Улс төр- 12

Иргэн С-г ажилдаа явсан хойгуур түүний байшингийн цонхоор Г орж эд зүйлийг нь хулгайлж авсан байна. Г-гийн үйлдлийг хамар хашааны иргэн Ц харсан боловч энэ талаар хэнд ч хэлээгүй.

Ц-гийн үйлдэл эрх зүйн зөрчлийн аль ангилалд орох вэ?

• • A.

    Ёс зүйн

• • B.

    Гэмт хэргийн бус     

• • C.

    Гэмт хэргийн

• • D.

    Хуулийн хүрээний

• • E.

    Хуулийн бус хүрээний

Иргэн Б 2018 онд газар авсан боловч газраа ашиглалгүй 1 жил болжээ. Жилийн дараа газраа эргэхээр очиход нь иргэн Г газар дээр нь хашаа байшин барьсан байв. Иргэн Г-д дүүргийн засаг даргын 2018 оны 2 дугаар сарын 12-ны өдрийн 274 дугаар захирамжаар газар олгосон баримт бичиг байв. Харин иргэн Б-д дүүргийн засаг даргын 2018 оны 6 дугаар сарын 22-ны өдрийн 109 дүгээр захирамж байв. Иргэн Б захиргааны хэргийн шүүхэд хандан гомдол гаргажээ.

            Энэ тохиолдолд Монгол улсын Үндсэн хуулийн 16-р зүйлийн 12-т “Монгол улсын иргэн төрийн байгууллага, албан тушаалтанд өргөдөл, гомдлоо гаргаж шийдвэрлүүлэх эрхтэй. Төрийн байгууллага, албан тушаалтан нь иргэдийн өргөдөл, гомдлыг хуулийн дагуу шийдвэрлэх үүрэгтэй” гэсэн заалтын дагуу Захиргааны хэргийг урьдчилан шийдвэрлэх үйл ажиллагааг шүүх бус дээд шатны захиргааны байгууллага, албан тушаалтан явуулжээ.

Гомдлыг хянан шийдвэрлэх чиг үүрэг бүхий захиргааны байгууллагаас гаргасан шийдвэрийг иргэн Б эс зөвшөөрч захиргааны хэргийн шүүхэд 30 хоногийн дотор нэхэмжлэл гаргах болжээ. Иргэн Б нэхэмжлэлдээ юуг тусгах вэ? Зөвийг олно уу?

1

Нэхэмжлэгчийн ургийн овог, эцэг /эх/-ийн нэр, өөрийн нэр, оршин суугаа газрын хаяг

2

Нэхэмжлэлийн зорилго, ач холбогдол

3

Нэхэмжлэлийн шаардлага, түүний үндэслэл

• • A.

    1

• • B.

    2,3

• • C.

    1,2

• • D.

    1,3

• • E.

    3

  Иргэн Б 2018 онд газар авсан боловч газраа ашиглалгүй 1 жил болжээ. Жилийн дараа газраа эргэхээр очиход нь иргэн Г газар дээр нь хашаа байшин барьсан байв. Иргэн Г-д дүүргийн засаг даргын 2018 оны 2 дугаар сарын 12-ны өдрийн 274 дугаар захирамжаар газар олгосон баримт бичиг байв. Харин иргэн Б-д дүүргийн засаг даргын 2018 оны 6 дугаар сарын 22-ны өдрийн 109 дүгээр захирамж байв. Иргэн Б захиргааны хэргийн шүүхэд хандан гомдол гаргажээ.

            Энэ тохиолдолд Монгол улсын Үндсэн хуулийн 16-р зүйлийн 12-т “Монгол улсын иргэн төрийн байгууллага, албан тушаалтанд өргөдөл, гомдлоо гаргаж шийдвэрлүүлэх эрхтэй. Төрийн байгууллага, албан тушаалтан нь иргэдийн өргөдөл, гомдлыг хуулийн дагуу шийдвэрлэх үүрэгтэй” гэсэн заалтын дагуу Захиргааны хэргийг урьдчилан шийдвэрлэх үйл ажиллагааг шүүх бус дээд шатны захиргааны байгууллага, албан тушаалтан явуулжээ.

Захиргааны хэргийг урьдчилан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцогч “хэргийн оролцогч” гэсэн субьектэд аль нь хамаарахгүй вэ?                       

• • A.

    Хэлмэрч, орчуулагч

• • B.

    Өмгөөлөгч

• • C.

    Гэрч

• • D.

    Шинжээч

• • E.

    Гомдол гаргагч иргэн

ахиргааны хэргийн оролцогчид анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл ямар хугацаанд захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд хандах эрхтэй вэ? 

• • A.

    14 хоног         

• • B.

    30 хоног         

• • C.

    60 хоног         

• • D.

    7 хоног         

• • E.

    90 хоног         

Иргэд хоорондын эд хөрөнгийн ба эд хөрөнгийн бус амины харилцаанд оролцож, хуулиар олгогдсон эрх эдэлж, үүрэг хүлээж байгаа этгээд нь  иргэний эрх зүйн харилцааны аль бүрдэл хэсэгт багтах вэ?         

• • A.

    Чадвар

• • B.

    Чадамж 

• • C.

    Агуулга

• • D.

    Субъект

• • E.

    Объект

Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40-р зүйлд зааснаар ажил олгогчийн санаачлагаар хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах үндэслэл аль нь вэ?

• • A.

    Ажил олгогчийн итгэлийг алдсан буруутай үйлдэл гаргасан нь тогтоогдсон

• • B.

    Насанд хүрээгүй

• • C.

    Удирдах албан тушаалтантай зөрчилдсөн

• • D.

    Өөрийн хүсэлтээр

• • E.

    Ар гэрт гэнэтийн ажил гарахад

Иргэний эрх зүйн харилцаа нь ямар бүрдэл хэсгүүдтэй вэ?

• • A.

    үйлчилгээ, үйл ажиллагаа

• • B.

    агуулга, хэлбэр

• • C.

    хууль, дүрэм, журам           

• • D.

    хувь хүн, төр, байгууллага 

• • E.

    субъект, объект, агуулга    

Иргэний эрх зүйн харилцаа нь хүний эрх, эрх чөлөөний үндэс болохын хувьд ямар зарчмаар баталгаажсан байдаг вэ?

• • A.

    хүний чөлөөт байдлын

• • B.

    тэгш байдлын

• • C.

    түгээмэл тунхаглалын

• • D.

    эрх үүргийн

• • E.

    чадвар, чадамжийн

онгол улсын иргэний үндсэн үүрэг аль нь вэ?                                                    

• • A.

    Хөдөлмөрлөх

• • B.

    Байгаль орчноо хамгаалах         

• • C.

    Хууль дээдэлж, сахин биелүүлэх         

• • D.

    Эрүүл мэндээ хамгаалах  

• • E.

    Үр хүүхдээ өсгөн хүмүүжүүлэх

Хүүхэд муудсан жимс, ногоо ялгах ажил хийхийг хориглоно гэсэн заалт нь хүүхдийн эрхийг хамгаалах аль зарчмыг илэрхийлж байна вэ?

• • A.

    Ялгаварлан гадуурхахгүй байх

• • B.

    Оролцооны эрхийг хамгаалах                  

• • C.

    Эрүүл энх байх, хөгжих боломж олгох

• • D.

    Хүүхдийн эрхийг хамгаалах

• • E.

    Хүүхдийн дээд ашиг сонирхлыг хамгаалах