GRADE 9 AP

Ito ay sistemang pang-ekonomiya na nakabatay sa kagustuhan ng mga mamimili ang paggawa ng mga produkto at serbisyo

• Command economy

• 1. Mixed economy

• Market economy

• Traditional economy

Ano ang tawag sa paraan ng pagsasaayos ng iba’t ibang yunit pang-ekonomiya upang makatugon sa suliraning pangkabuhayan ng isang lipunan?

• Alokasyon

• Sistemang Pang-ekonomiya

• Distribusyon

• Produksiyon

Sa ilalim ng mixed economy, kaninong desisyon nakasalalay kung anong produkto at serbisyo ang lilikhain?

• Pamahalaan

• Konsyumer 

  
  

• Prodyuser

• Pamilihan

  
  

Sa loob ng pamilihan, kailangan ng instrumento sa pagtatakda kung gaano karami ang bibilhin ng mga mamimili at gaano karami ang malilikhang mga produkto at serbisyo ng mga prodyuser.  Alin sa mga sumusunod ang nagsisilbing instrumento ng konsyumer at prodyuser?

• Presyo

• Produkto

  
  

• Pamilihan

• Pagpapalitan

Alin sa sumusunod na mga sitwasyon ang nagpapakita ng pagiging tradisyunal na ekonomiya?

• Ang mga kalalakihan at kababaihan ay kumikilos alinsunod 

      sa kanyang personal na interes.

  
  

• Ang mga pagkain ay ibinibigay ng kalalakihang nangangaso at

      kababaihang nagtatanim.

  
  

• 3. Ang bawat pamilya ay may kalayaang makabili ng produkto batay sa salapi nito.

• 3. Ang mga kalalakihan ay maaaring makapamili ng kanilang nais na pasukang trabaho.

Kung ikaw ay kabilang sa sistemang market economy, alin sa sumusunod ang iyong gampanin bilang kasapi ng sistemang ito?

• 1. Ang iyong katungkulan sa ekonomiya ay nagmumula sa utos ng pamahalaan batay sa plano.

• Malaya kang kumikilos ayon sa sariling interes nang walang pakikialam ng pamahalaan.

• Sama-samang ninyong isasagawa ang mga gawain at pakinabang sa pinagkukunang-yaman.

• 1. Mayroon kayong economic freedom ngunit may control pa rin ang pamahalaan sa iilang gawain.

1. Ang bawat lipunan ay may sistemang pang-ekonomiya na sinusunod.  Bakit mahalagang magkaroon ng sistemang pang-ekonomiya ang isang lipunan?

• 1. Upang mapakinabangan ng ilang tao ang mga malilikhang kalakal o serbisyo

• Upang makapamili ng mga bagay na mahalaga lamang sa paglikha ng kalakal at serbisyo.

• Upang matugunan ang mga suliraning nakapaloob sa produksiyon, distribusyon at alokasyon ng mga produkto at serbisyo.

• 1. Upang magamit ang iba pang mga pamamaraang panteknolohiya sa pagbuo ng mga produkto at serbisyo.

Napakaraming desisyon ang nagaganap sa market economy.  Paano napapanatili ang kaayusan sa loob nito?

• Ang iba’t ibang uri ng transaksiyon sa pagitan ng nagtitinda at mamimili, naitatakda ang halaga o presyo ng isang kalakal o serbisyo.

• Ang presyo ang nagsisilbing pambalanse ng konsyumer at prodyuser sa loob ng pamilihan.

• Mas maraming malilikhang produkto ang konsyumer kung kaaya-aya ang presyo.

• Pinipili lamang ng mga prodyuser ang mga produktong dinadala nila sa pamilihan.

1. Bawat sistemang pang-ekonomiya ay may ginagawang pagpapasya sa produksyon.  Paano natutukoy ng pamahalaan ang inaasahang produksiyon sa command economy?

• Sa pamamagitan ng pagkakaroon ng tiyak ng plano.

• 1. Tamang pagtatakda ng presyo sa pamilihan.

• 1. Sa pamamagitan ng pagkakaroon ng desentralisadong desisyon o plano.

• Pagkakaroon ng maayos na pangangasiwa ng mga produkto at serbisyo.

1. Paano nakatutulong ang sistemang pang-ekonomiya sa pamamahagi ng mga pangangailangan ng bawat mamamayan ng isang bansa?

• 1. Tinitiyak nito ang prayoridad na mabigyan ang lahat ng tao sa kanilang mga pangangailangan.

• 1. Tinitiyak nito na magkaroon ng maayos na alokasyon upang matugunan ang mga pangangailangan ng mga mamamayan.

• 1. Tinitiyak nito na makamit na mga mamamayan ng bansa ang kasaganahan sa buhay.

• 1. Tinitiyak nito na maipamahagi ang mga pinagkukunang-yaman sa mga tunay na nangangailangan.