Олимпиада

1. X–XII ғасырларда Қазақстан аумағында қандай мемлекет болған?

• Алтын Орда

• Моғолстан

• Қазақ хандығы

• Қарахан мемлекеті

Answer explanation

Қарахан мемлекеті 942-1212 жж.

Қарахан әулетінің негізін қалаған кім?

• Оғыз хан

• Сұлу

• Бумын

• Сатық Боғра хан

Алтын Ордада исламды алғаш қабылдаған хан кім?

• Берке

• Өзбек

• Тоқтамыс

• Жошы

Ақ Орданың алғашқы билеушісі кім болды?

• Орда-Ежен

• Ерзен

• Қойрықша

• Барақ

Қыпшақтар этнос ретінде қай ғасырда толық қалыптасты?

• X ғ.

• IX ғ.

• VIII ғ.

• VII ғ.

Оғыз мемлекетінде әскери қолбасшылықты кімдер атқарды?

• Сюбашылар

• Датқалар

• Қажылар

• Билер

Answer explanation

Сюбашы – көне түрік дәуірінде әскербасы, яғни әскери басшылық қызмет атқарған тұлға. Ол қағанаттағы жоғары лауазымды адамдардың бірі болған.

Қыпшақ хандығының саяси және әскери орталығы қай қала болды?

• Испиджаб

• Сығанақ

• Түркістан

• Баршынкент

Қарахан мемлекетінде қандай тайпалар билік жүргізді?

• жікіл, яғма

• имақ, баяндур

• дулат, қоңырат

• сары, қара

Answer explanation

Қарахандықтардың этникалық құрамына жікіл, яғма, қарлұқ, оғыз, қаңлы, үйсін тайпалары кірді. Қарлұқтар мемлекеттің құрылуында басты рөл атқарған тайпа болып саналады.

Жер иеленудің бір түрі – “иқта”, ал иеленуші адам қалай аталды?

• “иқтадар” (парсыша)

• феодал

• інжу

• бек

Answer explanation

“Иқтаның” мәні – “иқтадар” қарапайым халықтан салық жинап, ханға әскери қызмет етуге міндетті болды.

Қарлұқ дәуірінің басты сәулет ескерткіштерінің бірі қайсысы?

• Ақыртас сарайы

• Айша-Бибі кесенесі

• Сауран бекінісі

• Субэ храмы