ข้อสอบ PISA สู้โลกดิจิทัลด้วยเกม (PISA-PANISARA)

โดเมนวิทยาศาสตร์ "การผ่าตัดใหญ่"
การผ่าตัดใหญ่ที่ทำในห้องผ่าตัดที่ติดตั้งเครื่องมือผ่าพิเศษ เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการรักษาโรคหลายชนิด
คำถามที่ 1 : ในขณะผ่าตัดใหญ่ ผู้ป่วยถูกวางยาสลบจึงไม่รู้เจ็บปวดแต่อย่างใด ยาสลบส่วนใหญ่ถูกใช้ในรูปของก๊าซผ่านหน้ากากที่ครอบจมูกและปาก

ระบบร่างกายของมนุษย์ต่อไปนี้เกี่ยวข้องกับการทำงานของก๊าซยาสลบหรือไม่

ระบบย่อยอาหาร

• ใช่

• ไม่ใช่

Answer explanation

ยาสลบในรูปของก๊าซถูกดูดซึมผ่านปอดเข้าสู่กระแสเลือดโดยตรง ระบบย่อยอาหารไม่มีบทบาทในกระบวนการนี้ เพราะยาสลบไม่ได้เข้าสู่ร่างกายผ่านทางเดินอาหารหรือถูกย่อยโดยเอนไซม์ในระบบย่อยอาหาร

โดเมนวิทยาศาสตร์ "การผ่าตัดใหญ่"
การผ่าตัดใหญ่ที่ทำในห้องผ่าตัดที่ติดตั้งเครื่องมือผ่าพิเศษ เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการรักษาโรคหลายชนิด
คำถามที่ 2 : ในขณะผ่าตัดใหญ่ ผู้ป่วยถูกวางยาสลบจึงไม่รู้เจ็บปวดแต่อย่างใด ยาสลบส่วนใหญ่ถูกใช้ในรูปของก๊าซผ่านหน้ากากที่ครอบจมูกและปาก

ระบบร่างกายของมนุษย์ต่อไปนี้เกี่ยวข้องกับการทำงานของก๊าซยาสลบหรือไม่

ระบบประสาท

• ใช่

• ไม่ใช่

Answer explanation

ระบบประสาทเป็นเป้าหมายหลักของยาสลบ เนื่องจากยาสลบทำหน้าที่กดการทำงานของสมองและระบบประสาทส่วนกลาง (Central Nervous System) เพื่อให้ผู้ป่วยหมดสติ ไม่รู้สึกเจ็บปวด และไม่ตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นระหว่างการผ่าตัด

โดเมนวิทยาศาสตร์ "การผ่าตัดใหญ่"
การผ่าตัดใหญ่ที่ทำในห้องผ่าตัดที่ติดตั้งเครื่องมือผ่าพิเศษ เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการรักษาโรคหลายชนิด
คำถามที่ 3 : ในขณะผ่าตัดใหญ่ ผู้ป่วยถูกวางยาสลบจึงไม่รู้เจ็บปวดแต่อย่างใด ยาสลบส่วนใหญ่ถูกใช้ในรูปของก๊าซผ่านหน้ากากที่ครอบจมูกและปาก

ระบบร่างกายของมนุษย์ต่อไปนี้เกี่ยวข้องกับการทำงานของก๊าซยาสลบหรือไม่

ระบบไหลเวียน

• ใช่

• ไม่ใช่

Answer explanation

หลังจากยาสลบถูกดูดซึมผ่านปอด ยาสลบจะเข้าสู่กระแสเลือดในระบบไหลเวียนโลหิตเพื่อถูกลำเลียงไปยังสมองและอวัยวะอื่น ๆ การทำงานของระบบไหลเวียนโลหิตจึงมีความสำคัญในการนำพายาสลบไปยังเป้าหมายเพื่อออกฤทธิ์และควบคุมระดับยาสลบในร่างกาย

โดเมนวิทยาศาสตร์ "การผ่าตัดใหญ่"
การผ่าตัดใหญ่ที่ทำในห้องผ่าตัดที่ติดตั้งเครื่องมือผ่าพิเศษ เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการรักษาโรคหลายชนิด
คำถามที่ 4 : ผู้ป่วยอาจไม่สามารถกินและดื่มหลังการผ่าตัด ดังนั้น จึงให้อาหารโดยการหยุดน้ำเกลือที่ประกอบด้วย น้ำ น้ำตาล และเกลือแร่ บางครั้งยาปฏิชีวนะและยานอนหลับถูกเติมเข้าไปด้วย

ทำไมน้ำตาลที่เติมเข้าไปในน้ำเกลือ จึงมีความสำคัญสำหรับผู้ป่วยหลังผ่าตัด

• เพื่อหลีกเลี่ยงการสูญเสียน้ำ

• เพื่อควบคุมการเจ็บปวดหลังผ่าตัด

• เพื่อรักษาการติดเชื้อหลังผ่าตัด

• เพื่อให้สารอาหารที่จำเป็น

Answer explanation

น้ำตาลที่เติมเข้าไปในน้ำเกลือ (เช่น เดกซ์โทรส) มีความสำคัญสำหรับผู้ป่วยหลังผ่าตัด เนื่องจากเป็นแหล่งพลังงานที่สำคัญสำหรับร่างกาย โดยเฉพาะเมื่อผู้ป่วยไม่สามารถรับประทานอาหารหรือดื่มน้ำได้ตามปกติ น้ำตาลจะช่วยรักษาระดับน้ำตาลในเลือดและให้พลังงานเพื่อสนับสนุนการฟื้นฟูร่างกายหลังการผ่าตัด

4o

คำถามที่ 1 : ในบทความส่วนที่ใส่แถบสีไว้ กล่าวถึงชิ้นส่วนของต่อมน้ำนมที่ใช้ว่า "ชิ้นส่วนเล็กๆ"

จากการอ่านเรื่องทั้งหมด นักเรียนคิดว่า "ชิ้นส่วนเล็กๆ" นั้น หมายถึงอะไร

• เซลล์

• ยีน

• นิวเคลียสของเซลล์

• โครโมโซม

Answer explanation

"ชิ้นส่วนเล็กๆ" หมายถึง เซลล์จากต่อมน้ำนมของแกะตัวเมีย ที่ใช้เป็นแหล่งพันธุกรรม (DNA) ในการโคลนนิ่งแกะดอลลี

คำถามที่ 2 : ดอลลีเหมือนกับแกะตัวใด

Answer explanation

ดอลลีเหมือนกับแกะตัวที่ 1 เพราะการโคลนนิ่งใช้ DNA จากเซลล์ของแกะตัวที่ 1 ทำให้ลักษณะของดอลลีเหมือนกับตัวต้นแบบอย่างชัดเจน ซึ่งเป็นหลักการของการโคลนนิ่งในทางวิทยาศาสตร์

โดเมนคณิตศาสตร์ "การปีนภูเขาไฟฟูจิ"

คำถามที่ 1 : ภูเขาฟูจิเปิดให้คนขึ้นไปปีนเขาเฉพาะช่วงตั้งแต่ 1 กรกฎาคม ถึง 27 สิงหาคมของแต่ละปี ในช่วงเวลาดังกล่าวมีคนขึ้นไปปีนภูเขาฟูจิประมาณ 200,000 คน โดยเฉลี่ยมีคนขึ้นไปปีนภูเขาฟูจิวันละประมาณกี่คน

• 340

• 710

• 3,400

• 7,100

Answer explanation

จากวันที่ 1 กรกฎาคม ถึง 27 สิงหาคม มีจำนวนวันทั้งหมด 31+27 = 58 วัน นำไปหารกับจำนวน 200,000 คน จะได้ประมาณ 3,448 คน คำตอบ 3,400 จึงเป็นคำตอบที่ใกล้เคียงที่สุด

คำถามที่ 2 : โตชิคาดว่า เขาสามารถเดินขึ้นภูเขาได้ในอัตราเร็วเฉลี่ย 1.5 Km/Hr และเดินลง ด้วยอัตราเร็วเป็นสองเท่า ที่อัตราเร็วนี้รวมเวลาพักทานอาหารและหยุดพัก จงใช้อัตราเร็วเฉลี่ยที่โตชิประมาณไว้ เพื่อหาว่าเขาควรเริ่มออกเดินอย่างช้าที่สุดในเวลาเท่าใด เพื่อจะกลับมาให้ทันเวลา 20.00 น.

• 9.30

• 10.00

• 11.00

• 11.30

Answer explanation

ให้ข้อมูล:

1. ระยะทางขึ้นเขา = 9 กิโลเมตร

2. ระยะทางลงเขา = 9 กิโลเมตร

3. อัตราเร็วเฉลี่ยขึ้นเขา = 1.5 กม./ชม.

4. อัตราเร็วเฉลี่ยลงเขา = 2×1.5=3 กม./ชม.

ให้นักเรียนวาดรูปภูเขาไฟฟูจิตามจินตนาการของนักเรียน

คำถามที่ 1 : ราคากระต่ายที่ผู้ทำโรงเรือนเพาะพันธุ์กระต่ายผู้นี้ขายได้ มากกว่าราคาที่เขาซื้อมากี่เปอร์เซ็นต์

• 30

• 40

• 50

• 60

Answer explanation

ต้นทุนกระต่าย 1 คู่ ราคา 6,500 บาท ถ้ากระต่าย 1 ตัว ราคา 3,250 บาท ขายได้ 5,200 บาท ได้กำไร 5,200 - 3,250 = 1,950 บาท ได้กำไร ร้อยละ (1,950/3,250)*100 = 60%