§4. Орталық Азияда өркениеттің пайда болу факторлары.

Еуразия даласында б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың соңында пайда болды

• қағаз

• жібек

• дөңгелекті көлік

• шыны ыдыс

Ежелгі замандағы егіншілердің негізгі құралдарының бірі:

• балға

• кетпен

• ожауа

• балта

Энеолит дәуірінде (Б.з.б. IV мыңжылдықта) Орталық Азияның оңтүстігіндегі меңгерілген шаруашылық

• омарта шаруашылығы

• суармалы егіншілік

• көшпелі малшаруашылығы

• тауарлы шаруашылық

Ірі өзендер маны мен тау баурайларында пайда болған өркениет түрі:

• бау - бакша шаруашылығы

• малшаруашылығы

• отырықшы - егіншілік

• омарта шаруашылығы

Еуразия даласындағы климат өзгере бастады

• Б.з.б. IV мынжылдықта

• Б.з.б. IV мынжылдықтың бірінші жартысында

• Б.з.б. IV мынжылдықтың екінші жартысында

• Б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың екінші жартысында

Орталық Азия-

• мезолиттік жайылымды өркениет

• көшпелілер өркениетінің бесігі

• этнографиялық материалдар қазығы

• археологиялык деректерге негізделген өркениет

Б.з.б. IV және III мыңж алғашкы жартысында климат

• атмосфералық қысымның жоғарылауы

• жылы және құрғақ ауа

• жылы климат

• салқын ылғалды климат

Отырықшылық пен егіншілікке жерді суаруға арналған өзен жағалаулары:

• Жайық, Есіл

• Ертіс

• Тобыл, Шу

• Әмудария, Сырдария

Жауын-шашын азайғандықтан шаруашылықтың қай түріне басымдылық берілді?

• қолөнер

• омарта шаруашылығы

• малшаруашылығы

• егін шаруашылығы

Орталық Азия бойынша алғаш рет дәнді дақылдарды өсіру менгерілді

• Б.з.б. VI мынжылдықта

• Б.з.б. IV мынжылдықта

• Б.з.б. V мыңжылдыкта

• Б.з.б. І мынжылдықта