Asesmen Bahasa Jawa Kelas VI

Gudheg

Panganan tradhisional iku sawijining panganan kang asale saka kutha Yogyakarta. Gudheg digawe saka jeroan nangka kang diolah karo bumbu rempah, karo sega endhog, tahu, ayam, lan sapanunggalane. Gudheg uga dicawisake karo krupuk, sambel, lan kripik kang eca.

Tulisan kang dikandheli ing wacan iku perangane diarani ...

• Pembuka

• Isi

• irah – irahan

• penutup

Sendang Sani

Sunan Kalijaga lan Ki Rangga sarta para santrine pada nuju padepokan Sunan Muria. Nalika wanci sembahyang Dhuhur, Sunan Kalijaga ngajak leren ing sak ngisore wit gedhe, banjur dhawuh marang ki Rangga supaya golek banyu kanggo wudhu. Ki Rangga lan kancane padha bingung amarga ing papan kono garing ora ana banyune.

Weruh murid-muride padha bingung, Sunan kalijaga karo mesem ngendika, “Ki Rangga becike awake dhewe nyenyuwun marang Gusti, muga-muga saka wit iku ana sumber banyu sing mili. Nanging elinga kedadeyan apa wae ing kene, kuwi kersane Gusti. “Aja padha lali yen ana kedadeyan apa wae, enggal kabarna marang aku ing sakmburi grumbuk iki ?” ature Sunan Kalijaga.

Paraga kang kebingungan ngolek banyu kanggo wudhu yaiku ....

• Sunan Kalijaga

• Sunan Kalijaga lan Ki Rangga

• Ki Rangga

• Ki Rangga lan kancane

Kaya adate, sawise padha ngrungokake katrangan bapak guru Sudarma, bocah-bocah padha nyatheti lan nggarap gladhen. Dina iku lagi padha sinau Basa Jawa. Dumadakan Yuli arep kepingin nguyuh. Sejatine wis sawetara krasa nanging diampet wae. Saiki wis ora bisa nahan maneh. Mula banjur gadheg klambi lan roke ditata. Maju alon-alon menyang ngarep kelas, nyedhaki pak guru Sudarma. Yuli mandheg jejeg tangan tumata ngapurancang, ulat sumeh.

Nuli matur marang Pak Darma, “nuwunsewu keparenga nyuwun pamit dhateng wingking sekedhap”, Yuli matur alon, lirih naming cetha karo awake dibungkukake sethithik. Bapak Sudarma manthuk lan ngendika “ya”. (Sumber: www.kumparan.com)

Tembung ngendika tegese .....

• Maca

• Nulis

• matur

• ngendika

Larasati bocah ayu. yen ditulis nganggo aksara jawa yaiku ....

• ꦱꦫꦮꦠꦶ ꦧꦺꦴꦕꦃ ꦲꦪꦸ

• 
• ꦭꦫꦱꦠꦶꦧ ꦺꦴꦕꦃꦲꦪꦸ

• 

yen ditulis latin yaiku ....

• Dewi duwe gelang

• Dewi gawe gelang

• Dewi luru gelang

• Dewi duwe gedhang

huh anak mas sira wajib angurmati

Marang yayah rena

Aja pisan kumawani

Anyenyamah gawe susah

Isine tembang maskumambang ing nduwur yaiku ....

• Anak kuwi kudu pinter, ben dadi wong begja/mulya

• Anak kudu bekti marang wong tuwa, aja nglawan

• Anak kang ngormati wong tuwa dadi susah

• Anak kang wani, ben ora dadi susah

Dhuh anak mas sira wajib angurmati

Marang yayah rena

Aja pisan kumawani

Anyenyamah gawe susah

Guru lagu lan guru wilangan tembang maskumbang yaiku ....

• 12a, 6a, 8i, 8a

• 12i, 6a, 8a, 8a

• 12i, 6a, 8i, 8a

• 12a, 6a, 8a, 8a

Cerita nalika pusaka Kunta Wijayandanu bingung nggoleki warangkane sing ana ing njero pusere Gathotkaca. Pusaka mau banjur disaut Kala Bendana lan digawa menyang Gathotkaca. Bubar kuwi, Gathotkaca nemoni dalan patine. Gathotkaca nampa garising kodrat kanthi sarat sawise mati ragane kudu diuncalke neng dharat.

Pitutur kang bisa dijupuk saka crita ing nduwur yaiku dadi wong kudu ...

• Ikhlas

• adil

• jujur

• ngati – ati

Punakawan lan Alas Larangan

Ing jaman biyen, Raden Arjuna oleh dhawuh kanggo golek Tirta Kamandanu, banyu suci sing bisa maringi kejayaan marang Pandhawa. Nanging, banyu iku dumunung ing Alas Larangan, panggonane raseksa lan lelembut kang angker. Meruhi bebaya kang ngancam, Semar, Gareng, Petruk, lan Bagong banjur ngetutake Arjuna. Padha mlaku liwat jurang, gunung, lan kali, nganti tekan pinggir alas kang peteng lan sepi.

Wengi wis tumeka, krungu swara sing nggegirisi. “Sapa kang wani ngambah lemahku?” Ujug-ujug metu raseksa gedhe jenenge Gulungwesi. Swarane nggegirisi, banjur nantang sapa wae sing arep lumebu alas kuwi. Arjuna ngangkat panah, nanging Semar nyegah. Kanthi kawicaksanan, Semar ngluru munggah lan kandha, “He, Sang Raseksa! Kuwasa kuwi ora mung saka kekuwatan, nanging uga saka kebijaksanaan lan welas asih.”

Ana wacan ing nduwur watake Semar yaiku ....

• Jujur

• Ngati – ati

• bijaksana

• adil

Manut gambar ing nduwur nyritaake ....

• Bocah loro lanang wadon yen arep dolanan pit, kudu pamitan ndisik karo wong tuane.

• Bocah loro lanang wadon yen arep dolanan pit, kudu njaluk sangu ndisik karo wong tuane.

• Bocah loro lanang wadon yen arep dolan, kudu njaluk ngapura ndisik karo wong tuane.

• Bocah loro lanang wadon yen arep dolan, kudu njaluk jajan ndisik karo wong tuane.