Akcja powieści rozpoczyna się wizytą Raskolnikowa u chciwej starej lichwiarki, u której zastawia on zegarek, dokonując rozpoznania terenu przed planowaną zbrodnią.

Raskolnikow wyłożył swoje poglądy dotyczące istnienia pewnych jednostek, które mają prawo do popełniania wszelkich bezeceństw w książce, której nie chciano mu wydać.

Porfiry Pietrowicz prowadził z Raskolnikowem wyrafinowaną grę psychologiczną. Właściwie od początku wiedział, że Rodion zabił, ale nie miał niezbitych dowodów.

Przecież zabiłem tylko wesz. Niepotrzebną, plugawą, niegodziwą. - Ale tą wszą był człowiek! To dialog pomiędzy Raskolnikowem a Swidrygajłowem.

Przywołany w powieści motyw biblijny wskrzeszenia Łazarza można odebrać jako symbol wydobywania się Raskolnikowa z ciemnicy śmiertelnego grzechu.

Raskolnikow do końca trwa w swoich przekonaniach. Nie korzysta z szansy duchowej przemiany i okazania skruchy.

Obraz Petersburga w ,,Zbrodni i karze'' jest dojmujący. To miasto kontrastów społecznych, przestrzenią degradującą człowieka, w której szerzy się bieda, demoralizacja np. prostytucja i przestępczość.

Na przykładzie Łużyna autor pokazał, jak osiąga się w sposób uczciwy awans społeczny. Postać ta jest najlepszym zaprzeczeniem zasady ,,po trupach do celu''.

Motyw bezwzględnej zbrodni i zła zagnieżdżonego w człowieku występuje także w utworach takich jak: ,,Balladyna'', ,,Pan Tadeusz'', ,,Lalka''.