การแบ่งยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ไทย

เป็นช่วงเวลาที่มีการบันทึกเรื่องราวด้วยตัวอักษรบนแผ่นดินไทยอย่างชัดเจน

การแบ่งยุคสมัยยึดตามหลักฐานทางวัตถุที่มนุษย์ประดิษฐ์ขึ้นเพื่อการดำรงชีวิต

มนุษย์ในยุคนี้ส่วนใหญ่อาศัยอยู่รวมกันเป็นกลุ่มใหญ่และมีการตั้งถิ่นฐานถาวร

ยุคหินและยุคโลหะเป็นเพียงการแบ่งยุคย่อยของสมัยประวัติศาสตร์เท่านั้น

มีการค้นพบเครื่องมือหินกรวดกะเทาะหน้าเดียวในหลายพื้นที่ของประเทศไทย

ลักษณะการดำรงชีวิตที่เน้นการเก็บหาของป่าและล่าสัตว์ ทำให้ต้องเคลื่อนย้ายตามแหล่งอาหาร

ไม่ปรากฏหลักฐานการสร้างที่อยู่อาศัยถาวรที่ชัดเจน

มีการรวมกลุ่มกันเป็นกลุ่มเล็กๆ ทำให้ไม่สามารถตั้งถิ่นฐานใหญ่ได้

ยุคหินกลางพบโครงกระดูกมนุษย์และสัตว์ ส่วนยุคหินใหม่ไม่พบหลักฐานเหล่านี้

ยุคหินกลางอาศัยตามถ้ำใกล้แหล่งน้ำ ในขณะที่ยุคหินใหม่รู้จักการเพาะปลูกและเลี้ยงสัตว์

ยุคหินกลางใช้เครื่องมือสะเก็ดหิน ส่วนยุคหินใหม่ใช้เครื่องมือหินขัดที่มีผิวเรียบ

ยุคหินกลางมีการฝังศพที่ใส่เครื่องมือเครื่องใช้และเครื่องเซ่น แต่ยุคหินใหม่ไม่มีการปฏิบัติเช่นนี้

เป็นยุคที่มนุษย์เริ่มต้นรู้จักการใช้โลหะเหล็กมาประดิษฐ์เครื่องมือเครื่องใช้

มีการนำทองแดงกับดีบุกหรือตะกั่วมาผสมกันเพื่อสร้างเครื่องมือที่มีความแข็งแรงมากขึ้น

พบหลักฐานเครื่องมือสำริดที่บ้านเชียงเพียงแห่งเดียวเท่านั้นที่แสดงถึงความเจริญ

มนุษย์ในยุคนี้ส่วนใหญ่ยังคงดำรงชีวิตด้วยการเก็บหาของป่าและล่าสัตว์เป็นหลัก

การเปลี่ยนแปลงวิถีชีวิตจากการเร่ร่อนไปสู่การตั้งถิ่นฐานอย่างสมบูรณ์

การพัฒนาเทคโนโลยีและวัสดุศาสตร์ที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการทำงานและการดำรงชีวิต

การเริ่มต้นของการติดต่อค้าขายกับต่างแดนเป็นครั้งแรก

การลดลงของความซับซ้อนทางสังคมและชนชั้น

การเร่ร่อนหาสัตว์ป่าและเก็บของป่าเป็นวิถีชีวิตหลัก

การเกิดขึ้นของอาณาจักรที่มีระบบการปกครองที่ซับซ้อน

การลดลงของการพึ่งพาธรรมชาติในการดำรงชีวิต

การสิ้นสุดของยุคก่อนประวัติศาสตร์และการก้าวเข้าสู่สมัยประวัติศาสตร์ในเวลาต่อมา

เป็นช่วงเวลาที่มนุษย์เริ่มรู้จักการเพาะปลูกและเลี้ยงสัตว์

มีการค้นพบหลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษรและหลักฐานทางวัตถุที่ชัดเจนของอาณาจักรต่างๆ

สังคมยังคงเป็นแบบเร่ร่อนและไม่มีชนชั้นทางสังคม

การใช้เครื่องมือหินกะเทาะยังคงเป็นหลักในการดำรงชีวิต

แสดงให้เห็นถึงการสิ้นสุดของอารยธรรมอินเดียในภูมิภาคนี้

เป็นหลักฐานสำคัญที่ยืนยันการมีอยู่และการเจริญรุ่งเรืองของอาณาจักรทวารวดีในอดีต

ชี้ให้เห็นว่าการค้าขายกับต่างประเทศเริ่มต้นในสมัยทวารวดี

พิสูจน์ว่าอาณาจักรทวารวดีเป็นอาณาจักรแรกสุดในประเทศไทยที่มีการประดิษฐ์ตัวอักษร

การพึ่งพาอารยธรรมจากภายนอกอย่างสมบูรณ์

การพัฒนาเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมและศาสนาของตนเอง

การจำกัดการติดต่อกับต่างประเทศ

การให้ความสำคัญกับการทำสงครามเพื่อขยายอำนาจเท่านั้น

เป็นช่วงเวลาที่อยุธยามีอำนาจทางการเมืองสูงสุดและค้าขายกับต่างประเทศอย่างกว้างขวาง

มีการสร้างความมั่นคงและพยายามทำให้เป็นอาณาจักรที่เข้มแข็ง แม้ยังมีขนาดเล็ก

เกิดการเปลี่ยนแปลงการปกครองไปสู่ระบอบประชาธิปไตย

เป็นยุคที่อยุธยาต้องพึ่งพาอาณาจักรขอมโบราณอย่างสมบูรณ์