Саясатсаясат

Қабылданған саяси шешімді жүзеге асыру мен мақсатқа жетудің әдіс-тәсілдеріне қарай саяси процестер 3 типке бөлінеді:

• тұрақты, тұрақсыз, аралас.

• эволюциялық, реформаторлық, революциялық.

• тоталитарлы, өтпелі, капиталистік

• авторитарлы, аралық, нарықтық.

Қазіргі Қазақстандағы саяси процесс диалектикасы.

• регресті тоқыраулық

• өтпелі революциялық

• авторитарлы үдемелік

• динамикалы реформаторлық

Саяси шешім қабылдау дегеніміз.

• мемлекеттік билік саласында саяси, әлеуметтік-экономикалық және т.б. қоғамдық маңызы бар мақсаттарды саналы түрде алға қою мен оған жетуге бағытталған іс-әрекеттерінің жиынтығы.

• түрлі саясат субъектілерінің мемлекеттік билікті қолда ұстау мен оны пайдалану үшін жасайтын іс-әрекеттері.

• мемлекетті дамытуға қажет іс-әрекет

• саяси партиялардың билікті қолға алу мен оны пайдалануға ұмтылысы барысында қабылдайтын шешімі.

Саяси шешімнің қандай түрлері кең таралған.

• бұйрық, бұрыштама, өкім.

• декларация, платформа, концепция.

• доктрина, резолюция, петиция.

• заң, қаулы, жарлық, бағдарлама.

Мына ұғымдардың қайсы “Саяси модернизация” категориясына сәйкес келеді.

• Адамдардың еркі мен мінез-құлқына жүйелі мақсатқа сай ықпал ету процесі.

• Берілген саяси жүйенің дамуына немесе құлдырауына қамтамасыз ететін биліктің субъектілері.

• Саясатта халықтың түрлі топтарының қатысуымен (саяси партиялар мен мүдделес топтар арқылы) және жаңа саяси институттардың (билік бөлінісі, сайлаулар, көппартиялық жергілікті өзін-өзі басқару) қатысуының өсуімен сипатталатын саяси жүйенің өзгеруі.

• Қолданыстағы заңмен экономикалық және әлеуметтік құрылысты нығайтуға және олардың дамуы үшін ел іші мен халықаралық аренада қолайлы жағдай туғызуға бағытталған саясаттың белгілі бір жүйелік жағдайын сипаттайтын оның бағыты.

Модернизацияланушы елдерде жиі туындайтын дағдарыс түрлері.

• идентификациялану кризисі, мәдени және материалдық ресурстарды бөлудегі кризис, саясатқа қатысу кризисі, шешімдерді жүзеге асыру кризисі, легитимділік кризисі.

• консерваторлық дәстүр, жаңалыққа деген қорқыныш сезімі.

• стереотиптер

• контрмодернистік ағымдар

Модернизацияны зерттеуші ғылым саласы.

• конфликтология

• транзитология

• элитология

• этносаясаттану

Қазақстан Республикасындағы саяси модернизацияның жҮру ҚарҚыны.

• радикалды сипаттағы қауырт саяси модернизация

• созылмалы баяу жүретін эволюциялық саяси модернизация

• батыстық сипаттағы көшірме саяси модернизация

• кезең-кезеңімен жүретін бірізді жедел саяси модернизация

Модернизацияның табысты жүруіне ықпал етуші қоғамдық фактор:

• қоғамдық келісім мен тұрақтылық

• рухани байлық пен имандылық.

• білім мен мәдениет.

• саяси белсенділік

Модернизация ұғымын түсіндіруші теориялық ағымдар үшеу.

• философиялық, экономикалық, әлеуметтік.

• тарихи, мәдени, экономикалық.

• саяси, экономикалық, әлеуметтік.

• тарихи, релятивистік, аналитикалық.