Синонимдер мен омонимдер

Синонимдерді тереңдетіп оқытудың мақсаты:

• Сөз мағынасын терең талдау

• Стильдік реңкі бар сөздерді пайдалануға үйрету

• Қарсы мәндегі сөздерді таптыру

• Өз ойын көркем жеткізуге баулу

• Стильдік реңкі бар сөздерді пайдалануға үйрету​

Қазақ тілі сабағында омонимдерді оқытуда қолданылатын жаттығулар:

• Омонимдермен сөйлем құрастыру

• Қарама-қарсы сөздерді табу

• Сөз мағынасын айқындау

• Көпмағыналы сөзбен алмастыру

• Мәндес сөздерді табу

Лексиканы меңгеруде оқушыға қойылатын талаптар

• Қазақ әліпбиінің құрамын, ретін білу

• Жұрнақ арқылы жасалған сөздерді тану

• Фразеологизмдерді дұрыс қолдана алу

• Көп мағыналы сөздерді ажырата алу

• Ауыспалы мағынадағы сөздерді дұрыс талдай білу

Лексиканы меңгеруде қалыптасатын білік-дағды

• Тұрақты тіркестер мен мақал-мәтелдердің өзіндік белгілерін біледі

• Полисемия мен омонимдерді ажырата алады

• Cұраулы сөйлемнің тыныс белгісін қоя алады

• Сөздің мағынасын анық түсінеді

• Сөздердің байланысу тәсілдерін біледі

Лексиканы оқыту әдістемесінде жиі қолданылатын термин

• Ауыспалы мағына

• Тұрақты сөз тіркесі

• Этимология

• Туынды сөз

• Түбір сөз

Орта мектепте лексикологияны оқытуда қолданылатын терминдер

• Эвфемизм

• Дисфемизм

• Табу

• Денотат

• Сигнификат

Лексиканы оқыту әдістемесінде жиі қолданылатын термин

• Сөздің құрылымы

• Туынды сөз

• Неологизмдер

• Көнерген сөздер

• Сөздің тура мағынасы

Лексиканы оқытуда пайдаланылатын мысалдар

• Жер мен көктей

• Компьютер, менеджер

• Басы қазандай болу

• Баспахана, дәрігер

• Төбе шашы тік тұру

Лексикалық құралдарды іріктеу ұстанымдары

• статистикалық, әдістемелік, лингвистикалық

• бағдарлама белгіленген тақырыптарға сәйкестік, семантикалық ұстаным

• семантикалық, сөз тудыру құндылығы немесе сөздің туынды сөздерге негіз болу қабілет

• Сөздердің бір-бірімен тіркесу қабілетін ескеру

• семантикалық ұстаным

Мектепте жүргізілетін сөздік жұмысының мақсаты:

• балалардың сөздігін байыту, яғни оқушыларға бұрын сөйлеуінде қолданылмаған жаңа сөздер үйрету, олардың мағынасын, ұғымын түсіндіру

• әдеби тілге жатпайтын сөздермен таныстыру, тіл мәдениетін арттыру

• синоним сөздердің мағыналарын ашу

• сөзді сан және сапа жағынан байыту

• қандай сөз болса да сол сөзді үш тілде сөздіктен аударту