กาพย์พระไชยสุริยา

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว

เจ้าฟ้ากุ้ง

สุนทรภู่

พระอภัยมณี

เพื่อใช้เป็นบทแสดงโขนในพระราชวัง

เพื่อถวายแก่พระบาทสมเด็จพระจุลจอลเกล้าเจ้าอยู่หัว

เพื่อใช้เป็นคำสั่งสอนแก่ผู้ที่อ่าน

เพื่อใช้เป็นแบบเรียนถวายแก่พระโอรส พระธิดาในรัชกาลที่2

พระไชยสุริยาปกครองเมืองสาวัตถีกับพระมเหสีสุมาลี

พระไชยสุริยากับพระนางสุมาลีขึ้นรถม้าพร้อมกับขุนนางหนีน้ำท่วม

น้ำท่วมเมือง ทั้งกษัตริย์ ขุนนางและราษฎรพากันหนีตาย

เมืองสาวัตถีสงบสุข ไพร่ฟ้าประชาราชมีความสุข

กาพย์สุรางคนางค์28

กาพย์ห่อโคลง

กาพย์ฉบัง16

กาพย์ยานี11

เหล่าขุนนางพากันโกงกิน ข่มเหงราษฎรฟ้าดินลงโทษ

ฟ้าดินแปรปรวน ฝนตกหนัก

เทวดาไม่พอใจ จึงดลบันดาลให้เกิดน้ำท่วม

กษัตริย์ผู้ปกครองเมืองสาวัตถีกระทำผิด ฟ้าดินลงโทษ

9 ชนิด

10 ชนิด

11 ชนิด

12 ชนิด

ลูกศิษย์คิดล้างครู ลูกไม่รู้คุณพ่อมัน

หันหวดปวดแสบแปลบเสียว หยิกช้ำช้ำเขียว

ประกอบชอบเป็นผิด กลับจริตผิดโบราณ

ลิงค่างคางโครกครอก ฝูงจิ้งจอกออกเห่าหอน

ความรักทำให้คนตาบอด

ทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว

การปฏิบัติธรรมย่อมนำความสุขมาให้

ซื่อกินไม่หมด คดกินไม่นาน

ข้าเจ้าเอา  ก  ข  เข้ามาต่อ ก กา มี

แก้ไขในเท่านี้  ดีมิดีอย่าตรีชา

สะธุสะจะขอไหว้  พระศรีไตรสรณา

พ่อแม่แลครูบา  เทวดาในราศี

ก ข ก กาว่าเวียน  หนูน้อยค่อยเพียร

อ่านเขียนผสมกมเกย

วันนั้นจันทร  มีดารากร  เป็นบริวาร

พระไชยสุริยาเป็นกษัตริย์ปกครองเมืองสาวัตถี

พระไชยสุริยามีมเหสีชื่อพระนางสุมาลี

พระไชยสุริยาตัดสินใจกลับมายังเมืองสาวัตถีหลังจากน้ำแห้ง

พระไชยสุริยาหูเบา ทรงเชื่อคำของเหล่าอำมาตย์ขุนนาง