สอบปลายภาค ปก.377 (ภาค 2/2566)

สำนักคิด Old Institutional Economics เริ่มจากการวิพากษ์ Neoclassical Economics โดยเฉพาะข้อสมมติฐานหลายข้อที่ไม่อยู่บนฐานความเป็นจริง (เช่น เรื่องความเป็นเหตุเป็นผลอย่างไร้ข้อจำกัดของมนุษย์) และได้สร้างตัวแบบเชิงคณิตศาสตร์เพื่อการวิเคราะห์พฤติกรรมทางเศรษฐกิจที่มีสถาบันเป็นตัวกำหนด

• ถูก

• ผิด

ข้อสมมติฐานอย่างหนึ่งของ New Institutional Economics คือ ภายใต้ทรัพยากรที่จำกัด การแข่งขันเสรี และการมีสถาบันที่มีคุณภาพในการกำกับดูแลกิจกรรมทางเศรษฐกิจ จะทำให้เกิดการจัดสรรทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพมากที่สุด

• ถูก

• ผิด

ตัวแบบของเศรษฐศาสตร์นีโอคลาสสิค กับเศรษฐศาสตร์สถาบันมีข้อสมมติฐานหลายอย่างที่แตกต่างกัน แต่มีจุดที่เหมือนกันคือ ทุกๆการแลกเปลี่ยนจะมีต้นทุนการทำธุรกรรมเกิดขึ้นเสมอ จะมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับปริมาณข้อมูลข่าวสารที่แต่ละฝ่ายที่เกี่ยวข้องในการทำธุรกรรมมี

• ถูก

• ผิด

นักเศรษฐศาสตร์รางวัลโนเบล Joseph Stiglitz และ George Akerlof เสนอว่าข้อมูลข่าวสารที่ไม่สมบูรณ์และอสมมาตรนำมาซึ่งพฤติกรรมแสวงหาโอกาส และต้นทุนการทำธุรกรรมที่สูงขึ้น และในที่สุดจะนำไปสู่ความล้มเหลวของตลาด (Market failures)

• ถูก

• ผิด

ความเชื่อถือ (Trust) เป็นส่วนประกอบสำคัญของการทำธุรกรรม หน้าที่หนึ่งของสถาบันคือการสร้างความเชื่อถือ โดยทำให้พฤติกรรมของปัจเจกชนและองค์กรคาดการณ์ได้มากขึ้น ทำให้ต้นทุนทางธุรกรรมลดลง และมีธุรกรรมในระบบเศรษฐกิจมากขึ้น

• ถูก

• ผิด

กรณีความขัดแย้งระหว่าง บ. Gazprom กับประเทศยุโรปหลายประเทศ เป็นตัวอย่างของความล้มเหลวของตลาด ในแง่ของการไม่สามารถสร้างกลไกที่มีประสิทธิภาพในการกำกับดูแลธุรกรรมที่มีผลกระทบภายนอกด้านลบต่อสังคม (Negative externalities)

• ถูก

• ผิด

ธุรกรรมทางการเมือง (Political transaction) คือกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการที่อยู่บนฐานของความสัมพันธ์ระหว่างฝ่ายหนึ่งที่มีอำนาจบริหารจัดการเหนือกว่า กับอีกฝ่ายที่อยู่ในสถานะที่ต่ำกว่า เพื่อการบรรลุวัตถุประสงค์ร่วมขององค์กร

• ถูก

• ผิด

ตัวแสดง (Actors) ในกรอบวิเคราะห์ของ Institutional Economics มักจะมีลักษณะที่สำคัญคือ มีความสามารถในการใช้เหตุผลอย่างจำกัด มีพฤติกรรมแสวงหาโอกาส และมีความพยายามแสวงหา อรรถประโยชน์สูงสุดเสมอ ซึ่งหากใช้กลไกตลาด ให้มือที่มองไม่เห็น (Invisible hands) กำกับดูแลพฤติกรรมเหล่านี้ จะสามารถบรรลุผลประโยชน์สูงสุดของสังคมได้

• ถูก

• ผิด

ปัญหาจริยธรรมวิบัติ (Moral Hazard) มักจะเกิดขึ้นในกรณีการสร้างสินค้าสาธารณะที่มีผลกระทบด้านบวกต่อสังคม โดยที่คนที่ได้รับประโยชน์โดยผู้ที่ได้รับประโยชน์ไม่ได้แบกรับต้นทุนหรือแบกรับต้นทุนเพียงน้อยนิดเมื่อเปรียบเทียบกับผลประโยชน์ที่เขาได้รับจากสินค้านั้น

• ถูก

• ผิด

นักเศรษฐศาสตร์สถาบันมีความเชื่อเหมือนกับ Adam Smith เรื่องมือที่มองไม่เห็น (Invisible Hands) โดยมองว่าหากปัจเจกชนทำดีที่สุดเพื่อผลประโยชน์สูงสุดของตัวเอง (Optimizing behavior) แล้วจะเกิดประโยชน์สูงสุดต่อสังคมโดยรวม

• ถูก

• ผิด