TEST 1- SÖZCÜKTE YAPI

1. 1. Balıkçı bugün büyük bir balık yakaladı.

2. 2. Ormancı kendisine yeni bir balta aldı.

3. 3. Annesi bebeğe şirin bir başlık ördü.

4. 4. Yaşlı bilge sakince yanıt verdi.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde

altı çizili sözcük kök hâlindedir?

• 1

• 2

• 3

• 4

Türkçede fiillerin "-mak, -mek" eki almış haline "mastar" denir.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde mastar kullanılmıştır?

• Hava rüzgarlı olduğunda hiç dışarı çıkmaz.

• Gürültü, insanın kendini kaybettiği yerde başlar.

• Kedinin gözlerindeki korku, insanın içini acıtıyordu.

• Çocuklara televizyon izletmek doğru değildir.

Türkçede hem isim hem fiil olarak kullanılabilen kökler vardır. Bunların kök çeşidi, aldıkları eklerle ve cümledeki kullanımlarıyla belirlenir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu açıklamaya

uygun bir örnek vardır?

• Her insan, meyvesi ile tanınır.

• İyi bir kitap, gerçek bir hazinedir.

• Şiirler, büyük zekâların rüyalarıdır.

• Yaşanan acılar insanı olgunlaştırır.

1. Gurbet elde bir hâl geldi başıma

2. Kâğıda yazılır ufak yazılar

3. Yürek yaralıdır, ciğer sızılar

4. Anasız olur mu körpe kuzular

Yukarıda numaralanmış dizelerden hangisinde tüm

sözcükler basit yapılıdır?

• 1

• 2

• 3

• 4

1. Erken kalktım işime, şeker kattım aşıma.

2. Aç, aman bilmez; çocuk, zaman bilmez.

3. Atın ölümü arpadan olsun.

4. Acıkmış, kudurmuştan beterdir.

Yukarıda numaralanmış atasözlerinin hangisinde,

altı çizili sözcük aldığı ekle isim olmuştur?

• 1

• 2

• 3

• 4

Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisinin aldığı

yapım eki, sözcüğün türünü değiştirmemiştir?

• Suyun susuzu kandırması gibi, doğru söz de kalbe temizlik getirir.

• Aynı dili konuşanlar değil, aynı duyguyu paylaşanlar anlaşır.

• Önceden sağlığıma hiç dikkat etmezdim ama sonunda akıllandım.

1. Sırtında pelerin vardı senin

2. Kulağında İspanyol küpelerin

3. Kim demiş geçmişin geçtiğini

4. Suyun eski adını biliyor musun?

Enis AKIN

Yukarıda numaralanmış dizelerin hangisinde hem yapım hem de çekim eki almış bir sözcük vardır?

• 1

• 2

• 3

• 4

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “-cı/-ci” eki eklendiği sözcüğe farklı bir anlam kazandırmıştır?

• Avcı, büyük bir av yakalamak ümidiyle evden çıktır.

• Akılcı çözümler bulabilirsen hep başarılı olursun.

• Gecenin geç saatlerinde kapıyı çalan, davulcuymuş.

• Matbaacı, beni arayıp davetiyelerin basıldığını haber verdi.

Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisinin kökü

farklı türdedir?

• Yönetici, siteyi güzelleştirmek için her şeyi yapıyor.

• Paylaşmaya, yardımlaşmaya önem veren insanlar azalıyor.

• Afrika’daki hayvanların çoğu sulak bölgelerde yaşar.

• Önümüzdeki seçimde ben de aday olmayı düşünüyorum.

Bazen birleşik sözcükleri oluşturan her iki sözcük de anlamını kaybeder ve ortaya yeni bir anlam çıkar.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu açıklamayı örnekleyen

bir birleşik sözcük kullanılmıştır?

• Sarı buğday tarlaları hasat mevsiminde biçerdöverlerle

  dolar.

• Akşamüstü kardeşimle çardakta oturup tatlı tatlı konuştuk.

• Annem bu bayramda bize bir tepsi bülbülyuvası

  yaptı.

• Gökdelenler insanların ruh sağlığını olumsuz etkiliyor.