Latihan Ujian Basa Jawa 6

Wacanen pacelathon ing ngisor iki!

Susi :”Assalamu’alaikum, Bu... Endah napa wonten?”

Buke Endah :”Wa’alaikumussalam, ana, mlebua rene lo!”

Buke Endah :”Ana perlu apa Mbak Susi?”

Susi :”Badhe ngampil buku Bahasa Jawa Bu.”

Buke Endah:”O.. ya, tak celoke dhisek. Mangga Mbak pinarak lenggah kursi mriki!”

Susi :”Nggih Bu...”

 

Isi pacelathon nang dhuwur yaiku ..

• Susi badhe ngampil buku neng gone Endah

• Endah badhe ngampil buku neng gone Susi

• Susi dolan menyang omahe Endah

• Buke Endah nyilihi buku marang Susi

Tembung loro utawa luwih digandheng dadi siji lan nduweni teges anyar kaya denen, kuping, dubang, bangjo, iku diarani tembung ...

• saroja

• saloka

• camboran

• garba

Tembang macapat mujudake salah sawijine kelompok tembang kang iseh diuri-uri dening wong Jawa. Tembang macapat nduweni ciri utawa paugeran kang disebut wewaton/patokan. Paugeran tembang macapat ana 3, yaiku: guru lagu tegese tumibaning swara ing akire gatra, guru wilangan tegese cacahe wanda saben sak gatra, lan guru gatra tegese cacahe gatra / larik saben sak bait.

Asal usule tembang macapat nganti iki isih ngalami perdebatan. Ana kang ngarani wiwit masa akire kerajaan Majapahit, ana kang ngarani awit mlebune para wali sanga nyebarne agama Islam ing tanah Jawa, ana uga kang ngarani tembang macapat wis ana sak durunge agama Islam mlebu ing tanah Jawa.

 

Guru gatra yaiku akehe cacah larik ing njero bait, yen guru wilangan yaiku ..

• Cacahe wanda saben sak bait

• Cacahe wanda saben sak gatra

• Tumibaning swara ing akire gatra

• Cacahe gatra saben sak bait

Unen unen ing basa jawa kang nduweni teges konotatif, panggone wes mesthi, lan isine pasemon awujud solah bawa diarani ...

• paribasan

• tembung pepindhan

• tembung camboran

• bebasan

Unen unen kang bisa kanggo bedhekan uga biso diarani ...

• cangkriman

• pepindhan

• tembung entar

• bebasan

.. ing kalonggaran menika, Pagutuban Bakul Sayur gadah kekarepan mbiantu para mitra lan keluwarganipun sahingga anggadahi asil tambahan. paguyuban Bakul Sayur minggah mijile UMKM wonten kitha Ngawi sahingga saged anggadhahi daya saing usaha wonten tengahipun masyarakat.

 

Penggalan teks pidato ing dhuwur kalebu ..

• pambuka

• isi pidato

• salam pambuka

• penutup

"Bocah-bocah saiki pinter dolanan gadget, mulane wong tuwane padha nyuwun wuruk putrane". Unen-unen kang trep kanggo ukara ing nduwur yaiku :  .... gudel.

• sapi nusu

• jaran nusu

• anak sapi nusu

• kebu nusu

Unen-unen kang kudu dibatang utawa dibedhek maknane, iku arane ....

• cangkriman

• wangsalan

• panyandra

• panyendhu

batangane / bedhekane cangkriman " Tuwan sinyo" yaiku ...

• turu awan gusine ireng

• untune kedawan, gusine menyoyo

• pitu kakehan, siji kurang loro

• metu awan bengi turu

gatekna cangkriman iki!
"Buta Buri"

tegese ...

• watu ditata, trus ditanduri

• mlebu kelas keri

• mlebu ditata, metu wira-wiri

• tebu ditata, mblebune lori