Тәрбие

Тәрбие үрдісі:

• Мақсатты орындауға бағытталған тәрбиеші мен тәрбиеленушінің ынтымақтастығы

• Жеке адамды тәрбиелей жетілдіру

• Объективті түрде адамның қалыптасуы және жетілуі

• Оқушылардың танымдық қызметтерін ұтымды ұйымдастырып, олардың қоғамдық сапасын дамыту 

Тәрбие  үрдісінің ерекшеліктері:

• үзіліссіз, ұзақ

• Тұлғаның үздіксіз дамуындағы өзгергіштігімен, тұрақтығы

• Үздіксіз жүйелі өзара әрекет

• Екі бағытта жүргізіледі: тәрбиешіден тәрбиеленушіге

• Мақсат, мазмұнның болуы

Тәрбие" ұғымы бұл -

• қоғамдық өндiрiстiк және мәдени өмiрдiң белсендi қатысушысын даярлауды мақсат етiп қойған, жеке адамды қалыптастырудың жүйелi процесi

• оқу-тәрбие мекемелерiнде балалармен тәрбие жұмысын жүргiзу

• қоғамға сай ережелердi меңгеру

• адамның шығармашылық күшi мен қабiлетiн дамыту

• тәжiрибенiң ұрпақтан-ұрпаққа берiлуi

Тәрбие жүйесі:

• Өздігімен реттелетін және басқарылатын күрделі әлеуметтік психологиялық-педагогикалық құрылым

• Өзін -өзі реттеуге бейімдігі бар жүйе

• Ұжыммен бақыланбайтын біртұтас ұжым

• Педагогикалық ұжым мен оқушылар ұжымының өзара әсері

• Білім беру мен оқушыларды тәрбиелеудің біртұтас процесі

Тәрбиенің заңдылықтарына жататындар:

• тәрбиенің қоғамдық талаптарға сәйкестенуі

• тәртіппен мінез-құлықтың бірлігі

• педагогикалық талап

• оқушының жеке дара қажеттілігін есепке алу 

• Әлеуметтік топ

Тәрбие теориясы:

• Тәрбиенің негізгі заңдылықтары, принциптері, ұғымдары туралы білімдердің жүйесін құрайды.

• Тәрбие әдістерін топтастыру, жүйелеу, жіктеу, бөлу жүйесі

• Оқушының ойлау қабілетін, дүниеге ғылыми көзқарасын жетілдіру жүйесі.

• Тәрбиенің мақсатына жету жолын анықтайды.

• Түрлі табиғат жағдайлардың адам тұрмысына қызметіне ықпал жасауы.

Ертеден келе жатқан, мәні өзгермеген, тәрбиенің идеал-мақсаты:

• Тұлғаны жан-жақты және үйлесімді дамыту.

• Қызығушылықтарын тәрбиелеу 

• Жалпы адами құндылықтарды қалыптастыру  

• Оқыту түрлері 

• Тұлғаның жас ерекшеліктерін есекере отырып дамыту, дербестігін, шығармашылық мүмкіндігін дамыту.

Тәрбие прициптеріне жататындар:

• Жеке тұлғаны тәрбиелеудегі саналылық қажеттіліктің сәйкестілігі.

• Тұқым қулаушылық әсері.

• Ортаның әсері.

• Ойын іс-әрекетіне қатысу.

• Жеке тұлғаның қалыптасу процесі.

Тәрбие қоғамдық қызметтердiң басты формасы ретiнде бөлiндi:

• алғашқы қауымдық құрылыстың соңғы кезiнде

• рулық қоғамның соңғы кезеңiнде

• феодалдық қоғамда

• социализм құрылысы кезеңiнде

• құл иеленуші қоғамда

Тәрбиенің мақсаты:

• жеке тұлғаны жан-жақты үйлесімді дамуы

• тәрбиені гуманизациялау

• тәрбиені гуманиторландыру

• еңбек және политехникалық білім беру

• эстетикалық тәрбие