Values

Malalaman sa layunin nang makataong kilos kung ito ay mabuti o masama. Ang pahayag ay

• Tama, sapagkat makikita ang epekto ng kilos

• Tama, sapagkat sa layunin mapapatunayan kung bakit ginawa ang kilos.

• Mali, sapagkat ang layunin ng kilos ay palaging mabuti.

Tumutukoy ito sa kilos na resulta ng kaalaman, ginagamitan ng isip at kilos-loob kaya't may pananagutan ang tao sa pagsasagawa nito.

• Kilos ng tao

• Makataong kilos

• Pananagutan

Anong uri ng kilos ayon sa kapanagutan ang maituturing na makatao at dapat mapanagutan ng lubos?

• Kusang-loob sapagkat, ang kilos ay may kaalaman at pagsang-ayon.

• May intensiyon at pagsang-ayon ng taong nagsagawa ng kilos kahit na labag ito sa kaniyang kalooba

• Walang kusang-loob. Ang kilos ay pananagutan ng tao dahil hindi niya alam kaya't walang pagkukusa.

Nakapulot si Ayah ng bag na naglalaman ng pera. Alam niyang hindi niya dapat buksan ito dahil hindi niya pag-aari pero nagbabasakali siyang makakita ng pagkakakilanlan ng may-ari ng bag. Sa sitwasyong ito, alin ang maituturing na makataong kilos?

• Ang pagkapulot niya ng bag na naglalaman ng pera

• Ang pagbukas niya sa bag para malaman ang pagkakakilanlan ng may-ari

• Alam niyang mali na buksan ang bag na hindi niya pag-aari.

Bakit tinatawag na kilos na niloob ang makataong kilos?

1. Sinadya at kusa

II. Responsible

III. Alam ang ginawa

IV. Ninais ang kilos na ginawa

• I, II, III, IV

• I, III, IV

Paano mailalarawan ang kusang-loob na kilos ni Aristotle?

• Ito ay kilos na nagpapakita ng may kaalaman tungkol sa gawain at pagsang-ayon

• Ito ay kilos na resulta ng bulong ng konsensiya.

• Ito ay kilos na walang pagsang-ayon dahil walang kaalaman ang taong nagsasagawa dito.

Ayon kay Agapay, ito ay mahalaga at bunga ng ating isip at kagustuhan na nagsasabi ng ating katangian.

• Pasya

• Damdamin

• Kilos

Buong husay na ginagawa ni Maloi ang kaniyang mga proyekto sa lahat ng kaniyang asignatura. Alam niyang mataas na grado ang katumbas nito at tiyak na ikatutuwa ng kaniyang mga magulang. Bakit kusang-loob na uri ng kilos ang nasa sitwasyon?

• Maliwanag na hindi niya namamalayang nagagawa pala niya nang maayos ang kaniyang proyekto.

• Ang sitwasyon ay hindi nagpapakita ng kusang-loob na uri ng kilos kundi ito ay walang kusang-loob

• Maliwanag sa halimbawa na kusa at may lubos na kaalaman si Maloi sa ginagawa niya.

Ikaw ay laging tumutugon sa tawag ng komunidad sa panahon ng pangangailangan, sinisiguro mong kahit na maliit na bagay ay may maitutulong ka sa inyong lugar. Sa gawaing tulad nito, may kapanagutan ka ba sa kahihinatnan ng iyong kilos? Bakit?

• Oo, kung may masamang magiging bunga ng aking ginawa

• Wala, dahil hindi masama ang layunin o intensiyon ng pagtulong

• Oo, dahil mayroon akong lubos na pagkaunawa sa kalikasan ng aking gagawin at kahihinatnan nito

Piliin sa sumusunod na sitwasyon ang nagpapakita ng mapanagutan at makataong kilos.

• Inayos ni Nelia ang nasirang notebook na hiniram nito sa kanyang kamag-aral.

• Napuyat si Cedrick sa paglalaro ng computer games

• Bumili ng softdrinks si Susan kahit na masakit ang kanyang tiyan.