден екінші нүктеге жеткізу.

Шина топологиясы әр ұшында терминаторы бар бір кабельден тұрады. Барлық қол жетімді құрылғылар бір кабельге қосылған. Бір кабель бүкіл желі үшін магистраль ретінде әрекет етеді.

Bus топологиясында компьютерлер бірі сервер ретінде әрекет етеді және деректерді бір шетінен екінші жағына бір бағытта жібереді. Деректер соңғы нүктеге жеткенде, терминатор деректерді жолдан алып тастайды.

Сақина топологиясында әрбір компьютер немесе торап көрші компьютерге қосылып, сақина пішінін құрайды, сондықтан ол сақина топологиясы деп аталады.

• 1 – D, 2 – A, 3 – B

• 1 – Е, 2 – D, 3 – C

• 1 – D, 2 – B, 3 – D

• 1 – A, 2 – Е, 3 – D

• 1 – Е, 2 – B, 3 – C

Интернет хаттамалары

Интернет ақпаратты бір жерден екінші жерге беру үшін көптеген тілдерді пайдаланады. Бұл тілдер хаттамалар деп аталады. Осы хаттамаларды қолдана отырып, біз интернеттен қызметтерді ала аламыз. Әрбір хаттама белгілі бір функционалдылыққа ие және www Интернет ұсынатын қызметтер арасында сатып алынған ең үлкен қызмет болып саналады. Егер біз жоғарыдағы қонақүй ұқсастығын алсақ, онда көптеген қонақүйлерде көптеген тағамдар бар болса да, олардың біреуі ғана танымал болатынын көрдік. Сол сияқты, интернетте көптеген қызметтер бар болса да, мәзірдегі ең танымал -www.

Ашық жүйелердің өзара әрекеттесу моделі (OSI) - бұл әртүрлі байланыс жүйелеріне стандартты хаттамаларды қолдана отырып өзара әрекеттесуге мүмкіндік беретін халықаралық стандарттау ұйымы құрған тұжырымдық модель. OSI моделі жеті деңгейден тұратын бір қолданбадан екіншісіне деректерді беру құрылымын сипаттайды. OSI моделінде желілік деңгей 3 деңгей болып табылады. IP маршруттау, тестілеу және шифрлау үшін бірнеше басқа хаттамалармен бірге осы деңгейде қолданылатын негізгі хаттамалардың бірі болып табылады.

Электрондық поштаны жіберген кезде біздің компьютер электрондық пошта қызметінің пошта серверіне қосылады. Сервер-бұл қызметтің белгілі бір түрін басқаратын орталықтандырылған компьютер. Мысалы, электрондық пошта сервері электрондық поштаны өңдейді. Электрондық хаттарды жіберуге жауапты пошта сервері SMTP сервері (Simple Mail Transfer Protocol) деп аталады.

• 1-A, 2-Е, 3-D

• 1-D, 2-A, 3-C

• 1-B, 2-D, 3-A

• 1-Е, 2-B, 3-A

• 1-B,2-Е, 3-Е

Бұлтты есептеу

Бұлттық есептеулер – серверлер, қоймалар, мәліметтер  қорлары, желі, программалық қамтамасыз ету, талдау және т.б. есептеу қызметтерін Интернет («бұлт») арқылы жеткізу. Осы есептеу қызметтерін ұсынатын компаниялар бұлтты провайдерлер деп аталады.

Сіз дәл қазір бұлтты есептеулерді түсінбесеңіз де, оны пайдаланып жатқан шығарсыз. Электрондық почта арқылы хабарламалар жіберу, құжаттарды өңдеу, фильмдер немесе теледидар көру, музыка тыңдау, ойындар ойнау немесе суреттер мен басқа файлдарды сақтау үшін онлайн қызметті пайдалансаңыз, бұлтты есептеулер. Мұның барлығы бұлтты технологиялар арқылы жүзеге асырылады.  Міне, бұлтты технологиялармен орындалатын бірнеше әрекеттерді келтірейік:

Жаңа қосымшалар мен қызметтерді құру;

Мәліметтерді  сақтау, сақтық көшірме жасау және қалпына келтіру;

Веб-сайттар мен блогтар құру және жүргізу;

Аудио және бейне байланыс жасау;

Сұраныс бойынша программалық құралды жеткізу;

Үлгіге сай мәліметтерді талдау және соған сәйкес болжам жасау.

Неліктен бұлттық есептеулер деп аталады?

Бұлтты есептеулердің іргелі тұжырымдамасы бойынша, бұл қызметтің орналасқан жері және ол жұмыс істейтін аппараттық құрал немесе операциялық жүйе сияқты көптеген мәліметтер пайдаланушы үшін маңызды емес екендігінде. Бұлттың метафорасы ескі телекоммуникациялық желі схемаларынан алынғанын ескере отырып, жалпыға ортақ телефон желісі (және кейінірек Интернет) орналасу маңызды емес екенін білдіру үшін жиі бұлт ретінде ұсынылды - бұл жай ғана заттардың бұлты болды. Бұл, әрине, тым жеңілдетілген түсінік; көптеген тұтынушылар үшін олардың қызметтері мен мәліметтердің орналасуы негізгі мәселе болып қала береді.

• 1-A, 2-Е,3-C

• 1-A, 2-A, 3-Е

• 1-B, 2-D, 3-A

• 1-Е, 2-B, 3-B

• 1-A,2-C, 3-D