Оқу сауаттылығы

«...Жаңбырлы түн. Көшелер тыныш, тек сіркіреп жауған жаңбырдың дыбысы ғана естіледі. Бір үйдің терезесінен әлсіз жарық көрінеді. Бұл жарықтың артында отырған Аяжан қолындағы ескі хатты оқып отыр. Хатта жазылған әр сөйлем оның жүрегіне жылу ұялатады. Бұл хатты ол осыдан 10 жыл бұрын кеткен әкесінен тапқан болатын...»

Мәтіндегі атмосфераны сипаттайтын сөйлемді таңдаңыз.

• Аяжан қолындағы ескі хатты жыртып тастады.

• ·         Жаңбырлы түн тыныштықты күшейте түсті.

• ·         Аяжан айқайлап жылады.

• Терезеден күннің көзі көрініп тұрды.

«...Кітап оқудың адам психологиясына әсері зор. Ол адамды тыныштандырып қана қоймай, өмірге деген көзқарасын өзгертеді. Кей зерттеулерге сүйенсек, күніне 15 минут кітап оқу күйзелісті 68%-ға дейін азайтады...»

Берілген мәтін қандай мақсатта жазылған?

• Адамдарға кітап оқуды ұсыну.

• Ғылыми деректерді жоққа шығару.

• Кітаптарды сату.

• Жазушыны мадақтау.

«Бір күні ауылда электр жарығы өшіп қалды. Балалар әдеттегі гаджеттерін шетке қойып, сыртқа шығып, жұлдыздарды тамашалады. Бұл олардың өмірінде бұрын-соңды болмаған әсер қалдырды...»

Мәтіндегі негізгі идеяны анықтаңыз.

• Электр жарығы жиі өшеді.

• Балалар табиғатпен байланысын қалпына келтірді.

• Гаджеттер пайдалы құрал.

• Ауыл өмірі қиын.

«Көптеген адамдар үшін әлеуметтік желілер — қарым-қатынас құралы. Бірақ оның теріс жақтары да бар: тәуелділік, уақыттың босқа кетуі және жалған ақпараттың таралуы.»

Автордың әлеуметтік желілер туралы көзқарасын сипаттаңыз.

•    Толық жағымды.

•       Толық теріс

• Екіжақты: әрі пайдалы, әрі зиянды.

•     Маңызды емес деп санайды.

«...Ғарышты зерттеу — бұл тек ғылым үшін емес, адамзаттың болашағы үшін де маңызды. ХХ ғасырда басталған бұл үрдіс көптеген жаңалықтарға себеп болды. Мысалы, спутниктердің дамуы арқылы ...»

Мәтінді логикалық түрде жалғастыратын нұсқаны таңдаңыз.

• адамдар теледидарды көбірек көре бастады.

• байланыс, ауа райын болжау және навигация жүйелері дамыды.

• адамзат ешқашан Айға ұшпаған.

• жер бетінде ештеңе өзгерген жоқ.

Инфографикада Қазақстандағы 16 жастан асқан азаматтардың оқуға бөлетін уақыты көрсетілген:

- 25% – күніне 30 минут
- 40% – күніне 15 минут
- 20% – аптасына 1-2 рет
- 15% – оқымайды

Мәтін бойынша қандай қорытынды жасауға болады?

• Көпшілік мүлде оқымайды.

• Ең көп топ — күніне 15 минут оқитындар.

• Аптасына бір рет оқу — ең танымал тәсіл.

• Барлық азаматтар күніне 30 минут оқиды.

«...Адам миының дамуына ұйқы тікелей әсер етеді. Зерттеулер көрсеткендей, жеткіліксіз ұйқы ...»

Осы ойды толықтыратын ең тиімді жалғасты табыңыз.

• адамды жалқау етеді.

• когнитивті функциялардың әлсіреуіне әкеледі.

• салауатты өмір салтына әсер етпейді.

• тек спортшыларға ғана маңызды.

Инфографика: Қазақстанның экологиялық жобаларға бөлген қаражаты (млрд теңге):

- 2020 – 20 млрд
- 2021 – 28 млрд
- 2022 – 35 млрд
- 2023 – 40 млрд

Мәтінге сүйеніп, қандай қорытынды жасауға болады?   

• Қаражат жылдан-жылға азайған.

• Экология маңызды сала ретінде дамып келеді.

• Жобалар тоқтап қалған.

• 2021 жылы ең көп қаржы бөлінді.